Nhiều người tá hỏa khi thông tin thuế bị đăng ký bởi 'công ty ma', thậm chí đang nợ thuế: Làm sao để xử lý?

Bị "lấy cắp" mã số thuế

Thời điểm hiện tại đang vào mùa cao điểm quyết toán thuế thu nhập cá nhân năm 2023, nhiều người bỗng dưng phát hiện đã bị một doanh nghiệp xa lạ nào đó lợi dụng lấy thông tin để mở mã số thuế, rồi khai khống thu nhập. Sau khi sử dụng ứng dụng kiểm tra thuế, nhiều người mới tá hỏa khi xuất hiện thông tin "công ty ma" mà mình không hề làm việc, thậm trí còn đang nợ tới vài triệu đồng.

Nhiều "nạn nhân" cho biết phải tất tả chạy ngược chạy xuôi để xử lý khi rơi vào tình huống này nhưng không giải quyết được vì các doanh nghiệp tìm mọi cách để né tránh.

Thực tế, hiện tượng lấy cắp mã số thuế của người khác để khai khống chi phí đã xuất hiện từ lâu, thậm chí còn xuất hiện những hội nhóm chuyên về dịch vụ này. Trên các diễn đàn mạng xã hội cũng xuất hiện nhiều phản ánh của nhiều người về việc tìm cách xử lý trường hợp cá nhân bị tổ chức, doanh nghiệp nào đó lấy CMND/CCCD để đăng ký mã số thuế, kê khai chi trả lương để giảm thu nhập.

Nguyên nhân của tình trạng xuất phát từ việc đăng ký mã số thuế cá nhân rất đơn giản, chỉ cần duy nhất một loại giấy tờ đó là CMND hoặc Căn cước công dân là đã có thể đăng ký.

Ngoài ra, hiện nay, việc lộ lọt hay mua bán thông tin cá nhân vẫn đang diễn ra tràn lan, nên một số doanh nghiệp đã "thu thập" các thông tin này, từ đó biến nó thành công cụ để trục lợi. Điều này không những gây thất thu ngân sách, mà chính người bị “trộm” thông tin cá nhân cũng sẽ có thể gặp những rắc rối khác, cụ thể là khả năng bị truy thu thuế thu nhập cá nhân.

Vậy có cách nào để kiểm tra và biết mình có đang nợ thuế thu nhập cá nhân không? Đặc biệt đối với cá nhân tự thực hiện tự quyết toán thuế với cơ quan thuế?

Làm thế nào để kiểm tra thông tin thuế?

Hiện nay, cơ quan thuế khuyến khích người nộp thuế là cá nhân đăng ký tài khoản giao dịch thuế điện tử để có thể kê khai nộp hồ sơ quyết toán thuế thu nhập cá nhân trên dịch vụ thuế điện tử mà không phải nộp hồ sơ trực tiếp tại cơ quan thuế.

Đặc biệt, ứng dụng eTax Mobile đã hỗ trợ người nộp thuế có thể tra cứu thông tin về các nguồn thu nhập để tự đảm bảo kiểm soát được đầy đủ, chính xác các nguồn thu nhập của bản thân. Cơ quan thuế cũng khuyến cáo người nộp thuế khi phát hiện MST bị lợi dụng, đánh cắp hoặc có nguồn thu nhập bất thường thì thông báo ngay tới cơ quan thuế nơi người nộp thuế đang thực hiện nghĩa vụ để kịp thời xử lý theo quy định pháp luật.

Hướng dẫn tra cứu thông tin nộp thuế trên ứng dụng eTax Mobile

Bước 1: Đăng nhập bằng tài khoản đã đăng ký. Trong trường hợp chưa có tài khoản, NNT đăng ký bằng thông tin mã số thuế cùng số căn cước công dân của mình.

Bước 2: Chọn mục Tra cứu thông tin quyết toán

Bước 3: Nhập Mã số thuế cá nhân rồi chọn các mốc thời gian muốn kiểm tra

Bươc 4: Kiểm tra thông tin cơ quan/tổ chức trả thu nhập, người lao động có thể tự đối chiếu.

Làm gì khi bị "đăng ký trộm" mã số thuế?

Khi có CMND/CCCD bị người khác đăng ký mã số thuế, dù thuộc trường hợp nào thì cơ quan thuế đều xác định là bị trùng mã số thuế.

Bởi theo nguyên tắc, không cho phép cấp mới mã số thuế với các trường hợp bị trùng số CMND/CCCD nên khi bị người khác đăng ký mã số thuế sẽ được giải quyết theo các bước sau đây:

Bước 1: Tra cứu mã số thuế

Để tra cứu mã số thuế, có nhiều cách để thực hiện:

Trên trang web của Tổng cục Thuế/Thuế điện tử/app eTax Mobile/trang web masothue Tra cứu qua Facebook.

Sau khi có mã số thuế sẽ phát hiện mã số thuế của mình có bị trùng hay không.

Bước 2: Nếu mã số thuế bị trùng theo kết quả trả về thì thực hiện như sau:

- Nếu mã số thuế bị trùng với người lao động khác đang đăng ký mã số thuế thì doanh nghiệp/cá nhân phải chuẩn bị hồ sơ để nộp tại Bộ phận Một cửa của cơ quan thuế gồm:

+ Danh sách kết quả báo trùng CMND/CCCD là kết quả do cơ quan thuế trả cho doanh nghiệp/cá nhân. Danh sách này chỉ cần tải và in kết quả trả về là được.

+ Mẫu đăng ký thuế do doanh nghiệp cung cấp theo mẫu 05-ĐK-TCT tại Thông tư 105/2020/TT-BTC và người lao động sẽ điền đầy đủ thông tin vào mẫu này. CMND/CCCD photo của người bị trùng mã số thuế.

- Cơ quan tiếp nhận hồ sơ: Doanh nghiệp nộp hồ sơ tại Bộ phận Một cửa của cơ quan thuế nơi quản lý doanh nghiệp.

Bước 3: Cơ quan thuế tiếp nhận thông tin và xử lý. 

Lưu ý đối với cá nhân tự quyết toán thuế

Tổng Cục Thuế cho biết, trong thời gian qua, cơ quan thuế nhận được một số phản ánh liên quan đến trường hợp doanh nghiệp sử dụng thông tin của cá nhân như tên, mã số thuế, số căn cước công dân để kê khai, tính chi phí tiền lương, tiền công khi xác định nghĩa vụ thuế thu nhập doanh nghiệp trong khi không phát sinh trả thu nhập trên thực tế cho cá nhân đó.

Đây là hành vi vi phạm pháp luật về thuế, nhằm mục đích gian lận, giảm số tiền thuế phải nộp của doanh nghiệp. Đồng thời cũng gây ảnh hưởng đến người nộp thuế là cá nhân khi bị doanh nghiệp tự ý sử dụng thông tin cá nhân.

Theo thông báo mới nhất từ Tổng cục Thuế về lưu ý về việc quyết toán thuế thu nhập cá nhân năm 2023.

Đối với cá nhân trực tiếp quyết toán thuế thu nhập cá nhân, thời hạn chậm nhất là ngày cuối cùng của tháng thứ 4 kể từ ngày kết thúc năm dương lịch.

Tuy nhiên ngày cuối cùng của tháng thứ 4 kể từ ngày kết thúc năm dương lịch là ngày 30/4/2024 và ngày tiếp theo là ngày 1/5/2024 (ngày nghỉ lễ), do vậy thời hạn cá nhân trực tiếp quyết toán thuế thu nhập cá nhân chậm nhất là ngày 2/5/2024.

Cá nhân tự thực hiện quyết toán thuế với cơ quan thuế cần lưu ý mốc thời gian trên để thực hiện nghĩa vụ thuế, tránh quá thời hạn nộp thuế.

Theo Hạ Vũ (Phụ Nữ Số)