Đại biểu Quốc hội yêu cầu giải pháp căn cơ cho vấn đề úng ngập tại Hà Nội

Liên tiếp những cơn bão với lượng mưa lớn gây úng ngập ở nhiều địa phương, trong đó 2 đợt ngập cuối tháng 9 và đầu tháng 10 tại Hà Nội đã khiến giao thông hỗn loạn, đảo lộn cuộc sống của người dân. Nhiều khu vực bị ngập nặng kéo dài suốt ngày sau bão như Nam Từ Liêm… Vấn đề này được nhiều đại biểu Quốc hội quan tâm trong thảo luận ở tổ về đánh giá kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2025; dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2026 sáng 21/10.

Theo Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm, năm 2025 ghi nhận một loạt cơn bão lớn, bất thường gây hậu quả nghiêm trọng ở nước ta. Thiên tai, đặc biệt là lũ lụt diễn biến ngày càng cực đoan, vượt quá sức chịu đựng của nhiều cộng đồng và cơ sở hạ tầng, đe dọa trực tiếp đến thành quả phát triển kinh tế. Nhiều khu vực miền Trung, Tây Nguyên và Đồng bằng sông Cửu Long tiếp tục chịu ảnh hưởng nặng nề, gây thiệt hại lớn về người, tài sản và môi trường sinh thái.

Đại biểu đoàn Hà Nội cũng ghi nhận sự quan tâm sâu sát của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chính phủ cùng các bộ, ban, ngành đã trực tiếp tới thăm hỏi, động viên nhân dân các tỉnh Thái Nguyên, Ninh Bình, Quảng Trị... bị ảnh hưởng bởi thiên tai sau bão lũ; trực tiếp chỉ đạo tại hiện trường, thể hiện tinh thần lấy người dân làm trung tâm, coi an toàn tính mạng, tài sản của nhân dân là trên hết, trước hết.

“Chính phủ đã trích 2.524 tỷ đồng từ nguồn dự phòng ngân sách của trung ương đề hỗ trợ 15 địa phương khắc phục hậu quả do thiên tai gây ra; Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tiếp nhận 673 tỷ đồng ủng hộ đồng bào bị ảnh hưởng bởi bão. Ngay trong đêm, Thủ tướng Chính phủ, lãnh đạo cao nhất của Hà Nội cũng đã đi kiểm tra và động viên bà con thôn Trung Giã, nơi bị ngập nặng. Bà con nhân dân rất phấn khởi”, Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm cho hay.

Liên quan đến việc thành phố Hà Nội ngập diện rộng và thoát nước không kịp trong đợt mưa lớn mấy đợt vừa qua, ông Nguyễn Phi Thường, Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, ảnh hưởng của biến đổi khí hậu tác động lên toàn bộ các đô thị trên thế giới. Việt Nam không phải là ngoại lệ.

Hoàn lưu bão số 10, 11 gây ra lượng mưa 500-600mm, vượt quá nhiều lần công suất thiết kế hệ thống thoát nước của Hà Nội. Bản thân hệ thống thoát nước của Thủ đô vẫn trong giai đoạn hoàn thiện. Tổng lưu vực trong nội thành 313 km2 thì mới có 7,77 km2 thuộc lưu vực sông Tô Lịch là đầu tư tương đối hoàn chỉnh. Trạm bơm đầu mối, tổng số có khối lượng khoảng 165m3/giây, trong đó 90m3/giây là trạm bơm Yên Sở. Hiện mới đạt 20% công suất thiết kế. Hồ điều hòa quy hoạch có 5.400 ha, chúng ta mới đầu tư được 1010ha, tức là được khoảng hơn 18%…

“Đại hội Đảng bộ lần thứ 18 của thành phố ngày 20/10 vừa thông qua 4 nội dung về úng ngập đô thị, ô nhiễm môi trường, ùn tắc giao thông, trật tự đô thị, trong đó có danh mục đầu tư khẩn cấp để đảm bảo trong mùa mưa sang năm, Hà Nội sẽ không lặp lại tình trạng năm nay. Thực hiện nạo vét toàn bộ sông hồ, hệ thống sông Nhuệ; Đầu tư 12 hồ điều hòa trong thành phố để hỗ trợ cho tiêu thoát nước thành phố”, Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội thông tin.

Bổ cập nước, làm sạch sông Tô Lịch

Trong khi đó, Giáo sư Nguyễn Anh Trí, đoàn Hà Nội thì bày tỏ sự băn khoăn với việc bổ cập nước, làm sạch sông Tô Lịch nói riêng, cũng như tình trạng ô nhiễm của hệ thống sông, hồ hiện nay trên địa bàn Hà Nội.

“Là một bác sĩ, tôi vẫn đau đáu với vấn đề ô nhiễm nước ở sông, hồ… Chúng ta không thể sống với các sông, hồ ô nhiễm như thế nữa, từ sông hồ nhỏ đến hồ lớn như Hồ Tây. Dù làm sạch sông Tô Lịch gần đây đã được làm ráo riết hơn, tuy nhiên tôi nghĩ vẫn cần các giải pháp căn cơ hơn. Cụ thể, nước thải phải được giải quyết từ đầu nguồn, còn để thải ra rồi mới đi xử lý thì rất khó khăn”, Giáo sư Nguyễn Anh Trí nêu ý kiến.

Chia sẻ về việc bổ cập nước cho sông Tô Lịch, Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội Nguyễn Phi Thường cho biết, việc bổ cập nước sông Tô Lịch là thành phố tính bổ cập cả nước cho sông Sét, sông Lừ. Ngoài ra, thành phố cũng làm hệ thống cống ngầm Thụy Phương cách đường Phạm Văn Đồng 4km để giúp tiêu thoát nước 350ha khu vực Bắc Từ Liêm. Tuy nhiên, ông Nguyễn Phi Thường cũng thừa nhận hệ thống kết nối đang được khẩn trương triển khai để đảm bảo liên thông.

“Hệ thống kênh Thụy Phương ngoài việc tiêu thoát nước, còn để mang dòng nước từ sông Đà qua sông Tích bổ cập nước cho sông Đáy và dẫn đổ nước vào hệ thống sau này. Tháng 12 chúng tôi sẽ trình UBND thành phố Quy hoạch cao độ nền thoát nước đô thị và Đề án xử lý úng ngập cục bộ khu vực nội thành”, đại biểu Nguyễn Phi Thường thông tin thêm.

“Biến đổi khí hậu ngày càng khắc nghiệt. Hà Nội là thành phố nằm giữa các con sông, do đó thiết kế hệ thống thoát nước thành phố phải cao hơn một mức. Ngay cả hệ thống hầm ngầm, hồ ngầm cũng được nghiên cứu để bổ trợ cho những khu vực không thể sử dụng các biện pháp thông thường khác. Đây là một chương trình rất lớn, đòi hỏi các biện pháp rất căn cơ”, đại biểu Nguyễn Phi Thường nhấn mạnh.