Linh kiện "Hi-Tech" này trên ô tô lại chính là "sát thủ" thầm lặng gây mất tập trung và tăng nguy cơ lệch làn

Trong hai thập kỷ qua, sự bùng nổ của công nghệ đã biến khoang nội thất ô tô trở thành một không gian kỹ thuật số với những màn hình cảm ứng cỡ lớn bóng bẩy. Xu hướng hiện đại dẫn đến việc các phím bấm vật lý hay núm xoay truyền thống dần bị "khai tử". Tuy nhiên, một nghiên cứu mới đây từ Đại học Washington hợp tác cùng Viện Nghiên cứu Toyota đã đưa ra những con số cảnh báo giật mình về mức độ nguy hiểm khi tài xế thao tác trên các màn hình này lúc đang điều khiển xe.

Cuộc nghiên cứu được thực hiện khắt khe trên 16 tình nguyện viên trong một cabin mô phỏng độ chính xác cao. Các chuyên gia đã sử dụng các thiết bị đo lường sinh trắc học hiện đại như theo dõi chuyển động mắt, độ giãn nở đồng tử và phản ứng điện da để đánh giá mức độ căng thẳng của não bộ khi phải xử lý đa tác vụ. Kết quả cho thấy, khi tài xế buộc phải tương tác với màn hình cảm ứng, khả năng kiểm soát xe lẫn độ chính xác của thao tác đều giảm sút nghiêm trọng. Cụ thể, tốc độ phản ứng và độ chuẩn xác khi chạm màn hình giảm tới 58% so với lúc đứng yên. Đáng lo ngại hơn, tỷ lệ xe đi lệch làn đường tăng thêm hơn 40% ngay khi tài xế bắt đầu "mò mẫm" vào hệ thống giải trí.

Điều đáng nói là nghiên cứu này không yêu cầu các tác vụ phức tạp như nhắn tin hay lướt mạng xã hội, mà chỉ tập trung vào những việc cơ bản như điều chỉnh âm lượng, nghe tin nhắn thoại hay chuyển danh sách nhạc. Những thao tác vốn dĩ trước đây có thể thực hiện "mù" thông qua cảm giác tay với nút bấm vật lý, nay lại đòi hỏi sự phối hợp căng thẳng giữa mắt, tay và nhận thức của não bộ. Việc phải rời mắt khỏi lộ trình để nhìn vào màn hình cảm ứng khiến tài xế vừa lái xe mất an toàn, vừa thao tác thiết bị kém hiệu quả hơn.

Dù các phím bấm vật lý được xem là giải pháp an toàn nhất, nhưng các chuyên gia nhận định việc quay trở lại thiết kế cũ là rất khó khăn. Nguyên nhân là do màn hình cảm ứng có chi phí sản xuất rẻ hơn và giúp xe có vẻ ngoài hiện đại, dễ thu hút khách hàng hơn. Vì vậy, màn hình vẫn sẽ là một phần không thể thiếu trên ô tô trong tương lai.

Để giảm thiểu rủi ro, nghiên cứu đề xuất các hãng xe cần tối ưu hóa giao diện bằng cách tạo ra các phím tắt cho những tác vụ phổ biến để giảm số bước thực hiện. Đồng thời, hệ thống giải trí cần thông minh hơn trong việc dự đoán nhu cầu người dùng, thiết kế các biểu tượng lớn hơn với màu sắc nổi bật để dễ nhận diện. Một giải pháp công nghệ cao khác cũng được gợi ý là hệ thống "nhạy theo tải nhận thức", có khả năng phát hiện khi não bộ tài xế đang quá tải để đưa ra cảnh báo kịp thời hoặc tạm thời hạn chế các chức năng không cần thiết, giúp người lái tập trung hoàn toàn vào việc quan sát đường phố.