Giá vàng đột ngột quay đầu giảm sâu khiến hàng loạt khoản nợ vàng rơi vào tình thế oái oăm. Người vay muốn trả vàng, chủ nợ lại đòi quy đổi tiền mặt, tạo nên cuộc tranh cãi không hồi kết.

Thời điểm vàng neo ở mức 18-19 triệu đồng/chỉ, những người đi vay vàng từng như ngồi trên đống lửa vì nợ tăng chóng mặt. Khi ấy, dư luận đều đồng lòng với nguyên tắc "vay vàng trả vàng", mặc định người vay phải chấp nhận rủi ro biến động giá. Thế nhưng, khi giá vàng đảo chiều giảm sâu về quanh mốc 14 triệu đồng/chỉ, một "biến số" đầy tranh cãi lại xuất hiện khiến mối quan hệ giữa người vay và người cho vay trở nên căng thẳng hơn bao giờ hết.

Vay vàng lúc giá cao, trả vàng lúc giá giảm lại thấy lấn cấn (Ảnh chụp màn hình)

Câu chuyện bắt đầu từ sự lệch pha trong kỳ vọng của hai phía. Nhiều người đi vay cho rằng, việc họ muốn trả bằng đúng số vàng đã mượn là sòng phẳng và đúng cam kết ban đầu. Ngược lại, người cho vay lại cảm thấy "đắng lòng" khi tài sản của mình bị hụt giá trị đáng kể so với thời điểm cho mượn. Không ít chủ nợ cảm thấy như mình đang "trực tiếp chịu lỗ" thay cho người vay, từ đó nảy sinh tâm lý muốn đối phương quy đổi ra tiền mặt theo giá trị lúc cho mượn để bảo toàn vốn.

Sự bế tắc này tạo ra một vòng lặp tâm lý tiêu cực. Nếu người vay kiên quyết "vay gì trả nấy" để tận dụng giá vàng đang hạ nhiệt, họ bị coi là "không biết điều", vô tâm với người từng giúp đỡ mình trong cơn hoạn nạn. Ngược lại, nếu người cho vay ép quy ra tiền mặt để giữ giá, họ lại bị chỉ trích là tính toán chi li, "đo lọ nước mắm, đếm củ dưa hành" với người quen.

Cộng đồng mạng đang chia làm 3 luồng quan điểm rõ rệt trước tình thế này. Nhóm thứ nhất giữ vững nguyên tắc "vay vàng trả vàng", cho rằng thị trường vàng luôn có tăng có giảm, biến động là điều không ai đoán trước được và ai cũng phải tự gánh rủi ro. Nhóm thứ hai thiên về cảm xúc, cho rằng việc chỉ trả vàng khi giá giảm là "đúng lý nhưng sai tình", người vay nên chủ động bù thêm một khoản tiền chênh lệch để hài hòa lợi ích. Nhóm cuối cùng thì thực tế hơn, họ khẳng định mâu thuẫn này hoàn toàn xuất phát từ sự chủ quan, thiếu minh bạch trong khâu thỏa thuận từ lúc giao dịch.

Không ít người ủng hộ quan điểm “đừng để người cho mình vay chịu thiệt” vì bên cạnh chuyện tiền bạc còn là chuyện tình nghĩa (Ảnh chụp màn hình)

Vậy làm sao để vay mượn mà không "mất lòng trước, được lòng sau"? Điều cốt lõi là cần thỏa thuận chi tiết về phương thức hoàn trả ngay từ ngày đầu tiên. Thay vì tin tưởng bằng miệng, việc ghi chú rõ ràng các kịch bản trả nợ (bằng vàng hay bằng tiền mặt quy đổi) là cách tốt nhất để bảo vệ cả tiền bạc lẫn tình cảm.

Cuối cùng, hãy luôn cân nhắc vay mượn trong khả năng tài chính của bản thân. Khi cả hai bên đều không bị áp lực đè nặng, quá trình hoàn trả sẽ diễn ra suôn sẻ và tránh được những tranh cãi không đáng có. Đừng để một khoản vay biến thành "quả bom nổ chậm" phá hỏng những mối quan hệ thân tình chỉ vì thiếu sự sòng phẳng ngay từ đầu.