Giá bán lẻ điện cho trạm sạc: Rút còn 1 phương án, thêm quy định "tủ đổi pin"

Tại dự thảo lần hai Thông tư quy định về thực hiện giá bán điện, Bộ Công Thương đề xuất 2 phương án giá bán lẻ điện cho mục đích sạc xe điện .

Phương án 1 (quy định tổng quát): Giá bán lẻ điện cho mục đích sạc xe điện áp dụng đối với bên mua điện sử dụng cho các trạm/trụ sạc phương tiện giao thông vận tải (bao gồm cả xe buýt điện) và bắt buộc phải lắp đặt công tơ riêng, trừ trường hợp hộ gia đình sinh hoạt có lắp đặt trụ sạc.

Trường hợp sạc xe điện của hộ gia đình có giao kết hợp đồng sử dụng điện cho mục đích sinh hoạt thì áp dụng giá bán điện cho mục đích sinh hoạt đối với toàn bộ sản lượng đo đếm.

Phương án 2 (quy định chi tiết việc áp giá và với 2 trường hợp có công tơ riêng và không có công tơ riêng): Sạc xe điện bao gồm các trạm/trụ sạc điện phục vụ các phương tiện giao thông vận tải sử dụng điện, bao gồm cả xe buýt điện và phải lắp đặt công tơ riêng. 

Nếu khách hàng ký hợp đồng điện sinh hoạt nhưng dùng chung cho sạc xe, thì toàn bộ sản lượng điện đo đếm vẫn áp dụng giá sinh hoạt theo quy định hiện hành.

Đối với mục đích sử dụng điện ngoài sinh hoạt, áp dụng giá bán lẻ điện theo từng mục đích sử dụng nếu có công tơ riêng. Trường hợp không có công tơ riêng cho mục đích sạc xe điện thì giá bán điện theo mục đích tại hợp đồng mua bán điện.

Hiện giá bán lẻ điện cho sạc xe điện được quy định tại phụ lục Quyết định 14 năm 2025 về cơ cấu biểu giá điện bán lẻ. 

Theo đó, giá bán lẻ điện cho sạc xe điện được tính toán theo cơ cấu biểu giá điện cấp điện áp theo khung giờ thấp điểm, cao điểm, bình thường. Mức thấp nhất bằng 71%, cao nhất bằng 195% giá bán lẻ điện hiện hành (2.204,07 đồng/kWh). Tương đương mức giá từ 1.565-4.298 đồng/kWh. 

Liên quan đến giá bán lẻ điện cho sạc xe điện, chuyên gia năng lượng Hà Đăng Sơn - Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và tăng trưởng xanh - cho rằng, dự thảo đã đưa ra hai phương án để lựa chọn. Tuy nhiên, nếu xét về thực trạng triển khai các trạm sạc xe điện hiện nay, các trạm sạc xe máy điện chỉ dùng nguồn 220 VAC 1 pha, công suất tối đa một trạm khoảng 5 kW.

Trong khi, các trạm sạc xe ô tô có 2 dạng: sạc chậm, sạc thường dùng điện 220 VAC 1 pha, công suất tối đa 11 kW; sạc nhanh, dùng điện 380 VAC 3 pha, đầu ra DC với dải công suất từ 60 tới 300 kW. 

Như vậy, ở quy mô hộ gia đình, tác động của trạm sạc tới lưới điện phân phối tương tự như phụ tải của hệ thống điều hòa trong một căn nhà nhiều phòng. Do đó, không cần thiết phải lắp đặt công tơ đo đếm điện năng riêng biệt (trừ trường hợp trong tương lai có cơ chế mua điện từ các xe điện vào khung giờ cao điểm thì phải điều chỉnh lại quy định này của thông tư).

Còn với các trạm sạc nhanh, bắt buộc phải có công tơ đo đếm điện riêng biệt như dự thảo thông tư đã nêu, ông Sơn chia sẻ.

Thống nhất với ý kiến góp ý trên, Bộ Công Thương cho biết, thông tư đã quy định với hộ gia đình không bắt buộc lắp đặt công tơ riêng và được áp giá sinh hoạt cho toàn bộ sản lượng điện đo đếm. Với mục đích kinh doanh, để hưởng mức giá điện cho trạm sạc mới cần lắp đặt công tơ riêng.

Về cơ chế giá điện cho trạm sạc xe điện, Sở Công Thương TP Hà Nội nêu ý kiến, Hà Nội là đô thị đặc biệt, có mật độ dân cư cao, nhu cầu giao thông lớn, đang triển khai nhiều dự án hạ tầng sạc xe điện theo tinh thần chuyển đổi xanh, bảo vệ môi trường. 

Do đó, thông tư cần có những quy định chi tiết, rõ hơn để vừa đáp ứng yêu cầu quản lý Nhà nước, vừa phù hợp với thực tiễn triển khai, tránh phát sinh vướng mắc. 

Nhận xét dự thảo mới đã có bước tiến khi đề cập đến quy định biểu giá riêng cho trạm sạc, song Sở Công Thương TP Hà Nội cho rằng hai phương án giá điện được đưa ra lấy ý kiến vẫn chưa có đánh giá đầy đủ ưu, nhược điểm của từng phương án.

Cơ quan này kiến nghị xem xét điều chỉnh, áp dụng mức giá ưu đãi (giá điện sản xuất dành cho giao thông) thay cho giá điện kinh doanh hiện nay tại các trạm sạc xe điện, nhằm khuyến khích chuyển đổi sang sử dụng phương tiện giao thông xanh, thân thiện với môi trường.

Ngoài ra, cần quy định rõ về phương pháp tính giá theo khung giờ (thấp điểm, bình thường, cao điểm) và cơ chế cập nhật giá theo biến động chi phí đầu vào nhằm khuyến khích người dân sạc vào giờ thấp điểm. Từ đó, điều hòa kinh tế - kỹ thuật lưới điện, bảo đảm khả năng thu hồi vốn cho doanh nghiệp đầu tư trạm sạc, tránh tình trạng giá dịch vụ sạc không được quản lý có thể biến động mạnh, gây khó khăn cho người tiêu dùng.

Trong dự thảo Tờ trình mới, Bộ Công Thương cho biết đã bổ sung các đánh giá về ưu, nhược điểm của từng phương án.

Tuy nhiên, trong các góp ý gửi về Bộ, phương án 2 (không bắt buộc phải lắp đặt công tơ đo đếm riêng cho mục đích sạc xe điện) được lựa chọn nhiều hơn. Phương án này được tiếp tục đề xuất quy định tại dự thảo thông tư và có hiệu chỉnh cho phù hợp với các ý kiến góp ý.

Về kiến nghị bổ sung quy định liên quan đến “tủ đổi pin xe điện” của V-Green, Bộ Công Thương sẽ tiếp thu và bổ sung tại dự thảo.