Đề xuất quy định quản lý, sử dụng ngân sách Nhà nước đối với một số hoạt động đối ngoại

Bộ Tài chính, tại Kỳ họp thứ 9 Quốc hội khóa XV đã thông qua Luật Ngân sách Nhà nước số 89/2025/QH15. Trong đó, tại khoản 1 Điều 76 Luật số 89/2025/QH15 quy định: Căn cứ vào quy định của Luật này, Chính phủ quy định về quản lý, sử dụng ngân sách đối với một số hoạt động của Đảng Cộng sản Việt Nam, một số hoạt động thuộc lĩnh vực quốc phòng, an ninh, đối ngoại và một số cơ chế, chính sách tài chính - ngân sách đặc thù đối với TP Hồ Chí Minh, một số tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt, báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến trước khi thực hiện, báo cáo Quốc hội tại kỳ họp gần nhất.

Bộ Tài chính đã dự thảo Nghị định quy định về lập dự toán, quản lý, sử dụng và quyết toán ngân sách Nhà nước đối với một số hoạt động đối ngoại gồm 4 chương, 17 điều trong đó nêu rõ quy định về nhiệm vụ chi ngân sách nhà nước cho hoạt động đối ngoại cũng như quy định về lập, chấp hành, thanh toán, quyết toán và công khai ngân sách nhà nước cho hoạt động đối ngoại…

Theo dự thảo, thu trong hoạt động đối ngoại gồm: Phí, lệ phí trong hoạt động ngoại giao; phí, lệ phí liên quan đến quyền và nghĩa vụ của công dân có yếu tố nước ngoài phải nộp ngân sách Nhà nước theo quy định; các khoản thu khác theo quy định của pháp luật.

Chi ngân sách Nhà nước trong hoạt động đối ngoại gồm: Chi đầu tư phát triển, chi thường xuyên, chi viện trợ và các khoản chi khác theo quy định của pháp luật; các khoản chi hoạt động đối ngoại được thực hiện theo quy định hiện hành và phù hợp với tính chất, nội dung, đặc thù nhiệm vụ đối ngoại.

Theo dự thảo, phân bổ và giao dự toán ngân sách Nhà nước đối với các Cơ quan Việt Nam ở nước ngoài như sau:

Căn cứ quyết định giao dự toán ngân sách Nhà nước của Thủ tướng Chính phủ và Bộ Tài chính, các bộ, cơ quan trung ương phân bổ và giao dự toán ngân sách Nhà nước cho các Cơ quan Việt Nam ở nước ngoài trực thuộc bằng đô la Mỹ quy đổi ra đồng Việt Nam theo tỷ giá khi lập dự toán, theo nguyên tắc sau:

Đúng với dự toán ngân sách được giao về tổng mức và chi tiết theo từng lĩnh vực, nhiệm vụ thu, chi.

Đúng chính sách, chế độ, tiêu chuẩn, định mức chi.

Đảm bảo kinh phí thực hiện nhiệm vụ của Cơ quan Việt Nam ở nước ngoài, bao gồm thực hiện nhiệm vụ đặc thù của các cơ quan có cán bộ biệt phái tại Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài.

Kết quả phân bổ và giao dự toán ngân sách Nhà nước cho các Cơ quan Việt Nam ở nước ngoài gửi Bộ Tài chính để kiểm tra, đồng thời gửi Kho bạc Nhà nước để thực hiện.

Trường hợp có phát sinh thiếu dự toán tính theo đồng Việt Nam do chênh lệch tỷ giá hạch toán tại thời điểm xây dựng dự toán và tỷ giá hạch toán tại thời điểm Cơ quan chủ quản giao dự toán đối với Cơ quan Việt Nam ở nước ngoài, cơ quan chủ quản tổng hợp nhu cầu bổ sung kinh phí gửi cơ quan tài chính chậm nhất trước ngày 1/10 năm thực hiện để tổng hợp trình cấp có thẩm quyền phê duyệt bổ sung dự toán làm căn cứ thực hiện và quyết toán. Trường hợp thừa dự toán tính theo đồng Việt Nam do chênh lệch tỷ giá hạch toán cơ quan chủ quản phối hợp với Kho bạc Nhà nước thực hiện hủy dự toán theo quy định.

Đối với các hoạt động chuyên môn đặc thù bố trí trong dự toán của các cơ quan có cán bộ biệt phái tại Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài do Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài thực hiện:

Các hoạt động được bố trí trong dự toán của các cơ quan có cán bộ biệt phái tại Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài do Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài thực hiện là các hoạt động quy định tại điểm k khoản 1 Điều 5 Nghị định này (Chi tổ chức các sự kiện, hoạt động giới thiệu, quảng bá hàng hóa, dịch vụ và lao động của Việt Nam, xúc tiến đầu tư, thương mại, khoa học công nghệ, văn hóa, thể thao, du lịch, thông tin đối ngoại tại nước ngoài) được Thủ tướng Chính phủ quyết định và hoạt động quy định tại điểm l khoản 1 Điều 5 Nghị định này (Chi hoạt động thu thập và mua thông tin kinh tế có giá trị; hoạt động thẩm tra, xác minh đối tác kinh tế; các hoạt động vận động đối tác, khách hàng kinh doanh, các chủ đầu tư, tập đoàn xuyên quốc gia, công ty lớn tại các địa bàn, địa phương ở nước ngoài nhằm xúc tiến thương mại, đầu tư, du lịch, khoa học công nghệ, mở rộng thị trường xuất khẩu lao động).

Các cơ quan có cán bộ biệt phái tại Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài căn cứ dự toán được bố trí và nhiệm vụ cần triển khai các hoạt động quy định nêu trên ở từng địa bàn, có văn bản thông báo đề nghị Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài phối hợp bố trí cán bộ biệt phái thực hiện nhiệm vụ. Căn cứ nội dung công việc, căn cứ chế độ, định mức chi tiêu hiện hành, cơ quan chủ trì hoạt động phê duyệt nội dung và dự toán chi tiết kinh phí thực hiện các hoạt động và chuyển kinh phí để thực hiện hoạt động vào tài khoản của Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài, trừ kinh phí hoạt động trong lĩnh vực thương mại của Bộ Công thương chuyển vào tài khoản của bộ phận biệt phái của Bộ Công thương tại cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài.