Nam bệnh nhân 28 tuổi nhập viện vì đau bụng âm ỉ. Quá trình kiểm tra phát hiện nhiều dị vật lớn trong dạ dày, gồm 2 bàn chải đánh răng và một chiếc thìa inox, buộc các bác sĩ phải phẫu thuật lấy ra.

Ngày 2/7, Bệnh viện Việt Đức cho biết các bác sĩ Trung tâm Phẫu thuật Tiêu hóa và Bệnh lý sàn chậu vừa phẫu thuật cấp cứu cho một nam bệnh nhân 28 tuổi (Hà Nội) sau khi phát hiện nhiều dị vật trong dạ dày. Người bệnh được đưa vào viện với biểu hiện đau bụng âm ỉ.

Theo người nhà, trước thời điểm nhập viện, bệnh nhân đã nuốt một chiếc bàn chải đánh răng. Tuy nhiên, kết quả chụp X-quang cho thấy trong dạ dày không chỉ có một dị vật như dự đoán ban đầu mà còn xuất hiện thêm nhiều vật khác, trong đó có một dị vật có chuôi nhọn.

BSCKII Lê Nhật Huy, Phó Giám đốc Trung tâm Phẫu thuật Tiêu hóa và Bệnh lý sàn chậu, cho biết số lượng dị vật nhiều, kích thước lớn, trong khi người bệnh không nhớ rõ mình đã nuốt những gì. Điều này khiến phương án nội soi tiềm ẩn nguy cơ gây tổn thương hoặc rách thực quản.

Sau khi hội chẩn, các bác sĩ quyết định phẫu thuật mở dạ dày để lấy toàn bộ dị vật. Kết quả, ê-kíp lấy ra hai chiếc bàn chải đánh răng cùng một chiếc thìa inox. Trong đó, ngoài chiếc bàn chải mới nuốt, còn có một chiếc bàn chải cũ dài với phần chuôi nhọn đã nằm trong dạ dày từ trước.

02-1782977390-nuot-2-ban-chai-va-thia-inox-nam-thanh-nien-phai-mo-cap-cuu
Dị vật được lấy ra khỏi dạ dày bệnh nhân (Ảnh: Bệnh viện cung cấp).

Theo bác sĩ Lê Nhật Huy, bệnh nhân mắc chứng tự kỷ từ nhỏ. Trường hợp này được đánh giá có liên quan đến hội chứng Pica - một rối loạn ăn uống khiến người bệnh có xu hướng ăn hoặc nuốt những vật không phải thực phẩm.

Hội chứng Pica đã được nhắc đến từ thế kỷ 14 và được mô tả đầy đủ hơn vào thế kỷ 18. Ở người mắc rối loạn phổ tự kỷ (ASD), hành vi nuốt dị vật không phải là sự nghịch ngợm mà có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau.

Một trong những nguyên nhân là rối loạn xử lý cảm giác. Nhiều người tự kỷ có nhu cầu tìm kiếm những kích thích mạnh ở vùng miệng, trong đó cảm giác cứng của kim loại hoặc độ nhám của bàn chải có thể mang lại sự thỏa mãn mà thực phẩm thông thường không đáp ứng được.

Bên cạnh đó, tình trạng thiếu vi chất như sắt hoặc kẽm cũng có thể kích thích não bộ tạo ra cảm giác thèm ăn những vật lạ như đất, đá hoặc kim loại. Một số trường hợp còn sử dụng hành vi nhai hoặc nuốt dị vật như cách tự xoa dịu khi căng thẳng hoặc phải thích nghi với môi trường mới.

Các bác sĩ cảnh báo, ở người tự kỷ mắc hội chứng Pica, nhiều vật dụng quen thuộc trong gia đình đều có thể trở thành mối nguy. Đáng lo ngại hơn, người bệnh thường có ngưỡng chịu đau cao hoặc gặp khó khăn trong việc diễn đạt nên việc nuốt dị vật có thể không được phát hiện cho đến khi xảy ra biến chứng.

Việc nuốt các dị vật sắc nhọn có nguy cơ gây thủng đường tiêu hóa hoặc tắc ruột. Nếu dị vật là pin điện tử hoặc đồ vật chứa chì, người bệnh còn có thể đối mặt với nguy cơ ngộ độc.

Để hạn chế rủi ro, các chuyên gia khuyến cáo gia đình cần rà soát môi trường sống của người bệnh, cất kỹ các vật nhỏ như pin, đồng xu, kim khâu trong tủ có khóa. Nên ưu tiên sử dụng bàn chải đánh răng bằng silicon mềm hoặc loại có tay cầm to, ngắn để giảm nguy cơ nuốt phải.

Trong bữa ăn, người bệnh nên sử dụng thìa nhựa dẻo chất lượng tốt và cần thu dọn ngay sau khi dùng. Nếu có nhu cầu nhai, có thể sử dụng các loại đồ chơi nhai (chewelry) bằng silicon y tế chuyên dụng để thay thế.

Ngoài ra, người mắc tự kỷ nên được kiểm tra sức khỏe định kỳ nhằm phát hiện và bổ sung kịp thời nếu thiếu sắt hoặc kẽm.

BSCKII Lê Nhật Huy khuyến cáo, khi người bệnh đột ngột bỏ ăn, nôn, chướng bụng hoặc có biểu hiện kích động bất thường, gia đình cần đưa đến cơ sở y tế để được kiểm tra. Theo bác sĩ, phẫu thuật chỉ giải quyết hậu quả của việc nuốt dị vật, trong khi sự theo dõi và giám sát lâu dài của người thân mới là yếu tố quan trọng giúp phòng ngừa tình trạng tái diễn.