'Một quả cà, ba thang thuốc' nên hiểu sao cho đúng? Cảnh báo 3 kiểu ăn biến cà pháo thành 'thuốc độc'

aA

Cà pháo là món ăn dân dã với người dân Việt Nam. Tuy nhiên khi nói đến loại quả này đa số mọi người lại nghĩ ngay đến độc tố với câu nói như “một quả cà, ba thang thuốc”. Vậy, ăn cà liệu có độc hay không?

Cà pháo là loại quả có nhiều tại Việt Nam và có thể chế biến được nhiều món ăn, trong đó quen thuộc nhất có lẽ là cà muối, cà bung, cà xào… Thế nhưng đi kèm với đó cũng là câu nói mang đầy tính cảnh báo như “một quả cà, ba thang thuốc”, ngụ ý muốn nói rằng ăn cà sẽ gây nguy hại đến sức khỏe.

Chia sẻ về vấn đề này với Phụ nữ & Pháp luật, Lương y Bùi Đắc Sáng - Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, Hội Đông y Hà Nội cho biết, nếu xét dưới góc độ đông y, quả cà (cà pháo) có vị ngọt, tính hàn, có tác dụng tán huyết, tiêu viêm, nhuận tràng. Còn xét dưới góc độ ẩm thực, quả cà không chỉ là món ăn thông dụng, mà còn đi vào cả thơ ca như “nhớ canh rau muống, nhớ cà dầm tương”.

Một số nghiên cứu của y học hiện đại cũng chỉ ra rằng, trong 100g cà pháo cung cấp 1,5g protein (có đủ các acid amin cần thiết cho cơ thể), 12mg canxi, 0,7mg sắt, 18mg magiê, 16mg phospho, 22,1g mg kali, 0,3mg kẽm. Như vậy, nếu ăn và sử dụng đúng cách cà là thực phẩm có lợi cho sức khỏe.

“Với quan niệm ăn cà bị độc thì tôi có đọc một số tài liệu cho rằng, trong quả cà sống có solanin có thể gây ngộ độc. Chất này giống như chất độc trong mầm xanh củ khoai tây. Vì thế mọi người không nên ăn cà sống”, lương y Đắc Sáng cho hay.

Ông Sáng cảnh báo, ở một số nơi, nhất là vùng quê, vẫn còn thói quen ăn cà xanh muối xổi (trộn gia vị ăn trong ngày), điều này là không an toàn và có thế gây nguy hại. Vì cà muối xổi chưa được lên men, chưa đủ độ chua dễ gây ngộ độc.

Một số nghiên cứu cũng chỉ ra rằng, solanin với liều lượng từ 2 đến 5mg/kg thể trọng có thể gây triệu chứng ngộ độc và liều lượng từ 3 đến 6mg/kg thể trọng có thể nguy hiểm đến tính mạng. Triệu chứng thường xuất hiện trong vòng 8 - 12 giờ sau khi tiêu thụ thức ăn, nhưng cũng có thể diễn ra trong vòng 30 phút khi nạp thức ăn có hàm lượng solanin cao.

Tương tự, báo Thể thao & Văn hóa dẫn lời PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh - Chuyên gia về Công nghệ thực phẩm, cho biết câu nói "Một quả cà, ba thang thuốc" không đúng khi cà đã nấu chín. Tuy nhiên, ăn cà xanh thì chắc chắn có độc. Trong quả cà sống có solanin có thể gây ngộ độc. Chất này giống như chất độc trong mầm xanh củ khoai tây.

PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh lưu ý hiện nay có 3 cách ăn sai cà thường gặp sẽ biến cà thành "thuốc độc" cần phải chú ý như:

Thứ nhất, ăn cà muối xổi: Do cà muối xổi vẫn còn chất solanine gây độc cho cơ thể. Ăn cà xổi khi vẫn còn vị cay và hăng nồng thường hàm lượng nitrat bị chuyển hóa thành nitrit do vi sinh vật có trong nước dưa cà muối tác động, có thể ảnh hưởng đến sức khỏe.

Thứ hai, ăn cà muối quá nhiều: Điều này cũng không tốt cho sức khỏe do cà muối thường mặn, việc ăn quá mặn sẽ ảnh hưởng tới huyết áp và tim mạch. Ăn quá mặn kéo dài còn có liên quan tới nguy cơ mắc các căn bệnh ung thư đường tiêu hoá.

Thứ ba, ăn cà muối trong thùng sơn, đồ nhựa tái chế: Thùng sơn khi tận dụng vẫn còn lưu lại các chất phụ gia, chất tạo màu, dung môi... từ sơn. Do vậy, muối dưa trong thùng sơn là mối hiểm họa rất lớn cho sức khỏe, bởi dụng cụ không đảm bảo dưới tác động của acid, muối sẽ thôi nhiễm ra, ngấm ngược vào thực phẩm rất nguy hiểm.

Để ăn cà tốt cho sức khoẻ chuyên gia công nghệ thực phẩm khuyên nên ăn cà đúng vụ; Không ăn cà muối xổi, cà sống; Không ăn quá nhiều cà muối; Không ăn cà muối có hiện tượng bị khú, nổi váng trắng; Không ăn cà muối trong các thùng sơn. Nên ăn cà ở mức vừa phải để lấy hương vị quê hương mà không gây hại cho sức khoẻ.

PN (Nguoiduatin.vn)