Bão dồn dập trên Biển Đông, từ nay đến cuối năm còn bao nhiêu cơn nữa?

Dự kiến vào đêm 26/9, bão Bualoi sẽ đi vào Biển Đông và trở thành cơn bão số 10 trong năm 2025. Theo dự báo, bão có khả năng mạnh lên cấp 12–13, giật cấp 16. Kịch bản cực đoan nhất được các chuyên gia nhận định là bão sẽ di chuyển vào khu vực Trung Bộ. Tuy nhiên, diễn biến của bão vẫn còn biến động và sẽ tiếp tục được Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia cập nhật.

Tính riêng trong tháng 9/2025, Biển Đông đã ghi nhận 4 cơn bão gồm Tapah, Mitag, Ragasa và sắp tới là Bualoi, cùng với một áp thấp nhiệt đới. Số lượng này cao hơn trung bình nhiều năm tới 2 cơn. Đáng chú ý, chỉ trong vòng một tuần qua, Biển Đông đã liên tiếp xuất hiện 3 cơn bão, bao gồm cả bão Bualoi.

Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, trong những năm gần đây, số lượng bão xuất hiện trên Biển Đông tính đến hết tháng 9 thường dao động từ 4 đến 6 cơn, cao nhất là 6. Tuy nhiên, riêng trong năm nay, số bão và áp thấp nhiệt đới đã lên tới 10 cơn (bao gồm cả bão Bualoi dự kiến vào Biển Đông trong đêm 26/9), vượt trung bình nhiều năm khoảng 4 - 5 cơn.

Các chuyên gia khí tượng nhận định, nguyên nhân khiến bão xuất hiện dồn dập trong tháng 9 là do hoạt động mạnh và ổn định của dải hội tụ nhiệt đới ở khu vực xích đạo. Đây là vùng thuận lợi cho việc hình thành các nhiễu động khí quyển và xoáy nhỏ - tiền đề phát triển thành áp thấp nhiệt đới và bão.

Theo đó, nhiều cơn bão gần đây như Ragasa và sắp tới là Bualoi, đều hình thành từ cơ chế này.

Ông Mai Văn Khiêm - Giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia - cho biết 2 yếu tố then chốt hình thành bão là nhiệt lực và động lực. Trong đó, chỉ cần nhiệt độ mặt nước biển đạt 26 - 27 độ C là đủ điều kiện khởi phát bão. Hiện nay, nhiệt độ bề mặt biển tại khu vực Tây Bắc Thái Bình Dương và phía Đông Philippines đang ở mức 29 - 30 độ C, tạo điều kiện rất thuận lợi cho sự hình thành và phát triển bão trên Biển Đông.

Về yếu tố động lực, ông Khiêm phân tích: Tháng 9 là thời điểm giao mùa từ hè sang thu, gió mùa Tây Nam hoạt động mạnh, kết hợp với nhiễu động gió đông từ áp cao cận nhiệt đới. Sự tương tác giữa các hình thái này tạo ra xoáy thuận quy mô vừa, giúp các nhiễu động nhỏ trên biển dễ dàng phát triển thành vùng áp thấp, rồi mạnh lên thành bão.

Các chuyên gia khí tượng nhận định, từ nay đến cuối năm, khả năng xuất hiện bão hoặc áp thấp nhiệt đới hoạt động trên Biển Đông và ảnh hưởng đến Việt Nam sẽ cao hơn so với trung bình nhiều năm (trung bình Biển Đông mỗi năm có khoảng 4,5 cơn; trong đó 1,9 cơn đổ bộ vào đất liền).

Đồng thời, theo quy luật khí hậu, các cơn bão trong giai đoạn này thường có xu hướng ảnh hưởng đến khu vực từ Trung Bộ trở vào phía Nam. Tháng 9 chỉ là giai đoạn đầu mùa mưa bão ở miền Trung, trong khi cao điểm kéo dài từ tháng 9 đến tháng 11, thậm chí có thể sang đầu tháng 12.

Đáng chú ý, với nền nhiệt bề mặt biển đang ở mức cao, các chuyên gia cảnh báo nguy cơ xuất hiện những cơn bão mạnh trong tháng 10 và 11 là điều hoàn toàn có thể xảy ra.

Ngoài ra, năm nay, không khí lạnh được dự báo đến sớm. Khi bão tương tác với không khí lạnh và địa hình dãy Trường Sơn, có thể tạo ra các hình thái thời tiết nguy hiểm, điển hình là mưa lũ phức tạp tại Trung Bộ.

Trước những biến động khó lường do ảnh hưởng của biến đổi khí hậu, Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia khuyến cáo người dân và chính quyền địa phương ở Trung Bộ cần theo dõi chặt chẽ các bản tin dự báo, đồng thời chủ động xây dựng phương án phòng chống thiên tai hiệu quả, nhằm giảm thiểu rủi ro cho người dân và tài sản.