Trong dịp nghỉ Tết Dương lịch 2026, người yêu thiên văn tại Việt Nam sẽ có cơ hội ngước nhìn bầu trời và chiêm ngưỡng mưa sao băng đầu tiên của năm mới, kéo dài trong nhiều ngày liên tiếp.

Theo Space.com, mưa sao băng Quadrantids bắt đầu hoạt động từ rạng sáng 28/12 và dự kiến duy trì đến ngày 12/1/2026. Đây là một trong những hiện tượng thiên văn đáng chú ý mở màn cho năm mới.

Thời điểm mưa sao băng đạt cực đại rơi vào đêm 3/1, rạng sáng 4/1/2026, khi số lượng sao băng xuất hiện trên bầu trời có thể lên tới khoảng 80–100 vệt mỗi giờ.

Tuy nhiên, trăng tròn gần như chiếu sáng toàn bộ bầu trời trong thời điểm cực đại sẽ phần nào ảnh hưởng đến khả năng quan sát. Dù vậy, người xem vẫn có thể tận hưởng hiện tượng này bằng cách hướng tầm mắt về phía Bắc và dành khoảng 30 phút để mắt quen dần với điều kiện ánh sáng yếu.

28-1766908471-mua-sao-bang-nam-moi-xuat-hien-tren-bau-troi-viet-nam-tu-toi-nay.jpg
Trong thời gian hoạt động kéo dài gần hai tuần, Quadrantids mang lại nhiều cơ hội quan sát cho những người yêu thiên văn. Ảnh: Getty

Theo NASA Science, mưa sao băng Quadrantids thường được quan sát rõ nhất vào ban đêm và khoảng thời gian trước bình minh, khi bầu trời yên tĩnh và ít ánh sáng gây nhiễu.

Hiện tượng Quadrantids xuất hiện khi Trái Đất đi qua vùng mảnh vụn do tiểu hành tinh 2003 EH1 để lại. Thiên thể này được cho là tàn dư của một sao chổi đã ngừng hoạt động.

Tiểu hành tinh 2003 EH1 được phát hiện vào ngày 6/3/2003, có đường kính khoảng 3 km. Khi các mảnh vỡ của nó lao vào bầu khí quyển Trái Đất với tốc độ cao, chúng bốc cháy và tạo nên những vệt sáng rực rỡ trên bầu trời đêm.

Tên gọi Quadrantids bắt nguồn từ chòm sao Quadrans Muralis – một chòm sao từng tồn tại trong lịch sử thiên văn. Khi Liên minh Thiên văn Quốc tế (IAU) công bố danh sách các chòm sao hiện đại vào năm 1922, Quadrans Muralis không còn được công nhận chính thức. Do các sao băng dường như tỏa ra từ khu vực chòm sao Mục Phu (Boötes), mưa sao băng này đôi khi cũng được gọi với tên khác là Bootids.

Dù không còn xuất hiện trên bản đồ sao chính thức, Quadrans Muralis vẫn để lại dấu ấn đủ lâu trong lịch sử để trở thành nguồn gốc tên gọi của mưa sao băng Quadrantids – hiện tượng thiên văn thu hút sự chú ý mỗi dịp đầu năm.