Giới trẻ
05/11/2026 08:30Nữ sinh cùng 2 bà nội và ngoại đi thi khởi nghiệp, giành giải Ba toàn quốc
Nguyễn Thị Thương (nữ sinh năm nhất ngành Xây dựng Đảng và chính quyền nhà nước, Học viện Hành chính và Quản trị công) gây ấn tượng khi giành giải Ba tại cuộc thi Khởi nghiệp xanh với bộ kit thủ công “Mũi khâu vó còn”.
Quả còn gắn với đời sống của bà con dân tộc Cao Lan qua các lễ hội, trò chơi dân gian, đặc biệt ở lễ hội Lồng tồng (lễ hội xuống đồng).
Nữ sinh Cao Lan và giấc mơ phát triển văn hóa dân tộc
Thương cho hay, ý tưởng và hành trình dự án được ấp ủ ròng rã suốt hơn 1 năm qua, xuất phát từ những trăn trở giữa bản làng Phú Thọ, nơi những nét văn hóa truyền thống Cao Lan và quả còn xưa cũ dần bị mai một theo năm tháng. “Từ chính đời sống thường ngày, em trăn trở làm sao để những giá trị văn hóa quê hương tiếp tục được phát triển, lan tỏa và chạm đến nhiều người hơn”, Thương kể về ý tưởng bán trải nghiệm tạo nên quả còn, thay vì bán những quả còn đơn thuần.
Nhận thấy tại xã mình sinh sống có nhiều xưởng may thường đốt hoặc bỏ đi số vải vụn, nữ sinh đặt câu hỏi tại sao không tận dụng chúng.
Bên cạnh số vải vụn bỏ đi từ các xưởng may, cùng nông sản của bà con chưa tìm được đầu ra ổn định, khát vọng lan tỏa giá trị văn hóa truyền thống, giải bài toàn môi trường, sinh kế của bà con thôi thúc Thương bắt tay vào dự án bộ kit thủ công “Mũi khâu vó còn”. Ý tưởng đơn giản mang đến cho người dùng trải nghiệm dùng các vật liệu để tự tay khâu nên quả còn, theo hướng dẫn.
Nghĩ là làm, Thương thu gom rồi tái chế, khử khuẩn bằng lá trầu không để tận dụng số vải vụn làm vải may còn.
Bộ sản phẩm được thiết kế gồm các nguyên, vật liệu để làm ra quả còn như: Vải tái chế; kim khâu, len; bông và các loại hạt (gạo, muồng, đỗ),... Trong bộ sản phẩm cũng có lời kể câu chuyện về quả còn và hướng dẫn các bước thực hiện để người dùng tạo nên quả còn (tích hợp cả mã QR dẫn đến video hướng dẫn cách làm quả còn). Nữ sinh cũng cải tiến bằng việc cho thêm một ít hoa khô và tinh dầu để quả còn thơm hơn, có thể làm vật trang trí hoặc mang theo cùng sau khi người dùng hoàn thiện.
Nữ sinh cũng nghiên cứu, sáng tạo ra những gói sản phẩm cho nhiều phân khúc người dùng khác nhau. Với phân khúc phổ thông, Thương hướng tới việc tập trung trải nghiệm của khách hàng khi tự tay tạo nên một quả còn truyền thống từ đầu với những mảnh vải rời rạc.
Với phân khúc dành cho các học sinh, bộ kit sẽ khâu sẵn khung quả còn, không còn để vải nguyên. Theo đó, các học sinh chỉ cần nhét nhân còn và khâu lại. Còn phân khúc cho khách du lịch, hộp kit sẽ nhỏ gọn hơn và được thiết kế và chỉ dẫn hoàn toàn bằng tiếng Anh.
Với các bạn trẻ, Thương thiết kế riêng bộ kit với ý nghĩa thiệp trao duyên, có màu sắc xu hướng hiện đại.
Để đến được hôm nay, cô gái người Cao Lan cho hay hành trình không trải hoa hồng. Đã có những đêm Thương khóc nghẹn vì bế tắc, áp lực đè nặng. Thương kể, giai đoạn nước rút của cuộc thi cũng là lúc em bước chân vào ngưỡng cửa đại học với bao bộn bề nhập học của năm nhất.
“Có những ngày, em quên ăn, quên ngủ, gom góp từng đồng tiền tiết kiệm để đôn đáo chạy tìm mua từng cây kim, từng cuộn len nhỏ để đảm bảo dù sản phẩm mẫu cũng sẽ được chỉn chu nhất trong khả năng của mình. Chặng đường không quá dài nhưng đủ để đổi lấy nhiều mồ hôi, nước mắt giúp em thấy được sự đam mê và khát vọng tạo ra giá trị bền vững cho cộng đồng của bản thân lớn đến đâu”, Thương chia sẻ.
Những trải nghiệm từ cuộc thi cho nữ sinh người Cao Lan những bài học quý giá để hoàn thiện bản thân hơn.
Cùng 2 bà nội và ngoại đi thi
Điều Thương vui nhất là hành trình của bản thân có sự đồng hành của cả bà nội và bà ngoại. “Hai bà luôn động viên, đồng hành cùng em xuyên suốt dự án. Em là người nghĩ ý tưởng, thiết kế; nhưng những quả còn mẫu đều từ đôi tay các bà may nên. Cứ thế, bà nội may, bà ngoại nhồi nhân còn. Có những hôm, hai bà thức đến 11-12h đêm để cố gắng hoàn thành cho em”, Thương kể.
Ở vòng chung kết Khởi nghiệp xanh, 2 người bà cũng cùng Thương vào TPHCM để tham gia dự thi, hỗ trợ quảng bá và giới thiệu về sản phẩm tới mọi người tại gian hàng.
Thời gian tới, Thương dự định sẽ liên hệ và hợp tác với xã Yên Lãng để hình thành mô hình hợp tác xã. Nếu hiện thực hóa, theo Thương, có thể khôi phục làng nghề vừa tạo sinh kế cho bà con dân tộc Cao Lan.
Song song, cô bạn sẽ đến những địa điểm du lịch trên địa bàn xã để giới thiệu sản phẩm, chia sẻ những nét đẹp văn hóa với hy vọng phát triển du lịch, tạo thêm sinh kế và cơ hội cho bà con địa phương.
Thương cũng lên kế hoạch tổ chức những buổi trải nghiệm cho các học sinh, sinh viên, khách du lịch nước ngoài tại quê hương; truyền thông trên mạng xã hội,...
“Em mong muốn sản phẩm sẽ đến được gần hơn với nhiều bạn trẻ, du khách và những người yêu văn hóa. Em cũng hy vọng dự án sẽ nhận được sự quan tâm và có thêm nguồn hỗ trợ để tiếp tục”, Thương nói.
Song, trước hết, Thương cho hay sẽ đầu tư công sức để cải thiện bao bì, chất lượng sản phẩm và định hình rõ hơn về cách phát triển dự án trước khi nghĩ đến thương mại hóa. Hiện, dù mới năm nhất, cô bạn đã xin đi thực tập tại một công ty về du lịch để học hỏi kinh nghiệm, có thêm hành trang.
Theo Thanh Hùng (VietNamNet)
Bài đọc nhiều
