Ô tô sử dụng xăng E10 có bị giảm hiệu suất và tốn nhiên liệu hơn loại xăng khác?

Theo đề xuất trong dự thảo mới của Bộ Công Thương, từ ngày 1/1/2026, tất cả ô tô xe máy lưu thông tại Việt Nam chỉ có thể sử dụng xăng E10 (xăng có phối trộn ethanol sinh học với tỷ lệ 9-10%) do thị trường chỉ lưu thông xăng này.

Thông tin này đang thu hút sự chú ý của dư luận, đặc biệt là giới tài xế, hãng xe và các chuyên gia kỹ thuật. Nhiều người lo ngại rằng việc chuyển sang dùng xăng E10 có thể ảnh hưởng đến hiệu suất vận hành, tuổi thọ động cơ, nhất là đối với xe ô tô đời cũ.

Xăng sinh học giúp giảm đáng kể lượng khí độc phát thải ra môi trường

Trao đổi với VietNamNet, PGS.TS Đàm Hoàng Phúc - Giám đốc Chương trình đào tạo kỹ thuật ô tô, ĐH Bách khoa Hà Nội cho rằng, sử dụng xăng E10 là giải pháp thiết thực và khả thi nhằm giảm phát thải, hướng tới mục tiêu "net zero” vào năm 2050 theo cam kết COP26 mà Việt Nam đã tham gia.

Mới đây, nhóm nghiên cứu của ĐH Bách Khoa do PGS.TS Đàm Hoàng Phúc chủ trì cũng đã tiến hành thử nghiệm, đo kiểm việc vận hành của xe ô tô với các loại nhiên liệu khác nhau gồm RON 95-V, E5 RON 95-V (E5) và E10 RON 95-V (E10).

Theo đó, nhóm đã nghiên cứu trên dòng xe Toyota Corolla Cross đời mới (2023) gồm cả bản thuần xăng (V) và bản sử dụng động cơ hybrid (HEV) tại nhiều loại đường khác nhau như đô thị, đường trường, đường cao tốc vào các cung giờ cao điểm và thấp điểm, cho thấy nhiều kết quả rất đáng quan tâm.

Về khí thải, nhóm nghiên cứu tiến hành đo kiểm lượng khí thải và tập trung vào 2 loại khí gây hại cho con người cũng như môi trường nhất, đó là hydro carbon (HC) và carbon monoxit (CO). Kết quả cho thấy, xăng E5 và E10 đều có lượng khí thải HC ít hơn từ 7-16%, còn lượng khí CO ít hơn 9-15% so với xăng A95 thông thường.

Nếu so sánh riêng hai loại xăng sinh học là E5 và E10, nghiên cứu trên dòng xe Toyota Corolla Cross V (thuần xăng) cho thấy, xăng E10 giảm được 9% lượng HC và giảm 5,5% khí CO so với xăng E5. Tuy nhiên với xe hybrid (bản HEV), xăng E10 vẫn thải ra lượng HC nhiều hơn 11,5%, nhưng vẫn giảm 4,5% lượng khí CO phát thải ra môi trường so với xăng E5.

Xăng E10 có làm giảm hiệu suất động cơ và tốn xăng hơn?

Việc sử dụng các loại xăng sinh học nhằm giảm thiểu khí thải độc hại ra môi trường đã được nhiều quốc gia trên thế giới nghiên cứu và áp dụng. Đây là giải pháp nhiên liệu sạch, thân thiện hơn với sức khỏe cộng đồng và góp phần giảm hiệu ứng nhà kính.

Tuy nhiên, trên thực tế, không ít người vẫn còn băn khoăn liệu xăng sinh học có ảnh hưởng đến hiệu suất động cơ hay gây tốn nhiên liệu hơn so với xăng truyền thống?

Kết quả nghiên cứu của ĐH Bách Khoa Hà Nội trên dòng xe Toyota Corolla Cross cho thấy, xăng E5 đem đến công suất cao nhất trong 3 loại xăng ở mọi dải tốc độ từ 60-120 km/h, với cả bản thuần xăng và bản hybrid. Trong khi đó, xăng E10 cho công suất thấp nhất ở hầu hết dải tốc độ với mức chênh lệch so với xăng A95 khoảng 1-5%.

Việc ảnh hưởng đến hiệu suất động cơ cũng khiến ô tô sử dụng xăng E10 có phần "ì" hơn các loại xăng khác. Cụ thể, thời gian tăng tốc từ 10-100 km/h của xăng E10 trên hai dòng xe thuần xăng và hybrid lần lượt là 10,49 và 9,19 giây. Trong khi đó, thông số của xăng A95 và E5 lần lượt là 9,62 - 9,21 giây và 8,56 - 8,13 giây.

Như vậy, xăng E5 tỏ ra là loại nhiên liệu tối ưu nhất cho công suất động cơ. Xăng E10 dù thân thiện với môi trường nhưng cho hiệu suất không cao bằng xăng E5 và A95 thông thường. Bù lại, xăng E10 lại tiết kiệm nhiên liệu hơn A95 khi xe hoạt động ở dải tốc độ cao (trên 80 km/h). 

PGS.TS Đàm Hoàng Phúc cho rằng, kết quả nghiên cứu nói trên chỉ thực hiện trên 1 dòng xe, tuy nhiên cũng có thể cho thấy sự ưu việt cũng như nhược điểm nhất định của xăng sinh học, trong đó có xăng E10, vốn được nhiều người quan tâm trong thời điểm này.

Tuy nhiên, việc sử dụng xăng E10 có phù hợp với phương tiện của mình hay không còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác mà người dùng nên tham khảo kỹ hướng dẫn sử dụng kèm theo xe để đảm bảo lựa chọn loại nhiên liệu phù hợp nhất

"Phần lớn các dòng xe sản xuất trong vòng 10-15 năm trở lại đây đều đã được thiết kế để sử dụng xăng E10 mà không gây ảnh hưởng đáng kể đến hiệu suất vận hành hay độ bền động cơ. Tuy nhiên, mỗi hãng xe có thể đưa ra khuyến nghị kỹ thuật riêng đối với từng dòng sản phẩm, do đó người sử dụng vẫn nên đọc kỹ hướng dẫn sử dụng hoặc tham vấn ý kiến từ chuyên gia của hãng", PGS.TS Đàm Hoàng Phúc chia sẻ.

Trước đó, trao đổi với VietNamNet, ông Bùi Ngọc Bảo – Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam cho biết, từ năm 2026, thị trường sẽ ngừng bán xăng khoáng truyền thống và xăng E5, chỉ còn lại xăng E10. Đây được xem là bước đi dứt khoát sau nhiều lần trì hoãn lộ trình triển khai xăng sinh học theo Quyết định 53 của Thủ tướng.

Theo ông Bảo, E10 là loại xăng thân thiện môi trường, đã được nghiên cứu sử dụng phổ biến tại Mỹ, EU và tương thích với đa số ô tô đời mới, kể cả xe tiêu chuẩn Euro 3-4. Tuy nhiên, loại xăng này có tính hút ẩm cao, dễ tách nước nếu để lâu trong bình, gây nguy cơ phát sinh cặn hoặc ăn mòn gioăng cao su trên xe đời cũ.

“Người dùng cần bảo dưỡng định kỳ, thay lọc xăng và có thể dùng phụ gia chống ăn mòn nếu cần,” ông Bảo khuyến cáo, đồng thời khẳng định E10 là xu hướng xanh hóa giao thông, phù hợp với cam kết giảm phát thải của Việt Nam tại COP26.