Vào những ngày nắng nóng đỉnh điểm, điều hòa nhiệt độ trở thành vật dụng vô cùng quan trọng trong hầu hết các gia đình.

Cảm giác oi bức khiến nhiều người có thói quen bấm ngay mức nhiệt thật thấp, chọn chế độ làm lạnh nhanh và bật gió tối đa ngay khi bước chân vào phòng. 

Tuy nhiên, tại tọa đàm “Tiết kiệm điện mùa cao điểm: Trách nhiệm và giải pháp” do Cổng Thông tin điện tử Chính phủ tổ chức ngày 22/6, đại diện Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đã lưu ý rằng, trong mùa nắng nóng, điều hòa chính là thiết bị ngốn nhiều điện năng nhất của các hộ gia đình. 

Do đó, khi căn phòng không đủ mát, thay vì vội vã hạ thêm vài độ trên chiếc điều khiển, việc đầu tiên bạn cần làm là kiểm tra xem hơi lạnh có đang bị rò rỉ ra ngoài hay không.

Khi vận hành điều hòa, phần lớn chúng ta chỉ chăm chăm nhìn vào màn hình hiển thị nhiệt độ, điều chỉnh sức gió hay đắn đo giữa chế độ Cool và Dry. Ít ai để ý rằng, nếu cửa chính không đóng kín, cửa sổ còn hé mở, hoặc căn phòng thông suốt với hành lang, cầu thang thì hiệu quả làm mát sẽ bị kéo tụt rõ rệt. 

29-1782736438-evn-chi-ra-nguyen-nhan-dung-dieu-hoa-ton-nhieu-tien-dien

Về nguyên lý, điều hòa được thiết kế để làm mát cho một phạm vi không gian nhất định. Một khi không gian này xuất hiện "lỗ hổng", khí lạnh sẽ liên tục thất thoát, đồng thời luồng khí nóng từ bên ngoài sẽ tràn vào. Lúc này, máy nén rơi vào tình trạng phải gánh thêm cả những khu vực không cần làm lạnh.  

Việc bật điều hòa trong một không gian không kín chẳng khác nào cố gắng rót nước vào một chiếc bình thủng đáy. Thiết bị vẫn phải gồng mình chạy liên tục, điện năng vẫn tiêu tốn, nhưng hơi lạnh không thể giữ lại đủ lâu để duy trì sự mát mẻ ổn định. 

Đây chính là lý do vì sao nhiều căn phòng dù đã cài đặt nhiệt độ xuống sâu mức 22-23 độ C nhưng người bên trong vẫn thấy nóng, còn hóa đơn tiền điện cuối tháng lại tăng vọt. Việc cố tình hạ thấp nhiệt độ trong trường hợp này thực chất chỉ là cách giải quyết phần ngọn, hoàn toàn bất lực trước nguyên nhân cốt lõi là phòng bị hở.  

Không chỉ các lối đi lớn, những chi tiết nhỏ nhặt như khe hở dưới chân cửa, khung cửa sổ vênh, phòng thông với bếp, ban công, hay việc kính bị ánh nắng trực tiếp thiêu đốt cũng đều âm thầm rước không khí nóng và hơi ẩm vào nhà. Hệ quả là máy nén buộc phải hoạt động kéo dài để duy trì mức nhiệt yêu cầu.  

Để giải quyết triệt để tình trạng thất thoát nhiệt, Bộ Năng lượng Mỹ đã đưa ra khuyến nghị người dân nên xử lý kỹ các vết nứt, khe hở quanh hệ thống cửa ra vào và cửa sổ nhằm chặn đứng luồng khí nóng lọt vào nhà. 

Như vậy, để tối ưu hóa hiệu năng của điều hòa, chỉ đóng cửa thôi là chưa đủ. Đối với những không gian sở hữu các ô cửa kính lớn hứng trọn ánh nắng gắt, việc kéo rèm vào thời điểm oi bức nhất trong ngày là vô cùng cần thiết. 

Nếu phát hiện khoảng trống lớn dưới chân cửa sổ hoặc cửa ra vào, người dùng nên chủ động sử dụng thêm các loại gioăng cao su, thanh chắn hoặc vật chặn chuyên dụng.

Song song đó, thói quen mở cửa ra vào liên tục khi máy đang chạy cũng cần được loại bỏ, bởi mỗi lần như vậy sẽ khiến hơi lạnh thất thoát, buộc thiết bị phải khởi động lại quá trình làm mát từ đầu và làm phòng lâu mát hơn.  

Dù việc giữ không gian kín là bắt buộc khi bật điều hòa, song các chuyên gia cũng cảnh báo không nên "bịt kín" căn phòng suốt cả ngày dài. Đặc biệt tại các phòng ngủ, không gian tập trung đông người hoặc khi sử dụng điều hòa liên tục nhiều giờ, việc thông gió hợp lý là rất quan trọng để tránh cảm giác ngột ngạt, bí bách.

Theo Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ (EPA), hoạt động thông gió sẽ giúp pha loãng cũng như loại bỏ các chất ô nhiễm trong nhà, giúp cải thiện đáng kể chất lượng bầu không khí.  

Tuy nhiên, việc lưu thông không khí này cũng cần phải linh hoạt dựa trên điều kiện thời tiết thực tế bên ngoài, tránh những thời điểm không gian ngoại cảnh có nhiều khói bụi hoặc chất lượng không khí kém. Quy trình khoa học nhất được các chuyên gia gợi ý là luôn đóng kín cửa trong suốt quá trình điều hòa vận hành. Nếu có nhu cầu trao đổi không khí, bạn nên mở cửa thông thoáng một lúc trước khi bật máy. Hoặc sau một thời gian dài sử dụng, bạn có thể tắt hoặc giảm bớt điều hòa, tranh thủ mở cửa vài phút khi thời tiết bên ngoài dễ chịu, sau đó đóng lại rồi tiếp tục bật chế độ làm mát.  

Bên cạnh đó, việc hình thành những thói quen nhỏ như kéo rèm che nắng, hạn chế tần suất mở cửa, không đặt vật cản trước cửa gió, vệ sinh lưới lọc định kỳ và tuyệt đối không hạ nhiệt độ quá thấp để bù đắp cho một căn phòng bị hở sẽ giúp gia đình bạn vừa tận hưởng không gian mát lành, vừa bảo vệ được ví tiền trước áp lực hóa đơn tiền điện mùa nắng nóng.

PV (SHTT)