Căn bệnh tăng huyết áp vốn được xem là "đặc quyền" của tuổi già giờ đây đang càn quét mạnh mẽ sang cả giới trẻ. Nhiều thanh niên mới chỉ ngoài 20 tuổi đã phải nhập viện với chỉ số huyết áp cao kỷ lục lên tới 180mmHg cùng hàng loạt biến chứng nguy hiểm.

Thói quen lười vận động, thích la cà quán xá, tiêu thụ quá nhiều trà sữa cùng đồ ăn nhanh, cộng thêm tâm lý chủ quan chính là những tác nhân hàng đầu đẩy người trẻ vào vòng nguy hiểm.

Tại buổi lễ ra mắt trợ lý AI quản lý tăng huyết áp Kolia, PGS.TS Phạm Nguyên Sơn - nguyên Phó giám đốc Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 đã chia sẻ những số liệu thực tế đầy nhức nhối. 

Ông cho biết tăng huyết áp đang trở thành một bài toán sức khỏe cộng đồng cực kỳ đáng lo ngại khi cứ 3 đến 4 người trưởng thành thì lại có 1 người mắc bệnh. Tỷ lệ này hiện chiếm từ 25% đến 30% dân số toàn quốc. Dù căn bệnh này vẫn phổ biến nhất ở nhóm người trên 60 tuổi với hơn một nửa số người cao tuổi mắc phải, nhưng làn sóng trẻ hóa bệnh lý đang diễn ra với tốc độ đáng sợ.

16-1778924278-bao-dong-do-nhieu-ban-tre-don-tuoi-20-voi-chi-so-huyet-ap-cham-nguong-tu-than-vi-nghien-tra-sua
PGS Phạm Nguyên Sơn chia sẻ về bệnh tăng huyết áp. 

Nguyên nhân gốc rễ của tình trạng trẻ hóa này bắt nguồn từ áp lực công việc nặng nề, những căng thẳng kéo dài trong cuộc sống, đi kèm một chế độ ăn uống hoàn toàn thiếu lành mạnh và lối sống lười tập thể dục. 

PGS Sơn đã dẫn chứng một trường hợp cụ thể đầy ám ảnh về một bệnh nhân sinh năm 1999, nặng 112kg vừa đến thăm khám vào tuần trước. Kết quả đo cho thấy huyết áp của thanh niên này đã chạm ngưỡng 180/120 mmHg – mức độ cực kỳ nguy hại cho tính mạng. Không dừng lại ở đó, bệnh nhân này còn đối mặt với tình trạng tăng mỡ máu, tăng đường huyết và bệnh đái tháo đường. Đáng nói hơn, những ca bệnh chỉ mới đôi mươi như vậy hiện đã trở thành chuyện gặp hàng ngày của các bác sĩ chứ không còn là hiện tượng hiếm gặp.

Sự nguy hiểm tột độ của tăng huyết áp nằm ở chỗ nó được mệnh danh là “kẻ giết người thầm lặng”. Bệnh luôn tiến triển một cách âm thầm, không hề có những triệu chứng cảnh báo rõ rệt khiến người bệnh vô cùng chủ quan. Phần lớn bệnh nhân chỉ phát hiện ra tình trạng của mình khi cơ thể đã xuất hiện các biến chứng suy kiệt nặng nề như suy tim, tai biến mạch máu não, suy thận, tổn thương mạch máu hoặc mù lòa mắt. 

Nếu không nhận biết và can thiệp y tế kịp thời, các biến cố tim mạch cấp tính hoàn toàn có thể tước đo d mạng sống của người bệnh bất cứ lúc nào. Thế nhưng, tỷ lệ người tự ý thức được bản thân mắc bệnh hiện nay vẫn ở mức rất thấp. Ngay cả với những người đã bước vào quá trình điều trị, rất nhiều trường hợp vẫn thất bại trong việc đưa huyết áp về mức mục tiêu an toàn, vô tình làm gia tăng nguy cơ tàn phế hoặc tử vong.

Trước thực trạng nguy cấp này, giới chuyên gia tim mạch quốc tế đưa ra khuyến cáo mạnh mẽ rằng mọi người dân từ 18 tuổi trở lên cần phải thực hiện kiểm tra huyết áp định kỳ. Đối với những đối tượng nằm trong nhóm nguy cơ cao như người béo phì, người có thói quen hút thuốc lá, bị tiểu đường, áp lực tâm lý kéo dài hoặc gia đình có tiền sử mắc các bệnh lý về tim mạch, việc theo dõi chỉ số này lại càng phải thực hiện thường xuyên hơn để chộp lấy cơ hội phát hiện bệnh sớm.

PGS Phạm Nguyên Sơn phân tích thêm, việc điều trị tăng huyết áp ngày nay không đơn thuần là kê cho bệnh nhân một đơn thuốc là xong, mà đòi hỏi một quy trình quản lý dài hạn và thiết kế riêng biệt cho từng cá nhân. Tuy nhiên, làn sóng bệnh nhân tăng nhanh như vũ bão đang đặt lên vai hệ thống y tế một áp lực đè nặng. 

Trong bối cảnh đó, sự xuất hiện của công nghệ và trí tuệ nhân tạo (AI) đang mở ra một hướng đi đầy triển vọng. Dù AI không thể thay thế hoàn toàn vai trò của người thầy thuốc, nhưng công nghệ này hoàn toàn có thể đóng vai trò như một “trợ lý y tế” đắc lực, giúp giám sát sức khỏe liên tục của người bệnh ở khoảng thời gian giữa các lần thăm khám, từ đó nhận diện sớm các mối nguy cơ và giảm bớt gánh nặng quá tải cho các bệnh viện.

Để bảo vệ trái tim và hệ mạch máu của chính mình, người dân cần chủ động thay đổi lối sống ngay từ hôm nay. Các biện pháp thiết thực bao gồm việc đo huyết áp định kỳ, cắt giảm lượng muối trong các bữa ăn, hạn chế tối đa các món ăn chứa nhiều dầu mỡ, giữ gìn cân nặng ở mức hợp lý và tích cực tập luyện thể dục thể thao. Ngoài ra, việc ngủ đủ giấc, giải tỏa các căng thẳng tinh thần, từ bỏ thuốc lá, hạn chế sử dụng rượu bia và tuyệt đối tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ khi đã bị chẩn đoán mắc bệnh chính là những chiếc chìa khóa vàng để đẩy lùi lưỡi hái tử thần của căn bệnh này.

PN (SHTT)