Một cuộc cách mạng công nghệ mới sắp diễn ra: Các ông lớn bigtech đổ xô đi... làm kính, riêng Meta đã rót gần 100 tỷ USD

aA

Một dòng thiết bị mới – mà ngành công nghệ từ lâu mơ ước – cuối cùng có thể sẵn sàng bước vào thị trường đại chúng.

Một số cuộc cách mạng công nghệ diễn ra vô cùng chậm chạp. Đã 13 năm kể từ khi Google giới thiệu Google Glass – chiếc kính thông minh xấu số với màn hình hiển thị điện toán gắn trên mắt kính.

Với mẫu kính thông minh mới nhất mà Meta ra mắt trong tuần này, một số thứ đã thay đổi hoàn toàn. Thay vì diện mạo “mọt sách” bị chế giễu của Google Glass, màn hình nay được Meta tích hợp trong gọng kính dày của Ray-Ban.

Tuy vậy, ở nhiều khía cạnh khác, chiếc kính mới này vẫn gợi nhớ đến nỗ lực thất bại của Google năm 2012, và cho thấy một dòng thiết bị mới – mà ngành công nghệ từ lâu mơ ước – cuối cùng có thể sẵn sàng bước vào thị trường đại chúng.

Sự xuất hiện của sản phẩm có tên khá đơn giản “Meta Ray-Ban Display” cũng chính thức khởi động một cuộc đua công nghệ mới. Google đã ký hợp tác với thương hiệu kính thời trang Warby Parker để ra mắt dòng kính thông minh vào năm sau; Snap cũng dự kiến tung sản phẩm tương tự vào 2026; còn Apple được cho là đang tiến gần đến việc hoàn thiện một mẫu kính nhẹ của riêng mình.

Sau nhiều năm chỉ có những màn trình diễn công nghệ bắt mắt nhưng thiếu thực tế trong lĩnh vực thực tế tăng cường (AR), một dòng sản phẩm mới đang dần hình thành. Tuy nhiên, con đường để tiến tới một nền tảng điện toán hậu-smartphone toàn diện – điều mà Meta đã chi tới gần 100 tỷ USD cho nghiên cứu kính VR và AR – vẫn còn rất xa.

Giống như Google Glass, Meta Ray-Ban Display trang bị màn hình trong suốt nhỏ ngay trước mắt phải, hiển thị thông tin số như tin nhắn, chỉ đường chi tiết, hoặc video ngắn. Điểm quan trọng nhất là công nghệ hiện nay đã tiến bộ đủ để thiết bị này có cơ hội trở thành sản phẩm đại chúng thực sự – khác hẳn với trước đây. Dù các bản demo gặp lỗi cho thấy việc tích hợp công nghệ phức tạp vào một thiết bị nhỏ gọn và đồng bộ cùng vòng tay điều khiển mới không hề đơn giản, mức giá 799 USD vẫn mở ra cơ hội bán hàng triệu chiếc.

Bất chấp trục trặc, Meta Ray-Ban Display chứng minh các ông lớn công nghệ đang quay trở lại vạch xuất phát, nối tiếp “cú hụt chân” của Google. Hololens của Microsoft (2015) và Magic Leap (2017) từng cố gắng phủ toàn bộ không gian thực bằng lớp hiển thị ảo, nhưng công nghệ AR khi đó chưa đủ chín muồi. Hơn nữa, chưa chắc người dùng sẵn sàng đeo một “máy tính toàn năng trên mặt” thay thế hầu hết các thiết bị khác. Đỉnh điểm xu hướng “càng nhiều càng tốt” là Apple Vision Pro (2023), một thiết bị “đa năng” nhưng thất bại trong việc phổ biến.

Hướng đi triển vọng hơn lại xuất phát từ cực đối lập: Spectacles của Snap – chiếc kính tối giản chỉ gắn camera. Nó đã xác định một công năng rõ ràng: Chụp ảnh, quay video mà không cần rút điện thoại. Meta đã học hỏi ý tưởng này khi ra mắt kính thông minh đầu tiên bốn năm trước, và nay đi xa hơn: Tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) vào gọng kính, dưới dạng trợ lý giọng nói qua micro và loa tích hợp.

Việc tìm kiếm công năng phù hợp vẫn giống như “thử cho đến khi có cái thành công”. Nhiều tính năng AI – chẳng hạn dịch trực tiếp – vốn đã làm được qua tai nghe, không cần nhúng vào kính. Công nghệ hỗ trợ màn hình AR “chìm đắm” mà Meta kỳ vọng vẫn chưa sẵn sàng, và pin còn hạn chế: CEO Mark Zuckerberg chỉ hứa hẹn “1–2 giờ” tương tác liên tục với AI.

Cũng như tai nghe hay đồng hồ thông minh, kính này vẫn phải kết nối với smartphone, trở thành một thiết bị ngoại vi nữa trong thế giới xoay quanh điện thoại. Tuy vậy, nó cũng mang mầm mống của một nền tảng mới.

Hiện tại, màn hình hiển thị của Meta chỉ gắn với dịch vụ riêng như WhatsApp hay Reels. Nhưng nếu bán chạy, các nhà phát triển ứng dụng khác chắc chắn sẽ muốn chen chân vào “mảnh đất vàng” ngay trước mắt người dùng. Sẽ cần nhiều năm để biết liệu kính thông minh có trở thành một nền tảng điện toán quan trọng độc lập hay không – nhưng cuộc đua đã chính thức bắt đầu.