Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) đang tiến hành lấy ý kiến cho dự thảo Thông tư mới về trạng thái vàng của các tổ chức tín dụng (TCTD), thay thế Thông tư 38/2012/TT-NHNN cũ.

Đáng chú ý, dự thảo này đề xuất một thay đổi quan trọng: Nâng giới hạn trạng thái vàng cuối ngày từ 2% lên 5% vốn tự có đối với các tổ chức tín dụng được cấp phép sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu vàng miếng và nhập khẩu vàng nguyên liệu.

Theo quy định cũ tại Thông tư 38/2012, trạng thái vàng cuối ngày của TCTD không được vượt quá 2% so với vốn tự có. Tuy nhiên, dự thảo mới sẽ nâng mức giới hạn này lên 5% vốn tự có đối với các TCTD được phép mở rộng hoạt động như sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu vàng miếng và nhập khẩu vàng nguyên liệu.

Trạng thái vàng là tổng hợp của nhiều hoạt động, bao gồm khối lượng vàng miếng đã sản xuất, doanh số mua bán vàng miếng và vàng nguyên liệu giao ngay (gồm cả các cam kết ngoại bảng), cũng như doanh số xuất nhập khẩu vàng miếng, nhập khẩu vàng nguyên liệu (cũng bao gồm các cam kết ngoại bảng).

Đối với các TCTD chỉ được phép kinh doanh mua bán vàng miếng mà không sản xuất, xuất nhập khẩu, giới hạn trạng thái vàng sẽ được giữ nguyên ở mức 2% vốn tự có. Vốn tự có để tính giới hạn được xác định là vốn tự có của tháng liền kề trước kỳ báo cáo, dựa trên quy định về tỷ lệ bảo đảm an toàn của NHNN. NHNN cũng quy định các TCTD không được duy trì trạng thái vàng âm , và chỉ có thể vượt quá giới hạn khi được Thống đốc Ngân hàng Nhà nước chấp thuận trong trường hợp cần thiết.

Hiện nay, theo phân tích của NHNN, có 8 ngân hàng thương mại lớn đủ điều kiện về vốn điều lệ theo Nghị định 24 (từ 50.000 tỷ đồng) bao gồm Vietcombank, VietinBank, BIDV, Agribank, Techcombank, MB, VPBank, và ACB.

Giả sử tất cả 8 ngân hàng này đều đáp ứng đủ điều kiện để được cấp phép sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu vàng miếng và nhập khẩu vàng nguyên liệu, với mức 5% vốn tự có mới, tổng trạng thái vàng của các ngân hàng này có thể đạt xấp xỉ 20 tấn vàng, tương đương khoảng 2,56 tỷ USD (dựa trên tính toán sơ bộ vốn tự có tại ngày 30/9, tỷ giá 26.135 đồng/USD, và giá vàng quốc tế 3.982 USD/ounce).

Tuy nhiên, việc thực hiện các hoạt động này vẫn phụ thuộc vào hạn mức mà NHNN xét cấp cho từng ngân hàng thương mại. Hiện tại, có 8 ngân hàng đã đủ điều kiện để cấp phép sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu vàng miếng.

Theo NHNN, việc nới lỏng giới hạn trạng thái vàng sẽ giúp tăng khả năng cung ứng vàng cho thị trường, đặc biệt trong bối cảnh phạm vi hoạt động kinh doanh vàng của các ngân hàng được mở rộng và giá vàng thế giới đang ở mức cao.

Cơ quan quản lý kỳ vọng chính sách này sẽ góp phần thu hẹp chênh lệch giá vàng trong nước và thế giới , đồng thời vẫn đảm bảo an toàn hệ thống ngân hàng do quy mô trạng thái vàng không quá lớn so với vốn tự có và năng lực tài chính của các ngân hàng đáp ứng điều kiện tại Nghị định 24.