Bộ nhớ máy tính tăng phi mã thời gian qua đang phát đi tín hiệu cảnh báo về một thời kỳ mà người dùng phải chi trả nhiều tiền hơn để sở hữu những thiết bị có hiệu năng thấp hơn.

Trong suốt nhiều thập kỷ qua, người tiêu dùng đã quen với một quy luật bất thành văn của giới công nghệ: cấu hình máy tính ngày càng mạnh nhưng giá thành lại ngày càng rẻ. Tuy nhiên, bước sang năm 2026, quy luật này đang đứng trước nguy cơ bị đảo ngược hoàn toàn.

07-1767751958-thi-truong-phan-cung-2026-ky-nguyen-laptop-gia-re-cau-hinh-manh-chinh-thuc-khep-lai.jpg
Người dùng sắp phải chi trả nhiều tiền hơn để sở hữu những thiết bị có hiệu năng thấp hơn.

Nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tình trạng hỗn loạn này chính là sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI). Cơn lốc AI đã tạo ra một nhu cầu khổng lồ về bộ nhớ cho các trung tâm dữ liệu, khiến giá DRAM – thành phần cốt yếu trong laptop và điện thoại – tăng vọt. Sự ưu tiên dành cho ngành công nghiệp AI lớn đến mức vào tháng 12/2025, gã khổng lồ Micron đã phải đóng cửa thương hiệu Crucial vốn dành cho người dùng cá nhân để dồn toàn lực cung ứng bộ nhớ cho các hệ thống AI. Hệ lụy là các nhà sản xuất máy tính như Lenovo hay HP, dù nỗ lực tích trữ linh kiện để duy trì giá bán, nhưng cũng đang dần cạn kiệt nguồn dự trữ và buộc phải đối mặt với bài toán tăng giá hoặc cắt giảm cấu hình.

Thực trạng này đang kéo lùi những tiến bộ công nghệ mà thị trường đã đạt được trong nhiều năm qua. Nếu như trước đây, mức RAM 16 GB đang dần trở thành tiêu chuẩn tối thiểu, ngay cả với các dòng máy của Apple, thì nay xu hướng này đang có dấu hiệu chững lại và bị đẩy lùi. 

Theo các dự báo từ chuyên gia, dung lượng RAM tiêu chuẩn trên các mẫu laptop tầm trung có thể lùi về mức 8 GB, trong khi các dòng cao cấp cũng bị cắt giảm xuống còn 16 GB. Đối với những người cần nâng cấp cấu hình, cái giá phải trả sẽ cực kỳ đắt đỏ. Điển hình như các thông tin rò rỉ cho thấy, để sở hữu thêm 32 GB RAM cho dòng laptop doanh nghiệp mới của Dell, người dùng có thể phải bỏ ra thêm tới 230 USD.

Cơn sốc này không chỉ giới hạn ở máy tính mà còn lan rộng ra toàn bộ hệ sinh thái thiết bị điện tử. Smartphone, xe điện, máy chơi game và ngay cả đồng hồ thông minh đều đang phải cạnh tranh khốc liệt để giành lấy những phần silicon còn sót lại sau "bữa tiệc" của ngành công nghiệp AI. Thị trường điện thoại thông minh năm 2026 được dự báo sẽ trải qua một đợt giảm dung lượng RAM trên diện rộng. Những mẫu flagship vốn đang sở hữu 12-16 GB RAM có thể sẽ chỉ còn tối đa 12 GB, trong khi phân khúc giá rẻ có khả năng phải quay về mức 4 GB – con số gây khó khăn lớn cho việc chạy các ứng dụng hiện đại.

Điều đáng ngại nhất nằm ở chỗ, với các thiết bị như smartphone hay máy tính bảng sử dụng kiến trúc chip tích hợp, RAM thường được hàn chết và không thể nâng cấp. Điều này đồng nghĩa với việc nếu người dùng mua phải những thiết bị có dung lượng bộ nhớ thấp trong giai đoạn khan hiếm này, họ sẽ phải chấp nhận chung sống với hiệu năng hạn chế cho đến khi đổi máy mới. Thị trường công nghệ năm 2026 đang đặt người tiêu dùng vào một tình thế đầy thách thức, khi giá trị của đồng tiền không còn đi đôi với sức mạnh phần cứng như trước đây.