Bộ Công Thương khuyến nghị dùng xe điện, làm việc online để giảm áp lực xăng dầu

Bộ Công Thương vừa phát đi thông báo kêu gọi người dân và doanh nghiệp chung tay cùng Nhà nước bảo đảm an ninh năng lượng trong bối cảnh tình hình xung đột tại Trung Đông ngày càng phức tạp, kéo theo những biến động mạnh trên thị trường xăng dầu.

Theo cơ quan này, trong những ngày gần đây, Bộ đã liên tục chỉ đạo hệ thống phân phối xăng dầu trên toàn quốc duy trì hoạt động bán hàng ổn định, bảo đảm nguồn cung tại các cửa hàng. Đồng thời, nhiều cơ chế và chính sách cũng đang được điều chỉnh để tạo điều kiện cho doanh nghiệp mở rộng nguồn nhập khẩu xăng dầu, phục vụ nhu cầu sản xuất và tiêu dùng trong nước.

Tuy nhiên, trước áp lực giá nhiên liệu tăng cao và nguồn cung có dấu hiệu căng thẳng, Bộ Công Thương cho rằng sự phối hợp từ phía người dân và doanh nghiệp là yếu tố quan trọng để ổn định thị trường. Cơ quan này khuyến nghị người dân không nên hoang mang hay mua tích trữ xăng dầu, bởi điều này có thể gây mất cân đối cung cầu cục bộ.

Bộ cũng nhấn mạnh việc lợi dụng tình hình để đầu cơ hoặc găm hàng xăng dầu là hành vi vi phạm pháp luật, đồng thời có thể làm trầm trọng thêm nguy cơ thiếu hụt nguồn cung. Khi phát hiện các cửa hàng xăng dầu ngừng bán hàng không có lý do, bán sai giá niêm yết hoặc có dấu hiệu tích trữ hàng hóa, người dân được khuyến khích phản ánh tới Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước hoặc lực lượng quản lý thị trường tại địa phương để kịp thời xử lý.

Bên cạnh việc đảm bảo nguồn cung, Bộ Công Thương cũng đưa ra nhiều khuyến nghị nhằm giảm mức tiêu thụ nhiên liệu trong đời sống hằng ngày. Người dân được khuyến khích hạn chế sử dụng phương tiện cá nhân khi không cần thiết, ưu tiên đi chung xe hoặc sử dụng phương tiện công cộng. Với các quãng đường ngắn, việc lựa chọn xe đạp hoặc đi bộ cũng được xem là giải pháp tiết kiệm nhiên liệu hiệu quả.

Ngoài ra, cơ quan quản lý gợi ý người dân cân nhắc chuyển sang các phương tiện sử dụng năng lượng thay thế như xe điện hoặc xe hybrid. Việc sử dụng nhiên liệu sinh học E5/E10 cũng được khuyến khích theo lộ trình dự kiến áp dụng từ ngày 1/6.

Những thói quen nhỏ trong quá trình sử dụng phương tiện cũng có thể giúp tiết kiệm đáng kể lượng xăng tiêu thụ. Theo Bộ Công Thương, việc kiểm tra áp suất lốp xe thường xuyên, thay dầu nhớt đúng kỳ hạn hay tắt máy khi dừng đỗ lâu có thể giúp giảm khoảng 10-15% mức tiêu hao nhiên liệu. Giữ tốc độ ổn định và hạn chế tăng giảm ga đột ngột cũng là cách giúp tiết kiệm xăng đáng kể.

Đối với doanh nghiệp, Bộ Công Thương đề nghị xây dựng các định mức tiêu hao nhiên liệu cho từng quy trình sản xuất và vận tải, đồng thời áp dụng các hệ thống quản lý năng lượng theo tiêu chuẩn ISO 50001. Việc tối ưu hóa tuyến vận chuyển, tăng tải trọng mỗi chuyến hàng và hạn chế xe chạy rỗng cũng được xem là những giải pháp thiết thực.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp được khuyến khích đầu tư vào công nghệ tiết kiệm năng lượng thông qua việc nâng cấp máy móc, thiết bị sản xuất và từng bước chuyển sang các nguồn năng lượng tái tạo như điện mặt trời hoặc điện gió cho các hoạt động phụ trợ. Một giải pháp khác được gợi ý là tạo điều kiện để người lao động làm việc trực tuyến, qua đó giảm nhu cầu đi lại và vận chuyển.

Những khuyến nghị trên được đưa ra trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới đang chịu tác động mạnh từ xung đột quân sự giữa Mỹ và Iran. Theo Bộ Công Thương, Iran đã phong tỏa eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển chiến lược của khoảng 13 triệu thùng dầu mỗi ngày, tương đương 31% tổng lượng dầu thô được vận chuyển bằng đường biển trên toàn cầu.

Diễn biến này khiến giá dầu thế giới đã tăng khoảng 20% kể từ đầu năm và có khả năng leo lên mức 120-140 USD mỗi thùng nếu nguồn cung tiếp tục bị gián đoạn. Những khu vực phụ thuộc nhiều vào năng lượng nhập khẩu từ Trung Đông, trong đó có Đông Nam Á, được dự báo sẽ chịu tác động nặng nề.

Tại Việt Nam, tổng nhu cầu tiêu thụ xăng dầu trong năm 2025 ước đạt khoảng 28,6 triệu m3/tấn, tương đương bình quân 2,2-2,3 triệu m3/tấn mỗi tháng. Dù trong nước có hai nhà máy lọc dầu lớn là Nghi Sơn và Dung Quất, Bộ Công Thương cho biết Việt Nam vẫn phụ thuộc đáng kể vào nguồn nhập khẩu, khiến nguy cơ thiếu hụt cục bộ tại một số địa phương có thể xảy ra.

Trước tình hình đó, Chính phủ và Thủ tướng đã sớm đưa ra các chỉ đạo nhằm bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia. Ngày 4/3, Thủ tướng ký Quyết định số 385 thành lập Tổ công tác chuyên trách theo dõi diễn biến xung đột tại Trung Đông và đánh giá tác động đến nguồn cung năng lượng, với nhiệm vụ báo cáo tình hình hằng ngày.

Song song với các biện pháp điều hành, Bộ Công Thương cũng đang xây dựng nhiều phương án nhằm kiểm soát thị trường xăng dầu. Cơ quan này đã chỉ đạo các nhà máy lọc dầu cùng toàn bộ chuỗi cung ứng, từ thương nhân đầu mối đến hệ thống phân phối và bán lẻ, chủ động tìm kiếm nguồn hàng mới, tháo gỡ khó khăn trong nhập khẩu và duy trì hoạt động kinh doanh.

Lực lượng quản lý thị trường và các Sở Công Thương địa phương cũng được yêu cầu tăng cường giám sát, kiểm tra để phát hiện và xử lý kịp thời các hành vi vi phạm.

Ngoài ra, Bộ Công Thương cùng Bộ Tài chính đang nghiên cứu và trình Thủ tướng các phương án bình ổn giá, trong đó có việc sử dụng Quỹ Bình ổn giá xăng dầu, đề xuất giảm thuế bảo vệ môi trường và triển khai các biện pháp khác nhằm bảo đảm nguồn cung năng lượng cho nền kinh tế.