Dù quen thuộc với người địa phương nhưng loạt đặc sản thơm ngon ở Quảng Ninh như cà sáy Tiên Yên, sam Quảng Yên, cháo chã Hạ Long… vẫn còn lạ lẫm với không ít thực khách. 

Cà sáy Tiên Yên

Mặc dù có tên gọi lạ nhưng thực chất, cà sáy (có nơi gọi cả sáy) là giống vịt lai ngan được nuôi phổ biến ở xã Tiên Yên, tỉnh Quảng Ninh (huyện Tiên Yên cũ).

Nhờ chất lượng thịt thơm ngon, đem lại giá trị kinh tế mà giống vật nuôi này dần được nhân rộng, nuôi tập trung ở các địa phương thuộc miền đông Quảng Ninh như Ba Chẽ, Đầm Hà, Bình Liêu…

cà sáy 1.png
Cà sáy Tiên Yên là đặc sản Quảng Ninh, từng được công nhận top 100 món ăn đặc sản Việt Nam 2021-2022. Ảnh: Challenge Me

Thịt cà sáy săn chắc, vị ngọt thơm tự nhiên và ít mùi hôi. Đặc biệt, phần thịt không quá mềm hay béo ngậy, nhiều mỡ như thịt vịt và cũng không quá nạc, khô như thịt ngan. 

Cà sáy nuôi từ 7 tháng đến 1 năm, trọng lượng đạt từ 2,5-3kg, có cánh đủ dài đan chéo vào nhau là có thể đem thịt, chế biến thành nhiều món ăn ngon như luộc, nướng, xào lăn... 

Song, món phổ biến và được ưa chuộng nhất là cà sáy nấu rựa mận.

Tùy theo văn hóa vùng miền và khẩu vị mỗi gia đình, món rựa mận cà sáy thường được biến tấu đôi chút. Có nơi cho thêm khoai lang hoặc khoai môn, vừa giúp món ăn thêm sánh mịn, bổ dưỡng, vừa hút bớt mỡ từ thịt, khiến hương vị đậm đà mà không bị ngấy.

Sam 7 món ở Quảng Yên

Con sam (hay còn gọi là cua móng ngựa) được tìm thấy nhiều ở một số vùng biển thuộc TP Hải Phòng và tỉnh Quảng Ninh như Cát Bà, Hạ Long…

Trong đó, sam ở Quảng Yên (Quảng Ninh) phổ biến hơn cả với sản lượng khai thác lớn và thịt sam đạt giá trị thương phẩm cao. Các món ăn chế biến từ sam cũng trở thành đặc sản nức tiếng nơi đây, hút khách thập phương tìm đến và thưởng thức.

sam 7 món.png
Sam được chế biến thành 7 món không chỉ thể hiện sự sáng tạo, khéo léo của người Quảng Yên mà còn giúp thực khách có trải nghiệm trọn vẹn từ thị giác đến vị giác. Ảnh: Dang Doan Sang

Tại Quảng Yên, sam thường được chế biến theo đôi (mỗi đôi nặng 3-4kg, có đôi tới 5-6kg), thành 7 món, bày biện đầy ắp như mâm cỗ. Các món bao gồm: canh tiết sam, thịt sam xào măng, chân sam xào chua ngọt, đùi sam chiên, chả yếm sam, trứng sam và miến sam.

Vì thịt sam giàu chất đạm, có tính hàn, nên khi chế biến, người địa phương thường kết hợp với một số nguyên liệu, gia vị có tính cay, nóng như tỏi, sả, măng chua, ớt, lá lốt... để cân bằng món ăn.

Cháo chã 

Ở Quảng Ninh, cháo chã (hay còn gọi là cháo thuyền chài) là món ăn dân dã, gắn liền với cuộc sống mưu sinh của ngư dân vùng biển. Món cháo này có nguyên liệu chính là cháo trắng hoặc cháo khoai lang khô - kiểu cháo đặc trưng của miền Đông Quảng Ninh.

Tuy nhiên, những đồ ăn kèm cháo lại vô cùng đa dạng, lên tới cả chục loại. Từ những món đậm hương vị biển như cá mặn, cá vược kho, tôm rim, đến các đặc sản quen thuộc của vùng miền Đông Quảng Ninh như củ cải muối (cala thầu), tàu xì,… tất cả hòa quyện tạo nên hương vị mộc mạc mà khó quên.

thumb cháo chã.gif
Cháo chã là món ăn thường nhật của những ngư dân chài lưới ở Quảng Ninh (người ta quen gọi là dân “chã”), vừa thanh vị, vừa nhẹ bụng lại đủ năng lượng. Ảnh: Yêu máy bay

Ngoài những món quen thuộc trên, cháo chã ngày nay còn được biến tấu, sáng tạo với nhiều món ăn kèm mới lạ để đáp ứng khẩu vị đa dạng của thực khách. Một bát cháo có thể đi cùng sườn rim, gan xào, cá mặn, trứng muối, trứng bắc thảo, cá phèn rán, thịt băm…, tạo nên sự phong phú cả về hương vị lẫn màu sắc.

Trung bình, một suất cháo chã thập cẩm (gồm 5-6 món ăn kèm) có giá khoảng 60.000 - 80.000 đồng. Nếu muốn thưởng thức đa dạng hơn, du khách có thể trả thêm phí, gọi suất đặc biệt với khoảng chục món ăn kèm, đủ để cảm nhận trọn vẹn tinh túy ẩm thực miền biển Quảng Ninh.