Phát hiện chất độc gấp hàng chục lần thạch tín trong dạ dày người phụ nữ 5 năm không chịu thay đũa mới

Bà Lưu, ngoài 50 tuổi ở Trịnh Châu (Hà Nam, Trung Quốc) được người nhà đưa vào viện trong tình trạng đau bụng quằn quại, nôn mửa và tiêu chảy liên tục. Bác sĩ ban đầu nghi ngờ bà bị ngộ độc thực phẩm thông thường, nhưng khi nội soi và xét nghiệm dịch dạ dày, họ bàng hoàng phát hiện Aflatoxin. Đây là một loại độc tố nấm mốc cực mạnh, độc gấp 68 lần thạch tín, đã được WHO xếp vào nhóm chất gây ung thư loại 1.

Aflatoxin không chỉ gây hại tức thì cho hệ tiêu hóa mà còn tấn công trực tiếp vào gan, gây hoại tử tế bào, rối loạn chuyển hóa, ngộ độc cấp tính nếu lượng nhiều. Nó cũng làm tăng nguy cơ ung thư, nhất là ung thư gan nếu phơi nhiễm trong thời gian dài. Bác sĩ cấp cứu của bà Lưu cảnh báo: "Không phải ai nhiễm aflatoxin cũng phát bệnh ngay lập tức, nhưng khi cơ thể yếu, gan bị tổn thương, chỉ cần một bữa ăn nhiễm độc cũng có thể khiến tình trạng trở nên nguy kịch”. Và bà trường hợp của bà Lưu cũng tương tự.

Bà thừa nhận, suốt 5 năm qua bà chỉ dùng một đôi đũa gỗ duy nhất mà chưa từng thay mới. Đôi đũa đã bị trầy xước, bám cặn và thường xuyên bị nấm mốc. Nhưng bà chỉ đánh rửa, luộc với nước sôi rồi lại dùng tiếp vì cho rằng như vậy là đủ sạch.

Theo phân tích chuyên môn, dùng đũa quá cũ dẫn tới hấp thụ nấm mốc là yếu tố nguy cơ khiến bà Lưu bị phơi nhiễm aflatoxin mãn tính trước đó. Lượng độc tố tích tụ theo thời gian có thể không gây triệu chứng rõ ràng lúc đầu, nhưng làm gan suy yếu dần, khiến cơ thể dễ tổn thương nghiêm trọng khi vô tình ăn phải thực phẩm nhiễm nấm mốc. Cụ thể là bữa ăn cuối cùng trước khi nhập viện, bà vội vàng nên không kịp rửa đũa, cứ thế dùng gắp thức ăn.

May mắn thay, sau khi được giải độc kịp thời và điều trị tích cực, bà Lưu đã qua cơn nguy kịch. Tuy nhiên, câu chuyện của bà là lời cảnh tỉnh rõ ràng: vật dụng quen thuộc như đũa gỗ nếu không thay thường xuyên có thể âm thầm biến thành "nguồn độc" sát hại sức khỏe.

Cảnh giác với chất cực độc Aflatoxin trong vật dụng, thực phẩm quen thuộc
Aflatoxin là độc tố do nấm Aspergillus flavus và Aspergillus parasiticus sinh ra, thường phát triển trong môi trường ẩm mốc. Không chỉ tồn tại trong đũa mốc, aflatoxin còn ẩn náu trong nhiều thứ quen thuộc khác như:

- Trái cây bị dập nát, nấm mốc (nhất là cam, nho, chuối…): Bề mặt hư hỏng dễ sinh nấm Aspergillus, tạo aflatoxin dù chỉ mốc một điểm nhỏ.

- Các loại hạt và ngũ cốc bảo quản lâu ngày (đậu phộng, ngô, gạo…): Dễ bị mốc âm thầm nếu để nơi ẩm nóng, sinh ra độc tố gây hại gan.

- Các loại gia vị, bột (như ớt bột, bột nghệ, bột mì…): Nếu bảo quản không kín, dễ ẩm mốc sinh độc mà mắt thường khó phát hiện.

- Dụng cụ nấu ăn, ăn uống bằng tre hoặc gỗ (thớt, đũa, bát…): Bám cặn thực phẩm, dễ bị mốc sau thời gian dài sử dụng, trở thành nơi phát sinh aflatoxin.

Điều đáng lo ngại là aflatoxin không bị phá hủy dù đun sôi, nấu chín hay chiên rán ở nhiệt độ cao. Việc cắt bỏ phần nấm mốc hay rửa sạch cũng là vô dụng. Nên tốt nhất là phát hiện nấm mốc thì vứt bỏ ngay dù với thực phẩm hay vật dụng.

Ngoài ra, để tránh nguy cơ nhiễm aflatoxin từ đũa cũ, chuyên gia khuyến cáo chỉ nên dùng đũa tre hoặc gỗ trong 3-6 tháng. Nếu thấy đũa đổi màu, nứt, có mùi lạ hoặc sần sùi thì cần bỏ ngay. Sau khi rửa, phải để khô hoàn toàn rồi mới cất, tránh để ở nơi ẩm hoặc gần bồn rửa. Không để chung với thìa, dao còn ướt để hạn chế nấm mốc. Có thể dùng đũa inox cao cấp hoặc gỗ ép kháng khuẩn, nhưng vẫn cần thay định kỳ.