Bước tiến lịch sử của y học Việt Nam: Thực hiện thành công ca ghép dương vật từ người cho chết não, mở đường cho kỹ thuật ghép tử cung

Sự kiện này không chỉ ghi dấu mốc lần đầu tiên Việt Nam thực hiện kỹ thuật này từ người hiến chết não mà còn mở ra hy vọng lớn cho lĩnh vực ghép tạng khi bệnh viện đang tích cực chuẩn bị triển khai các ca ghép tử cung và buồng trứng tiếp theo.

Hồi sinh chất lượng sống cho người nam giới sau 4 năm khủng hoảng

Bệnh nhân vinh dự nhận mảnh ghép là một nam doanh nhân 43 tuổi, đã lập gia đình và có con. Cách đây 4 năm, ông phải trải qua cuộc phẫu thuật cắt bỏ bộ phận sinh dục để điều trị một bệnh lý vùng dương vật. Dù ca mổ thành công và bệnh nhân duy trì tái khám đều đặn tại Trung tâm Nam học (Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức), những di chứng sau đó lại trở thành gánh nặng tâm lý khủng hoảng kéo dài.

Không chỉ gặp nhiều bất tiện trong việc tiểu tiện – thậm chí phải chuyển từ tư thế đứng sang ngồi – người bệnh còn hoàn toàn mất khả năng quan hệ tình dục. Tình trạng này khiến ông rơi vào mặc cảm, tự ti sâu sắc và suy giảm chất lượng sống nghiêm trọng. Lãnh đạo Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức chia sẻ, bệnh nhân từng tâm sự với các bác sĩ trong sự tuyệt vọng rằng ông rơi vào trạng thái "sống không bằng chết".

Bước ngoặt đến từ quyết định nhân văn của gia đình một nam sinh viên tại Hà Nội tử vong do tai nạn giao thông và được chẩn đoán chết não. Cha của nam sinh đã chủ động đề nghị hiến tạng con trai để cứu người, đồng thời từ chối toàn bộ các khoản hỗ trợ kinh phí trong suốt quá trình điều trị. Nghĩa cử cao đẹp này đã giúp các bác sĩ tiếp nhận tim, gan, thận, giác mạc và dương vật để mang lại cuộc sống mới cho nhiều bệnh nhân.

6 giờ phẫu thuật vi phẫu nghẹt thở và kết quả phục hồi ngoạn mục

Ca ghép kéo dài khoảng 6 giờ đồng hồ và phải đối mặt với không ít thách thức do người nhận từng có tiền sử phẫu thuật mạch máu tại khu vực này. Các bác sĩ đã tiến hành tái lập toàn bộ cấu trúc giải phẫu của cơ quan sinh dục, từ niệu đạo, thể xốp đến thể hang, kết thời thực hiện kỹ thuật vi phẫu khâu nối các động mạch, tĩnh mạch và dây thần kinh có kích thước vô cùng nhỏ.

Sau phẫu thuật, kết quả lâm sàng và siêu âm Doppler cho thấy hệ thống mạch máu của mảnh ghép hoạt động rất ổn định, được tưới máu tốt, màu sắc và nhiệt độ hoàn toàn bình thường, không xuất hiện hiện tượng hoại tử hay tắc mạch.

Sau 1 tuần theo dõi, bộ phận được ghép phát triển tốt và đáp ứng đầy đủ yêu cầu về mặt hình thể. Trong thời gian tới, ê-kíp y bác sĩ sẽ tiếp tục theo dõi, đánh giá toàn diện các chức năng tiết niệu, sinh dục, cảm giác, khả năng sinh sản cũng như hiệu quả của liệu pháp chống thải ghép. Theo đánh giá từ bệnh viện, sự thay đổi lớn nhất hiện tại chính là tinh thần của bệnh nhân; ca ghép không chỉ đơn thuần khôi phục một phần cơ thể mà đã trả lại sự tự tin, hạnh phúc và chất lượng sống cho người bệnh cùng gia đình.

Cột mốc mới cho ngành ghép tạng Việt Nam và triển vọng ghép tử cung, buồng trứng

Tại Việt Nam, kỹ thuật ghép dương vật tự thân đã từng được nhiều cơ sở y tế thực hiện thành công. Tuy nhiên, việc ghép thành công bộ phận này từ nguồn hiến của người chết não là thành tựu lần đầu tiên ghi nhận, tạo tiền đề quan trọng để xây dựng quy trình chuẩn hóa cho phẫu thuật ghép dương vật trong nước. Đặc biệt, lãnh đạo Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức cho biết thêm đơn vị đang chuẩn bị các điều kiện để triển khai những ca ghép tử cung và ghép buồng trứng đầu tiên.

Trên bản đồ y khoa thế giới, số lượng các ca ghép dương vật thành công hiện rất hữu hạn. Thống kê của các chuyên gia cho thấy mới chỉ có 5 ca được công bố chính thức toàn cầu: ca đầu tiên tại Trung Quốc vào năm 2006, 4 ca tiếp theo chia đều cho Nam Phi và Mỹ (ca gần nhất diễn ra năm 2018), trong đó đã có trường hợp người bệnh ghi nhận sinh con sau khi được ghép.

Đại diện Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức nhận định, nhu cầu đối với kỹ thuật ghép dương vật tại Việt Nam hiện không hề nhỏ. Nhóm đối tượng cần đến kỹ thuật này chủ yếu là những trường hợp bị tổn thương hoặc mất cơ quan sinh dục do tai nạn lao động, tai nạn sinh hoạt, động vật cắn, hậu quả chiến tranh bom mìn, sau điều trị phẫu thuật ung thư, rối loạn biệt hóa giới tính hoặc các khiếm khuyết bẩm sinh.