Tuyển sinh đại học 2026: Đề xuất rút ngắn thời gian thi và giới hạn số lượng nguyện vọng

Trong bối cảnh thực hiện Nghị quyết 71-NQ/TW của Bộ Chính trị và các luật giáo dục mới, kỳ thi tốt nghiệp THPT cũng như công tác xét tuyển đại học dự kiến sẽ có những điều chỉnh mang tính bước ngoặt nhằm tinh gọn thủ tục và nâng cao tính minh bạch.

Thông tin tại chương trình tư vấn tuyển sinh diễn ra sáng 24/1 tại tỉnh Phú Thọ, TS Nguyễn Mạnh Hùng, chuyên viên chính Vụ Giáo dục Đại học, cho biết Bộ đang lấy ý kiến về việc tổ chức kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026 sớm hơn khoảng nửa tháng so với năm trước. Điểm mới đáng chú ý là quy trình phúc khảo và xét công nhận tốt nghiệp sẽ được rút ngắn thời gian. Đặc biệt, để giảm bớt gánh nặng hành chính, giấy chứng nhận tốt nghiệp tạm thời và chứng nhận kết quả thi có thể sẽ được tích hợp làm một.

Về phía các trường đại học, định hướng tuyển sinh năm 2026 cũng ghi nhận những thay đổi lớn. Bộ GD&ĐT dự kiến sẽ giới hạn số lượng phương thức xét tuyển tại mỗi cơ sở đào tạo và có thể áp đặt hạn mức về số lượng nguyện vọng đăng ký của mỗi thí sinh. Đáng chú ý, mức điểm ưu tiên dành cho các chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế đang được nghiên cứu theo hướng điều chỉnh giảm, trong khi các chính sách ưu tiên khu vực vẫn được giữ ổn định để đảm bảo công bằng.

Trước xu hướng thu hẹp các tổ hợp xét tuyển truyền thống, PGS.TS Đặng Hồng Sơn, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (ĐHQG Hà Nội), giải thích rằng việc giảm dần tổ hợp C00 (Văn, Sử, Địa) và tăng cường các tổ hợp có tiếng Anh là tất yếu để đáp ứng thị trường lao động. Tuy nhiên, phụ huynh và học sinh không nên quá lo lắng vì tổ hợp C00 vẫn được duy trì ở khoảng một nửa số ngành đào tạo, đặc biệt là các ngành khoa học cơ bản.

Song song với kỳ thi tốt nghiệp, vai trò của các kỳ thi riêng đang ngày càng gia tăng. TS Hà Mạnh Tuấn đến từ Đại học Bách khoa Hà Nội chia sẻ nhà trường tiếp tục duy trì ba đợt thi đánh giá tư duy mỗi năm, với kết quả có giá trị sử dụng trong hai năm. Ông nhấn mạnh bài thi này tập trung vào khả năng lập luận thay vì ghi nhớ máy móc, đòi hỏi học sinh phải có chiến lược ôn tập nghiêm túc, tránh tâm lý "học tủ".

Năm 2026 đánh dấu năm thứ hai kỳ thi tốt nghiệp THPT được tổ chức theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018. Trước những chuyển động này, Bộ GD&ĐT khuyến nghị thí sinh cần chủ động theo dõi các thông báo chính thức, xây dựng kế hoạch học tập khoa học và thận trọng khi đăng ký nguyện vọng, tránh bị nhiễu loạn bởi các thông tin chưa kiểm chứng.