Quốc hội thông qua quy định mới về các hành vi trốn nghĩa vụ quân sự

Luật mới có hiệu lực từ ngày 1-9-2026, trong đó quy định cụ thể các trường hợp bị coi là trốn nghĩa vụ quân sự, đồng thời đảm bảo đầy đủ chế độ chính sách cho công dân trong kỳ tuyển quân.

1. Làm rõ các hành vi bị coi là trốn nghĩa vụ quân sự

Luật mới bổ sung các tiêu chí cụ thể để nhận diện hành vi trốn nghĩa vụ quân sự, bao gồm việc không chấp hành các quyết định:

- Gọi đăng ký nghĩa vụ quân sự.

- Gọi sơ tuyển sức khỏe và khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự.

- Gọi nhập ngũ.

- Quyết định, lệnh gọi tập trung huấn luyện, diễn tập, kiểm tra sẵn sàng động viên, sẵn sàng chiến đấu.

Đặc biệt, quy định mới mở rộng phạm vi nghiêm cấm hành vi gian dối. Bên cạnh việc cấm gian dối trong khám sức khỏe như luật cũ, luật mới nghiêm cấm thêm cả hành vi gian dối ở khâu đăng ký và sơ tuyển nghĩa vụ quân sự.

2. Đảm bảo đầy đủ quyền lợi cho công dân khi đi khám tuyển

Luật quy định rõ chế độ chính sách dành cho công dân trong thời gian thực hiện đăng ký, sơ tuyển và khám kiểm tra sức khỏe:

Công dân đang đi làm: Được trả nguyên lương, bảo lưu các khoản phụ cấp hiện hưởng và thanh toán tiền tàu xe.

Chế độ sinh hoạt: Tất cả công dân trong thời gian đi đăng ký, khám sức khỏe đều được bảo đảm tiền ăn, ở và chi phí di chuyển hai chiều.

3. Chưa áp dụng việc "đóng tiền thay cho đi nghĩa vụ quân sự"

Giải trình về đề xuất cho phép đóng góp tài chính hoặc đóng thuế để thay thế việc nhập ngũ trực tiếp, Chính phủ khẳng định đây là chính sách có tác động xã hội lớn, chưa đủ cơ sở thực tiễn và cần nhiều thời gian để nghiên cứu, đánh giá toàn diện.

Đề xuất này sẽ tiếp tục được xem xét, đánh giá kỹ lưỡng trong đợt sửa đổi toàn diện Luật Nghĩa vụ quân sự trong thời gian tới.