Meta là công ty mới nhất theo đuổi trí tuệ nhân tạo tổng hợp (artificial general intelligence), một công nghệ vừa thú vị vừa đáng sợ và còn rất nhiều điều chưa được chứng minh.

Giám đốc điều hành Meta - Mark Zuckerberg, người điều hành một trong những nghiên cứu AI lớn nhất hiện nay đang muốn thực hiện một dự án thậm chí còn lớn hơn.

Vào thứ Năm tuần trước, vị lãnh đạo này cho hay, Meta đang tăng cường công việc của mình để giải quyết không chỉ trí tuệ nhân tạo - AI (Artificial Intelligence) mà còn cả trí tuệ nhân tạo tổng hợp (Artificial General I ntelligence). AI và AGI vốn là những thuật ngữ rất mơ hồ nhưng nhìn chung, Zuckerberg muốn tạo ra những hệ thống máy tính thông minh hơn nhiều, những hệ thống ít nhất phù hợp với khả năng nhận thức của con người như học tập, lý luận, lập kế hoạch, tạo và ghi nhớ thông tin. 

Ảnh minh họa.
Ảnh minh họa.
Đó là mục tiêu hợp lý đối với một "gã khổng lồ" công nghệ đang mong muốn định hình tương lai của điện toán, thu hút những tài năng nghiên cứu giỏi nhất và khiến các cổ đông khó tính hài lòng. Tuy vậy, với người dùng thông thường, những con robot siêu thông minh này sẽ không được sớm đưa ra sử dụng.

Đó là bởi AI ngày nay tuy hấp dẫn các nhà khoa học máy tính và phần lớn công chúng nhưng vẫn chưa thực sự mang đến một cuộc cách mạng. Chúng vẫn gặp khó khăn trong việc phân biệt sự thật với những điều tưởng tượng. Mặc dù vậy, AI vẫn vượt xa AGI, vốn tồn tại chủ yếu như một lĩnh vực nghiên cứu.

Nhưng đó là khát vọng của Zuckerberg.

Zuckerberg khẳng định: “Rõ ràng, thế hệ dịch vụ tiếp theo cần phải có trí thông minh tổng hợp. Việc xây dựng các trợ lý AI tốt nhất - AI cho người sáng tạo, AI cho doanh nghiệp, v.v. - cần những tiến bộ trong mọi lĩnh vực của AI từ lý luận, lập kế hoạch, mã hóa, trí nhớ và các khả năng nhận thức khác."

Nhà lãnh đạo này cũng tuyên bố, vào cuối năm nay, Meta sẽ có 350.000 GPU Nvidia cao cấp nhất - bộ xử lý AI hàng đầu, có giá khoảng 30.000 USD mỗi chiếc. Zuckerberg cho biết, việc bổ sung thêm các GPU khác sẽ mang lại sức mạnh xử lý tương đương với 600.000 H100, hấp dẫn hàng loạt các nhà nghiên cứu AI.

Mark Zuckerberg.
Mark Zuckerberg.

Mục tiêu của ông chủ Meta chính là mở ra một siêu vũ trụ kết hợp giữa thế giới thực và thế giới do máy tính tạo ra. Các thiết bị đeo như kính thông minh Ray-Ban của Meta có thể là một giao diện lý tưởng để cho phép AI nhìn thấy những gì bạn nhìn thấy và giúp bạn điều hướng thực tế .

AI ngày nay được minh họa rõ nhất bằng các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) như GPT của OpenAI, Gemini của Google, Claude của Anthropic và Llama của Facebook, phát hiện mối quan hệ giữa các từ trong nhiều đoạn văn bản trên internet. Kết quả là một AI có khả năng tạo ra câu trả lời cho nhiều câu hỏi, sắp xếp lại các câu trả lời,... Nhưng trong khi các phản hồi của LLM có vẻ hợp lý thì những hệ thống AI này thực sự không biết gì cả.

AGI - Artificial General Intelligence là gì?

Ngược lại, AGI giống bộ não của con người hơn. Và với tiến bộ tính toán ổn định, nếu đạt được AGI, con người sẽ có được trí thông minh siêu phàm.

Trong một cuộc phỏng vấn với The Verge, Zuckerberg đã không đưa ra bất kỳ định nghĩa AGI nhanh chóng nào. Zuckerberg cho hay:

OpenAI và DeepMind của Google nằm trong số những công ty theo đuổi AGI. Zuckerberg hy vọng, Meta sẽ là công ty cung cấp chúng.

Ảnh minh họa.
Ảnh minh họa.

Để biến điều đó thành hiện thực, Mark đã hợp nhất hai nhóm nghiên cứu AI của công ty, nhóm FAIR truyền thống và nhóm AI thế hệ mới hơn để xây dựng Llama.

Vậy liệu LLM ngày nay có phải là một bước tiến tới AGI hay không? Vào năm 2023, các nhà nghiên cứu của Microsoft đã đồng thuận với điều này.

Các nhà nghiên cứu kết luận: “Với chiều rộng và chiều sâu về khả năng của GPT-4, chúng tôi tin rằng chúng có thể được xem là một phiên bản ban đầu (chưa hoàn thiện) của hệ thống trí tuệ nhân tạo tổng hợp”.

Tuy nhiên, nhà phê bình Emily Bender của Đại học Washington lại chỉ coi LLM chỉ là "những con vẹt ngẫu nhiên" đưa ra thông tin một cách ngẫu nhiên dựa trên các mẫu thống kê trong dữ liệu đào tạo.

Các nhà nghiên cứu hiện đang cố gắng cải tiến AI với dữ liệu đào tạo phong phú hơn, hướng tới một "mô hình thế giới", giúp nắm bắt môi trường sâu hơn nhiều.

LLM được đào tạo về văn bản nhưng Gemini của Google và các mô hình AI "đa phương thức" mới khác được đào tạo trên cả video, hình ảnh, âm thanh và dữ liệu nguồn khác. Giám đốc điều hành Tesla, Elon Musk tin rằng robot hình người của công ty ông sẽ thu thập dữ liệu đào tạo qua video hữu ích khi chúng điều hướng trong thế giới thực.

Tuy nhiên, dữ liệu đào tạo phong phú hơn chỉ giúp người dùng tiến xa nếu các vấn đề cơ bản tương tự xảy ra với AI. Nhiều nhà nghiên cứu tin rằng, chỉ sử dụng AI ngày nay sẽ không đủ để đạt được AGI.

Zuckerberg khẳng định, nỗ lực AI của Meta đang được tiến hành một cách thận trọng, bao gồm cả Llama 3 LLM, đã bắt đầu được đào tạo. Ông cho hay: “Chúng tôi có một lộ trình thú vị về các phiên bản tương lai, được đào tạo một cách có trách nhiệm và an toàn”.

Tuyên bố trên khá lý tưởng, đặc biệt là khi xét đến sức mạnh và tầm quan trọng tiềm tàng của AI. Nhưng thực tế, nhân loại đang phải đối mặt với tình trạng mất quyền riêng tư, thông tin sai lệch trên mạng xã hội, đánh cắp danh tính và các vấn đề công nghệ khác,... Cùng chờ xem Meta sẽ làm những gì với AI và AGI trong thời gian tới.

Theo Trần Vy (Nông Thôn Việt)