Vùng vai bị chấn thương, dù đã được thăm khám và tư vấn điều trị, một bệnh nhân vẫn tự ý đắp lá tại nhà, khiến tình trạng trở nên nghiêm trọng với biểu hiện sưng nề biến dạng, da đỏ mọng, đau nhức kèm rét run.

Thông tin từ Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 cho biết, tại khoa Bệnh Lây đường máu, Viện Lâm sàng các bệnh Truyền nhiễm, các bác sĩ không ít lần tiếp nhận những trường hợp “dở khóc dở cười” do người bệnh tự điều trị bằng mẹo dân gian, để rồi hậu quả lại rất nặng nề.

Gần đây nhất là trường hợp bệnh nhân N.H (56 tuổi), nhập viện trong tình trạng vai trái sưng nề biến dạng, da đỏ căng bóng, đau nhức dữ dội đến mức mất ngủ, kèm theo những cơn sốt rét run. Theo khai thác bệnh sử, trước đó bệnh nhân bị chấn thương vùng vai trái và đã được bác sĩ thăm khám, hướng dẫn điều trị ban đầu.

Tuy nhiên, trong thời gian theo dõi tại nhà, người bệnh không tuân thủ đúng chỉ định, đồng thời nghe theo lời mách bảo của người xung quanh, tự ý giã lá đắp lên vùng tổn thương với hy vọng giảm đau, giảm sưng.

Sau một thời gian, tình trạng không những không cải thiện mà còn diễn biến xấu hơn. Vùng vai – cánh tay trái xuất hiện sưng nề, nóng đỏ, đau tăng dần, kèm sốt và chảy dịch, buộc bệnh nhân phải nhập viện điều trị.

dap-la-chua-chan-thuong-2
Vết thương sưng đỏ của bệnh nhân khi nhập viện. Ảnh BVCC

Tại bệnh viện, các bác sĩ đã tiến hành phẫu thuật sớm, cắt lọc toàn bộ phần mô hoại tử, kết hợp điều trị kháng sinh phù hợp, sử dụng thuốc chống viêm – giảm đau và chăm sóc tại chỗ. Nhờ can thiệp kịp thời, hiện sức khỏe bệnh nhân đã cải thiện rõ rệt: hết sốt, các chỉ số viêm giảm, vùng vai trái giảm sưng nề, đỡ đau và phục hồi tốt. Dự kiến bệnh nhân sẽ sớm được chuyển về tuyến dưới để tiếp tục điều trị, chăm sóc.

TS.BS Trịnh Văn Sơn – Chủ nhiệm khoa Bệnh Lây đường máu cho biết, viêm mô bào nếu không được điều trị kịp thời bằng kháng sinh phù hợp có thể dẫn tới nhiều biến chứng nguy hiểm như áp xe cơ, hoại tử cơ, viêm xương, và nghiêm trọng nhất là nhiễm khuẩn huyết có thể gây tử vong.

“Chúng tôi hiểu tâm lý muốn tự chữa bệnh của người dân, nhưng y học hiện đại dựa trên bằng chứng khoa học chứ không phải ‘mách bảo’. Khi đã có chỉ định của bác sĩ, người bệnh cần tuân thủ nghiêm túc. Nếu thấy diễn biến bất thường, phải đến cơ sở y tế để được xử trí sớm” , TS Sơn nhấn mạnh.

dap-la-chua-chan-thuong-1
Đắp lá chữa chấn thương suýt mất cả cánh tay vì mẹo dân gian. Ảnh: BVCC

Theo TS Sơn, hiện vẫn còn nhiều người quan niệm lá cây là “thảo dược tự nhiên” nên vô hại. Thực tế, việc đắp lá lên vùng tổn thương tiềm ẩn ít nhất ba nguy cơ lớn:

Ổ vi khuẩn di động: Lá tươi có thể chứa hàng triệu vi khuẩn, nấm mốc. Khi bị giã nát và đắp lên vùng da tổn thương (kể cả những vết trầy xước nhỏ khó nhìn thấy), vi khuẩn sẽ theo đó xâm nhập sâu vào các lớp biểu bì.

Phá vỡ hàng rào bảo vệ da: Việc đắp kín khiến vùng da bị bí, tăng nhiệt tại chỗ, tạo môi trường thuận lợi cho vi khuẩn kỵ khí phát triển mạnh.

Độc tính từ nhựa cây: Một số loại lá chứa chất gây kích ứng hoặc độc tố tự nhiên, có thể gây viêm da tiếp xúc, làm tình trạng sưng nề nặng hơn và gây khó khăn cho quá trình chẩn đoán, điều trị.

Do đó, các bác sĩ khuyến cáo, thay vì tự ý đắp lá, người dân nên thực hiện sơ cứu đúng cách theo nguyên tắc RICE để hạn chế rủi ro:

R (Rest – Nghỉ ngơi): Hạn chế vận động vùng bị thương nhằm tránh làm tổn thương thêm mạch máu và dây chằng. I (Ice – Chườm lạnh): Dùng túi đá bọc trong khăn vải chườm lên vùng sưng 15–20 phút. Chườm lạnh giúp co mạch, giảm sưng và giảm đau hiệu quả trong 48 giờ đầu. Tuyệt đối không chườm nóng hoặc đắp lá nóng. C (Compression – Băng ép): Dùng băng thun quấn nhẹ quanh vùng chấn thương để hạn chế dịch tràn ra các mô xung quanh, giảm sưng nề. E (Elevation – Kê cao): Đặt vùng bị thương cao hơn mức tim (nếu có thể) để hỗ trợ tuần hoàn máu, giảm áp lực tại chỗ.

“Khi gặp vấn đề về sức khỏe, người dân nên đến cơ sở y tế để được tư vấn và tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ, nhằm bảo vệ chính sức khỏe của mình” , TS Sơn khuyến cáo.