Đạo diễn Nhật Nam: 'Tôi không đạo nhái vở diễn của Việt Tú'

Cuối năm 2017, đạo diễn Hoàng Nhật Nam và công ty Tuần Châu Hà Nội (TCHN) ra mắt vở Tinh hoa Bắc Bộ. Khi đó Việt Tú đã bức xúc cho rằng vở thực cảnh này là tác phẩm phái sinh của Thuở ấy xứ Đoài do mình đạo diễn vì nhiều chi tiết giống nhau.

Trong buổi gặp gỡ truyền thông vào ngày 13/4, đạo diễn Hoàng Nhật Nam khẳng định Tinh hoa Bắc Bộ đã đăng ký bản quyền tại Cục bản quyền và được chứng nhận bất kể việc đạo diễn Việt Tú đã gửi đơn khiếu nại, đòi hủy bỏ quyết định. 

'Tôi không sao chép vở diễn của Việt Tú'

- Khi vở diễn "Tinh hoa Bắc Bộ" do anh thực hiện ra mắt, đạo diễn Việt Tú cho rằng đây chỉ là tác phẩm phái sinh của "Thuở ấy xứ Đoài". Anh nói gì về điều này?

- Tôi không thích đôi co trên truyền thông nên từ cuối năm ngoái sự việc lùm xùm thì đến nay mới chia sẻ. Mỗi phát ngôn nên có cơ sở chính xác về pháp luật chứ không nói theo cảm tính.

Tôi nhận lời tham gia Tinh hoa Bắc Bộ đầu năm 2017 của tập đoàn Tuần Châu. Khi đó nhà đầu tư chia sẻ vở Thuở ấy xứ Đoài không đáp ứng được nhu cầu của họ. Cả hai bên không tìm được tiếng nói chung thì Tuần Châu mời tôi.

Thật sự khi nhận được lời mời thì tôi cũng áy náy, bản thân cũng không muốn mang tiếng hất chén cơm của ai. Nhà đầu tư mong muốn tôi sẽ làm một vở diễn độc lập và vở diễn cũ sẽ đóng lại hoàn toàn nên tôi đã nhận lời.

Đạo diễn Việt Tú viện dẫn nhiều chi tiết giữa hai vở thực cảnh và cho rằng tôi đạo nhái. Vì thế tôi phải lên tiếng để bảo vệ uy tín nhân phẩm của mình. Từ chuyện này nhiều đồng nghiệp đã có sự hồ nghi về chuyên môn của tôi.

Nếu tôi đạo nhái như Việt Tú nói thì Cục bản quyền đã không cấp bản quyền tác giả, tác phẩm cho tôi. Ngay cả đơn khiếu nại, đòi hủy bỏ bản quyền của đạo diễn Việt Tú với tác phẩm của tôi cũng bị Cục bản quyền phản bác. 

- Tuy nhiên những người xem cả hai vở thực cảnh đều có chung nhận xét là nhiều chi tiết giống nhau, điều không thể với hai tác phẩm độc lập. Anh giải thích thế nào?

- Khi tôi được nhà đầu tư mời để tham gia, xâu dựng kịch bản Tinh hoa Bắc Bộ, tôi được giao những trang thiết bị, yêu cầu về vở diễn, không gian sân khấu. Có thể nói nhà đầu tư cung cấp gì, yêu cầu thế nào thì tôi phải làm theo đơn đặt hàng.

Về kịch bản, vở diễn khi được áp dụng trên sân khấu nhưng cách làm của hai đạp diễn là hoàn toàn khác nhau. Chất liệu dân gian của hai vở có sự tương đồng như người nông dân, nhân vật Từ Đạo Hạnh, những gì là văn hóa của bắc bộ như múa rối, hát quan họ... thì không thể không có.

Tôi không thể làm một kịch bản về Tinh hoa của Bắc Bộ mà cho người nông dân mặc một trang phục khác áo yếm, khăn mỏ quạ, cung đình triều Nguyễn mà mặc đồ khác lịch sử. Có nhiều tác giả khai thác đề tài chiến tranh nhưng các chọn nhân vật ra sao, âm thanh, ánh sáng và khung hình thế nào là do sáng tạo của mỗi người. 

Ở đây tôi nghĩ nên có sự nhìn nhận công bằng rằng chất liệu, đề bài của nhà đầu tư đưa ra có thể giống nhau nhưng cách làm và xử lý nội dung, ánh sáng, âm nhạc giữa hai người chắc chắn khác nhau.

- Đạo diễn Việt Tú là người gốc Bắc nên am hiểu văn hóa Bắc Bộ. Vốn là người miền Trung, sống ở Sài Gòn làm "Tinh hoa Bắc Bộ" hẳn là thử thách với anh?

- Đúng vậy. Nhưng không sinh ra và lớn lên ở Bắc không nghĩa không làm được về văn hóa Bắc. Trước khi viết kịch bản thì tôi phải đi khảo sát, tìm hiểu văn hóa miền Bắc rất nhiều.

Tôi cũng được sự góp ý, tư vấn của nhiều nhà văn hóa, nhà sử học để đảm bảo tính chính xác của kịch bản. Bản thân tôi trước khi làm đạo diễn cũng là thạc sĩ văn học, học điện ảnh. Những ấn tượng về văn hóa, không gian miền Bắc cũng đem tới cho tôi nhiều cảm xúc.

'Việt Tú gây sức ép khiến người hợp tác với tôi phải nghỉ việc'

- Đạo diễn Việt Tú cho rằng anh ấy hoàn thành được một vở thực cảnh phải tốn 2 năm nên việc anh dựng được vở mới trong chỉ vài tháng chỉ có thể là dựa trên sáng tạo của anh ấy. Anh nghĩ sao về điều này?

- Nói phải nói rõ, việc được Tuần Châu giao cho nhà hát và sân khấu từng làm vở Thuở ấy xứ Đoài là việc tôi không thể can thiệp. Đó là sản phẩm họ đã đầu tư nhiều công sức, tiền bạc và muốn tôi tiếp tục sử dụng trong Tinh hoa Bắc Bộ. Nhiệm vụ của tôi là xây dựng kịch bản dựa trên đó.

Thời gian 1-2 năm như mọi người nói là bao gồm cả việc xây dựng cả sân khấu, nhà hát. Với kịch bản này, tôi đã tâm tư từ cuối năm 2016, đến giữa năm mới hoàn thành. Còn khi bắt tay vào hoàn thiện là 3 tháng. Như vậy thời gian cũng gần 1 năm, không quá ngắn nhưng cũng không quá dài.

Trong thời gian đó, tôi đã phải gác toàn bộ công việc của mình để ra Bắc làm việc. Ê-kíp của tôi gồm nhiều người tài năng và có uy tín như biên đạo John Huy Trần, giám đốc âm nhạc Hồ Hoài Anh…

- Từ khi anh làm "Tinh hoa Bắc Bộ" và công diễn đến nay, đạo diễn Việt Tú phản ứng thế nào với anh?

- Việt Tú hết gọi và gửi mail bằng văn bản cho những đối tác mà tôi đang làm như nhạc sĩ, âm thanh, ánh sáng, kỹ thuật… Anh ấy có quan hệ rộng trong giới mà. Áp lực từ Việt Tú lớn đến nỗi một kỹ thuật ánh sáng của tôi phải ra đi, không thể làm việc được.

Những người còn lại, tôi phải động viên giải thích với mọi người là hãy tin vào tôi. Tôi mong mọi việc được làm rõ ràng tại tòa án để khán giả có nhìn nhận công tâm nhất.

- Anh từng dàn dựng nhiều game show nhưng đa số là chương trình của công ty vợ anh phát triển. Và lần này, không ít người đánh giá anh được nhận dự án lớn này cũng nhờ mối quan hệ của vợ?

- Vợ tôi là người giỏi trong lĩnh vực truyền thông nhưng chúng tôi quan niệm là phải làm ăn chân chính nên chương trình của chúng tôi không dùng chiêu trò, scandal.

Tôi nhận vở thực cảnh này vì mối quan hệ với chúa đảo Tuần Châu. Tôi và ông Đào Hồng Tuyển quen biết từ khi tôi làm đạo diễn các chương trình hoa hậu. Hơn nữa đầu tư cho vở thực cảnh hàng chục tỷ đồng, ông ấy không thể mời chỉ vì mối quan hệ.

Mới đây, Người đại diện Công ty Tuần Châu Hà Nội cho biết Tòa án nhân dân Hà Nội mới thụ lý đơn kiện đạo diễn vở thực cảnh Thuở ấy xứ đoài, đòi bồi thường số tiền hơn 6 tỷ đồng.

Luật sư của Tuần Châu Hà Nội cáo buộc đạo diễn Việt Tú đã vi phạm nhiều nguyên tắc thỏa thuận hợp đồng giữa hai bên. Cụ thể Việt Tú và Công ty DS đã cố tình xâm phạm, chiếm đoạt quyền sở hữu của Tuần Châu Hà Nội như tự ý đăng ký bảo hộ quyền tác giả đối với kịch bản vở diễn. 

Trước đó, khi nhận được thông tin TCHN gửi đơn kiện công ty DS, đạo diễn Việt Tú đã gửi thông tin đến báo chí khẳng định sẽ khởi kiện ngược lại đơn vị này.

Anh phủ nhận việc vi phạm hợp đồng về quyền công bố tác phẩm. Theo anh, Thuở ấy xứ Đoài là đứa con của Tuần Châu Hà Nội, việc anh quảng bá thì chỉ giúp sản phẩm của công ty tốt hơn.

Ngoài ra, việc ra mắt tác phẩm trước báo chí đã được sự đồng ý của con gái ông Đào Hồng Tuyển, chủ tịch Hội đồng Quản trị Tập đoàn Tuần Châu. Đặc biệt sự kiện ra mắt này còn có sự tham gia của ông Đào Hồng Tuyển.

Anh cũng khẳng định Tinh hoa Bắc Bộ chỉ là tác phẩm phái sinh từ Thuở ấy xứ Đoài. Việt Tú khẳng định không  có vở thực cảnh nào trên thế giới lại được dàn dựng trên nền không gian của một vở trước đó.

Theo Bích Hằng (Tri Thức Trực Tuyến)