Sáng ngày 1/6, một bầu không khí hồi hộp nhưng đầy tự tin đã lan tỏa khắp các điểm thi tại TP.HCM khi hơn 151.000 thí sinh chính thức làm bài thi môn Ngữ văn.

Đây không chỉ là bước ngoặt của các em học sinh mà còn là một cột mốc lịch sử đối với ngành giáo dục, đánh dấu kỳ thi tuyển sinh lớp 10 đầu tiên sau khi thành phố sáp nhập với hai tỉnh Bình Dương và Bà Rịa-Vũng Tàu.

151.269 thí sinh TP.HCM bắt đầu thi lớp 10: Giám đốc Sở GD-ĐT nói về đề thi - Ảnh 3.
Ảnh: Thanh Niên Online

Màn khởi động của kỳ thi lịch sử và cái ôm động viên đặc biệt

Đúng 8 giờ sáng, tiếng trống trường vang lên báo hiệu thời gian làm bài thi môn Ngữ văn bắt đầu, mở màn cho kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm học 2026-2027 với thời lượng 120 phút. Với tổng cộng 151.269 thí sinh đăng ký dự thi, TP.HCM chính thức thiết lập kỷ lục là địa phương có số lượng sĩ tử đông nhất trên phạm vi cả nước trong mùa tuyển sinh năm nay.

Trước khi các thí sinh chính thức cầm bút thực hiện bài thi môn đầu tiên, ông Nguyễn Văn Hiếu, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) TP.HCM, đã có mặt trực tiếp tại điểm thi Trường THCS Đoàn Thị Điểm (thuộc phường Nhiêu Lộc). Sự xuất hiện của người đứng đầu ngành giáo dục thành phố nhằm mục đích dặn dò, tiếp thêm sự tự tin và động viên các sĩ tử giữ vững tâm lý bình tĩnh để có thể đạt được kết quả cao nhất.

151.269 thí sinh TP.HCM bắt đầu thi lớp 10: Giám đốc Sở GD-ĐT nói về đề thi - Ảnh 1.
Ông Nguyễn Văn Hiếu, Giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM, đến động viên thí sinh bị bệnh lao, thi lớp 10 tại phòng riêng tại điểm thi Trường THCS Đoàn Thị Điểm (P.Nhiêu Lộc). Ảnh: Thanh Niên Online

Đặc biệt, Giám đốc Sở GD-ĐT đã đến tận phòng thi riêng của một thí sinh đang trong quá trình điều trị bệnh lao. Tại đây, ông đã gửi lời động viên, dặn dò em an tâm tập trung làm bài, đồng thời khẳng định điểm thi cùng các cán bộ coi thi đã chuẩn bị một hệ thống hỗ trợ đặc biệt nhằm tạo ra không gian thoải mái nhất cho thí sinh này trong suốt thời gian diễn ra thử thách.

Lời giải cho bài toán đề thi chung sau sáp nhập

Một trong những vấn đề nhận được sự quan tâm lớn nhất từ dư luận chính là việc ra đề thi sau khi thực hiện sáp nhập địa giới hành chính. Về thắc mắc này, ông Nguyễn Văn Hiếu khẳng định, toàn bộ học sinh dự thi năm nay, không phân biệt thuộc khu vực 1 (TP.HCM cũ), khu vực 2 (Bình Dương cũ) hay khu vực 3 (Bà Rịa-Vũng Tàu cũ), đều sẽ thực hiện một đề thi chung duy nhất do Hội đồng biên soạn đề thi của Sở GD-ĐT đảm trách.

Nội dung cốt lõi của đề thi được xây dựng theo định hướng kiểm tra năng lực vận dụng các kiến thức đã học để giải quyết những vấn đề thực tế trong đời sống. Đối với mức độ của các câu hỏi mang tính chất phân hóa, Sở GD-ĐT đã tính toán kỹ lưỡng để đảm bảo sự phù hợp tối đa với tình hình thực tế sau quá trình sáp nhập các khu vực.

"Đề thi của cả 3 môn thi đều được biên soạn theo dạng mở, yêu cầu học sinh phải tư duy và vận dụng kiến thức để giải quyết vấn đề thực tiễn. Đây vốn là dạng đề thi rất quen thuộc với học sinh TP.HCM từ nhiều năm nay và luôn được giới chuyên môn đánh giá cao" - người đứng đầu ngành giáo dục thành phố chia sẻ. Bên cạnh đó, ông cũng tiết lộ thêm rằng Hội đồng biên soạn đề thi đã được yêu cầu phải nghiên cứu vô cùng kỹ lưỡng về năng lực học tập của học sinh thành phố sau sáp nhập. Từ cơ sở đó, ban ra đề tiến hành xây dựng và điều chỉnh độ khó sao cho phù hợp với năng lực chung của thí sinh ở cả 3 khu vực. Đề thi lớp 10 phải đạt được hai mục tiêu song song: vừa bao quát toàn bộ kiến thức đã được học, vừa phải đảm bảo độ phân hóa rõ ràng để phục vụ công tác tuyển sinh.

Để chuẩn bị tốt nhất cho kỳ thi, ngay từ đầu năm học vừa qua, các phòng chuyên môn của Sở đã chủ động ban hành ma trận đề cùng đề thi minh họa để các giáo viên và học sinh có cơ sở định hướng ôn tập. Gửi gắm lời khuyên đến các sĩ tử, Giám đốc Sở khẳng định: "Các em cứ yên tâm, tự tin làm bài và phát huy đúng năng lực của bản thân. Đề khó thì khó chung, dễ cũng dễ chung".

Cấu trúc chi tiết của đề thi môn Ngữ văn

Theo thông tin từ Sở GD-ĐT, cấu trúc đề thi của hai môn Ngữ văn và Toán về cơ bản vẫn giữ được sự ổn định tương tự như những mùa tuyển sinh trước. Riêng đối với môn Ngữ văn thi vào sáng nay, cấu trúc đề thi được phân chia thành 2 phần rõ rệt bao gồm: phần đọc hiểu văn bản văn học, viết đoạn văn và phần đọc hiểu văn bản nghị luận hoặc văn bản thông tin, viết bài văn nghị luận xã hội.

Tỷ lệ phân bổ điểm số của đề thi được xác định rõ với 40% yêu cầu dành cho việc kiểm tra năng lực đọc và 60% tập trung vào năng lực viết của thí sinh. Các cấp độ tư duy trong đề cũng được cấu trúc khoa học với 20% câu hỏi ở mức độ nhận biết, thông hiểu chiếm 40% và vận dụng chiếm 40% còn lại.

Tiết lộ thêm về mặt chuyên môn, một thành viên thuộc Hội đồng biên soạn đề ngữ văn của Sở GD-ĐT TP.HCM chia sẻ rằng, đề thi được xây dựng nhất quán theo định hướng tích hợp chặt chẽ giữa việc đánh giá năng lực đọc hiểu và năng lực viết. Chính vì vậy, nội dung yêu cầu trong phần viết sẽ có mối liên quan mật thiết đến các văn bản đã xuất hiện ở phần đọc hiểu trước đó. Ngoài ra, hội đồng ra đề cũng bố trí lồng ghép một câu hỏi kiểm tra về kiến thức Tiếng Việt ngay trong phần đọc hiểu văn bản văn học để đánh giá toàn diện năng lực của thí sinh.

Tổng hợp

PV (SHTT)