Vết sẹo tâm lý từ tiệm photobooth: "Đòn giáng khủng khiếp" và nhu cầu bảo vệ khẩn cấp

Từ điểm check-in thành một "cái bẫy"

Nạn nhân, Mai Linh (tên đã được thay đổi, 18 tuổi), đã phát hiện các clip nhạy cảm của mình bị tung lên các trang web người lớn. Sự việc càng trở nên nghiêm trọng khi ông N.D.T., bố của Mai Linh, cho biết gia đình còn phát hiện hình ảnh của hơn 20 nạn nhân khác, tất cả đều ở độ tuổi rất trẻ.

Ông T. cho biết, riêng con gái ông bị phát tán khoảng 25 clip. "Tất cả hình ảnh đều có cùng góc quay trong căn phòng đó, chứng tỏ được quay từ cùng chiếc camera của tiệm", ông T. xót xa nói về tình trạng tâm lý nặng nề của con gái và các nạn nhân khác.

Trong bối cảnh các thiết bị theo dõi ngày càng tinh vi, nhiều vụ việc tương tự có thể đã xảy ra mà nạn nhân không hề hay biết. Khi phát hiện, tâm lý chung của họ là sốc, lo lắng và thậm chí hoảng loạn.

Chuỗi hủy hoại tâm lý và nguy cơ tự đổ lỗi

Trao đổi với báo chí, nhà văn, nhà báo Hoàng Anh Tú nhận định rằng ở độ tuổi 18, khi nhân cách và lòng tự trọng đang trong quá trình định hình, việc bị xâm phạm quyền riêng tư và phát tán hình ảnh độc hại là một "đòn giáng khủng khiếp".

"Theo tôi, tác động tâm lý không chỉ là sốc, mà là một chuỗi hủy hoại kéo dài", ông Tú bày tỏ.

Tác động đầu tiên là cảm giác thế giới sụp đổ, khi nạn nhân phải đối mặt với nỗi sợ hãi lúc nhận ra hình ảnh riêng tư nhất của mình bị phơi bày cho vô số người lạ. Tác động thứ hai là sự mất niềm tin nghiêm trọng. Một tiệm photobooth, vốn là nơi lưu giữ kỷ niệm vui vẻ, bỗng chốc trở thành một cái bẫy, khiến nạn nhân mất niềm tin vào sự an toàn của các dịch vụ, không gian công cộng, thậm chí nghi ngờ cả người xung quanh.

Điều ông Tú lo lắng nhất là nguy cơ nạn nhân tự dằn vặt và đổ lỗi cho bản thân, mặc dù 100% lỗi thuộc về kẻ quay lén và phát tán. Ông cảnh báo nếu không được can thiệp kịp thời, sự dồn nén, xấu hổ, sợ hãi và tức giận có thể dẫn đến trầm cảm nặng. "Điều tồi tệ hơn, nó có thể đẩy các em đến những hành vi tự hủy hoại bản thân vì cảm thấy bế tắc và tuyệt vọng", ông nói.

Đồng tình với quan điểm này, chuyên gia tâm lý Lê Thị Tình Tuyết, Giám đốc chương trình Trí Tuệ Cảm Xúc tại Hệ thống giáo dục Capokids, cho hay tâm lý của nạn nhân là sốc, lo lắng, xấu hổ và hoảng loạn. "Các em thường không biết ứng phó thế nào với tình huống này, lo lắng hoảng loạn về việc mọi người nghĩ gì về mình", bà Tuyết nói.

Gia đình phải là "pháo đài"

Để vượt qua "vết sẹo tâm lý" này, cả hai chuyên gia đều khẳng định sự đồng hành của gia đình là yếu tố then chốt.

Theo nhà báo Hoàng Anh Tú, sự an ủi hay động viên là không đủ. Gia đình phải trở thành một "pháo đài" bảo vệ che chở tuyệt đối. Cha mẹ cần gạt bỏ ngay mọi suy nghĩ trách mắng, dù chỉ là vô tình, như "Đã bảo rồi mà" hay "Tại sao lại...".

Thay vào đó, người lớn cần ôm con vào lòng và khẳng định dứt khoát: "Con là nạn nhân, con không có lỗi. Lỗi là của kẻ xấu. Bố mẹ sẽ ở bên con và bảo vệ con". Trong thời gian đầu, gia đình nên chủ động giúp nạn nhân tạm thời "cách ly" khỏi mạng xã hội và các thông tin tiêu cực, đồng thời tạo ra một môi trường an toàn tuyệt đối tại nhà để con hồi phục.

Ông Tú cũng nhấn mạnh, nếu cần thiết, nạn nhân cần được trị liệu tâm lý để giải tỏa cảm xúc, học cách đối diện và quan trọng nhất là xóa bỏ tâm lý tự đổ lỗi.

Bên cạnh sự bảo vệ của gia đình, chuyên gia Lê Thị Tình Tuyết cho rằng bản thân nạn nhân cũng cần "mạnh lên từ bên trong", tự tin rằng mình không làm gì sai trái pháp luật hay đạo đức, mà đây chỉ là một sự việc không mong muốn.

Quan trọng nhất, theo cả hai chuyên gia, là sự vào cuộc quyết liệt của pháp luật. Công lý phải được thực thi và nạn nhân cần thấy kẻ xấu bị trừng trị. Điều này không chỉ để răn đe mà còn để khẳng định với nạn nhân rằng xã hội và pháp luật đang đứng về phía họ.

Về mặt xã hội, cộng đồng cần lên án mạnh mẽ hành vi chia sẻ, tò mò về các clip, hình ảnh quay lén, đồng thời giáo dục con trẻ kỹ năng tự bảo vệ bản thân ở bất cứ đâu. "Vết sẹo tâm lý với nạn nhân sẽ rất lâu nếu chúng ta không hành động", nhà báo Hoàng Anh Tú bày tỏ.