Năm 2026 ít bão hơn, nhưng nguy cơ nắng nóng gia tăng

Thông tin này được ông Hoàng Đức Cường, Phó Cục trưởng Cục Khí tượng Thủy văn, công bố tại buổi họp báo thường kỳ của Bộ Nông nghiệp và Môi trường ngày 5/2. Theo ông Cường, so với năm 2025, hoạt động của bão trong năm 2026 được đánh giá “nhẹ nhàng hơn”, cả về số lượng lẫn mức độ ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền Việt Nam.

Các phân tích khí hậu cho thấy, trong giai đoạn từ tháng 5 đến tháng 7, hiện tượng ENSO nhiều khả năng duy trì trạng thái trung tính với xác suất khoảng 55–65%. Khả năng chuyển sang pha El Nino có xu hướng tăng dần, dao động trong khoảng 35–45%, trong khi khả năng quay trở lại La Nina là rất thấp.

Từ cuối mùa hè sang đầu mùa thu, ENSO vẫn được dự báo ở trạng thái trung tính nhưng nghiêng về pha nóng, thậm chí có thể chuyển sang El Nino vào cuối năm 2026 và đầu năm 2027. Diễn biến này khiến lượng mưa tại khu vực Đông Nam Á, trong đó có Nam Bộ, có xu hướng thấp hơn trung bình nhiều năm vào những tháng cuối năm.

Về bão và áp thấp nhiệt đới, giai đoạn từ tháng 2 đến tháng 7 được dự báo có số lượng tương đương trung bình nhiều năm, với khoảng 3,8 cơn hình thành trên Biển Đông và khoảng 1,2 cơn có khả năng ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền.

Từ tháng 8 đến tháng 12, số cơn bão được dự báo giảm so với mức trung bình, song cơ quan khí tượng lưu ý nguy cơ xuất hiện những cơn bão mạnh vẫn cần được theo dõi chặt chẽ. Trong đó, các cơn bão tháng 8–9 chủ yếu tác động đến khu vực Bắc Bộ, còn từ tháng 9 đến cuối năm, ảnh hưởng có xu hướng dịch chuyển xuống Trung Bộ và một số khu vực phía Nam.

Trái ngược với xu thế giảm của bão, nắng nóng trong năm 2026 lại được dự báo gia tăng cả về thời gian lẫn cường độ. Tại Nam Bộ, nắng nóng có thể xuất hiện từ cuối tháng 2, đầu tháng 3 ở khu vực miền Đông, sau đó lan rộng sang miền Tây.

Ở Tây Bắc Bộ, nắng nóng cục bộ có thể xuất hiện từ tháng 3; đến tháng 4, hiện tượng này bắt đầu ghi nhận tại khu vực Thanh Hóa – Huế và mở rộng ra Bắc Bộ, Trung Bộ từ cuối tháng 4. Riêng Bắc Bộ và Trung Bộ, nắng nóng được dự báo duy trì cường độ cao đến khoảng tháng 8 trước khi suy giảm dần từ tháng 9, với tổng thể số đợt nắng nóng nhiều hơn so với cùng kỳ năm 2025.

Trong những tháng đầu năm, không khí lạnh được dự báo hoạt động yếu hơn trung bình nhiều năm, dù vẫn có thể gây ra các đợt rét đậm, rét hại, chủ yếu tập trung trong tháng 2 tại vùng núi phía Bắc. Hiện tượng mưa nhỏ, mưa phùn ở miền Bắc được dự báo xảy ra nhiều hơn trong nửa cuối tháng 2 và suốt tháng 3.

Mùa mưa trên phạm vi cả nước nhìn chung ở mức tương đương trung bình nhiều năm. Xâm nhập mặn tại Đồng bằng sông Cửu Long trong mùa khô đầu năm 2026 được dự báo ở mức trung bình và thấp hơn so với mùa khô 2024–2025, ít gây ảnh hưởng đến đời sống và sản xuất. Tuy nhiên, nguy cơ khô hạn, thiếu nước cục bộ vẫn có thể xảy ra từ tháng 4 đến tháng 7 tại một số tỉnh Tây Nguyên như Gia Lai, Đắk Lắk và Lâm Đồng.

Nhấn mạnh vai trò của công tác dự báo thiên tai, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến cho rằng đây là yếu tố then chốt trong việc định hướng sản xuất và giảm thiểu rủi ro cho ngành nông nghiệp.

Theo ông, những thiệt hại lớn do thiên tai thời gian qua, với khoảng 1.500 ha nuôi trồng thủy sản và hơn 3,1 triệu con gia súc, gia cầm bị ảnh hưởng, cho thấy sự cần thiết phải nâng cao năng lực dự báo và cảnh báo sớm, giúp người dân và doanh nghiệp chủ động hơn trong kế hoạch sản xuất.