Sẽ bị buộc dừng livestream bán hàng ngay lập tức nếu phát nội dung "độc hại"

Trong phiên họp Quốc hội sáng 3/11, dự thảo Luật Thương mại điện tử (TMĐT) đã được trình bày, trong đó có nhiều quy định mới nhằm siết chặt hoạt động livestream bán hàng trên các nền tảng số. Đáng chú ý, các nền tảng TMĐT sẽ phải thực hiện biện pháp ngăn chặn và gỡ bỏ nội dung ngay lập tức khi phát hiện vi phạm.

Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, đã trình bày Tờ trình về dự án Luật. Tờ trình nhấn mạnh tính cấp thiết của việc xây dựng Luật TMĐT, khi mà quy mô thị trường bán lẻ TMĐT Việt Nam đã tăng trưởng nhanh chóng từ 2,97 tỷ USD (2014) lên 25 tỷ USD (2024), đóng góp 10% tổng doanh thu hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng cả nước.

Trách nhiệm mới của nền tảng TMĐT đối với livestream

Theo Điều 20 của dự thảo Luật, chủ quản nền tảng TMĐT sẽ có trách nhiệm thực hiện các biện pháp mạnh mẽ, bao gồm dừng phát trực tuyến theo thời gian thực, gỡ bỏ thông tin hiển thị và đường dẫn liên kết khi phát hiện nội dung livestream bán hàng vi phạm trong các trường hợp sau:

- Nội dung livestream bán hàng vi phạm pháp luật hoặc có ngôn ngữ, hình ảnh, trang phục, hành vi trái với đạo đức xã hội, thuần phong mỹ tục.

- Livestream bán hàng đối với hàng hóa bị cấm lưu thông hoặc đang bị tạm dừng lưu thông trên thị trường theo yêu cầu của cơ quan quản lý Nhà nước.

- Livestream quảng cáo hàng hóa, dịch vụ bị cấm quảng cáo theo quy định của pháp luật về quảng cáo.

Bên cạnh đó, dự thảo Luật còn quy định về cơ chế hiển thị nội dung cảnh báo khi livestream đối với hàng hóa, dịch vụ có khả năng gây mất an toàn, ảnh hưởng xấu đến tính mạng, sức khỏe, tài sản của người mua. Các nền tảng cũng phải lưu trữ và bảo đảm khả năng truy cập thông tin dữ liệu điện tử chứa hình ảnh, âm thanh của hoạt động livestream trong thời gian tối thiểu một năm kể từ thời điểm bắt đầu truyền phát.

Yêu cầu đối với người bán và người livestream

Dự thảo Luật cũng đặt ra những yêu cầu khắt khe hơn đối với người bán và người livestream:

- Người bán phải cung cấp giấy tờ chứng minh đáp ứng điều kiện đầu tư, kinh doanh đối với ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, cũng như giấy tờ chứng minh chất lượng sản phẩm, hàng hóa trước khi livestream.

- Nội dung bán hàng livestream phải phù hợp với nội dung quảng cáo đã được xác nhận.

- Người livestream không được cung cấp thông tin gian dối hoặc gây nhầm lẫn về công dụng, xuất xứ, chất lượng, giá cả, khuyến mại hay chính sách bảo hành.

Người livestream phải sử dụng ngôn ngữ, hình ảnh, trang phục, hành vi phù hợp, không trái với đạo đức xã hội và thuần phong mỹ tục.

Đề nghị làm rõ thêm phạm vi điều chỉnh

Thẩm tra về dự án Luật, Ủy ban Kinh tế và Tài chính (KTTC) của Quốc hội đề nghị tiếp tục hoàn thiện dự thảo để đảm bảo tính hợp lý, khả thi, phù hợp với đặc trưng và mức độ tham gia của từng loại hình nền tảng TMĐT.

Đặc biệt, Ủy ban KTTC đề nghị rà soát và làm rõ phạm vi trách nhiệm của chủ quản mạng xã hội hoạt động TMĐT, được xác định dựa trên các chức năng như đặt hàng trực tuyến, livestream bán hàng gắn với chức năng đặt hàng, hoặc có tính năng hỗ trợ dịch vụ thanh toán, logistics. Ủy ban cũng đề nghị quy định rõ ràng hơn những khía cạnh của hoạt động livestream bán hàng và tiếp thị liên kết sẽ được điều chỉnh riêng bởi Luật TMĐT, tránh chồng chéo với các luật khác.