Tại Úc, các tiểu bang có mức phạt khác nhau cho lỗi dùng điện thoại khi lái xe nhưng điểm chung là tiền phạt đều lớn và kèm trừ điểm bằng lái. Sự nghiêm khắc đã khiến người dân "ngại" vi phạm luật.

Nếu như ở Việt Nam, lái xe có thể “vô tư” sử dụng điện thoại trên đường mà không biết sợ phạt thì ở Úc, việc lái xe mà sử dụng điện thoại có thể “dính” phạt rất nặng. Người vi phạm bị đánh vào kinh tế, thậm chí mất bằng lái, phải học và thi lại đã tỏ ra hiệu quả răn đe.

Tại Úc, cơ sở hạ tầng cho việc xử lý lái xe vi phạm ATGT được chính quyền các bang đầu tư bài bản kiểu vừa tăng thu ngân sách vừa “lấy mỡ nó rán nó”. Các hình thức phát hiện vi phạm khá phong phú, từ biển báo phạt, camera phạt nguội, camera đo tốc độ, cảnh sát ngồi trong xe hoá trang hoặc xe chuyên dụng (loại xe hiệu suất cao) trên các tuyến cao tốc.

Tại các điểm có đông mật độ giao thông và hay xảy ra tai nạn như trường học, khu dân cư, ngã ba hay ngã tư, trung tâm thương mại….thì biển báo và camera phạt nguội hiện diện dày đặc khiến cho các tài xế phải hết sức cẩn thận. Việc tuân thủ giao thông được giáo dục từ bé đến lớn và có hiệu quả cao, vì nếu không tuân thủ, vé phạt gửi về tận nhà, không đóng phạt đúng hạn và không có lý do là nhận tráp hầu toà ngay lập tức.

Việc xử lý vi phạm cũng cực kỳ nhanh gọn, tiền trừ thẳng vào tài khoản đã đăng ký và được nộp tự động cho ngân sách nhà nước.

Hệ thống Camera chụp hình lái xe đang sử dụng điện thoại khi lái xe gồm cả chụp ban đêm.

Cảnh sát không mất nhiều công sức như ở Việt Nam khi xử lý vi phạm giao thông, mà chỉ đơn giản là trích xuất dữ liệu và gửi vé phạt về tận địa chỉ đăng ký của người vi phạm.

Vé phạt đỗ xe trái phép gắn trên xe (chỗ dễ nhìn thấy) và được nhắn tin đến thẳng chủ xe vi phạm để đi nộp cho tiện. Nếu chủ xe có app trên điện thoại có thể kiểm tra ngay mình có “dính” vé phạt nào không theo thời gian thực.

Cảnh sát giao thông ở Úc khi tổ chức kiểm tra lái xe (rượu, chất kích thích…) đều phải thực hiện ở tuyến đường ghi rõ là dành cho việc kiểm tra, có biển báo, có hướng dẫn xe ra vào để bảo đảm giao thông (do không phải xe nào cũng bị gọi vào kiểm tra), có khung giờ nhất định (dù đôi khi cũng có những bất ngờ khiến cho các chủ xe không báo cho nhau trên hội nhóm hay nháy đèn ra hiệu kịp).

Ngoài ra việc tăng cường kiểm tra cuối tuần (thứ 6-7-CN) hoặc dịp lễ tết với mức phạt tăng 200% so với ngày thường khiến cho các lái xe rất tuân thủ luật vào những dịp này. 

Với những biện pháp trên, không có gì ngạc nhiên khi Úc là quốc gia có tỷ lệ tai nạn giao thông thấp nhất thế giới, với trung bình chỉ 5,57 vụ/100.000 phương tiện đăng ký theo dữ liệu điều tra năm 2020 (giảm 21% so với năm 2016). Năm 2020, chỉ có 1.094 người chết vì tai nạn giao thông trên tất cả các tuyến đường ở toàn lãnh thổ Úc (diện tích nước Úc là 7,688 triệu km2), theo Văn phòng An toàn giao thông Chính phủ Úc công bố.

Thống kê tai nạn giao thông trên 100.000 phương tiện đăng ký tại các bang và toàn nước Úc (2016 so với 2020)
Thống kê tai nạn giao thông tại Úc giai đoạn 2008-2020 (Nguồn: VP ATGT Chính Phủ Úc)

Liên quan đến Bằng lái xe điện tử (Digital Driving License-DDL), mặc dù việc lưu trữ DDL trên điện thoại thông minh có thể thuận tiện, nhưng không có nghĩa cho phép sử dụng điện thoại khi đang lái xe. Ở Úc, tài xế phải biết các quy tắc của tiểu bang quản lý việc sử dụng điện thoại thông minh và bằng lái xe điện tử khi lái xe.

Dưới đây là các quy tắc quản lý việc sử dụng Bằng lái xe số và điện thoại di động trên ô tô ở New South Wales (NSW):

Người lái xe ô tô chỉ có thể sử dụng điện thoại di động của mình khi lái xe để thực hiện và nhận cuộc gọi âm thanh, phát nhạc hoặc để tìm đường nếu điện thoại này được để trong giá đỡ được gắn cố định vào ô tô, hoặc có thể sử dụng mà không cần chạm vào, tức là được kết nối với phần mềm rảnh tay trên ô tô.

Hành động cầm hoặc chạm vào điện thoại di động khi lái xe là vi phạm pháp luật. Tất cả các mục đích sử dụng điện thoại di động khi đang lái đều bị cấm trừ lúc đỗ xe. Ngay cả việc truy cập bằng lái xe số DDL khi đang lái xe cũng là bất hợp pháp.

Tiền phạt cho việc sử dụng điện thoại di động bất hợp pháp trong khi lái xe là 352 Đô la Úc (AUD) (khoảng 5,3 triệu VNĐ), trong khu vực trường học là 469 AUD (khoảng 7 triệu VNĐ) và trừ 5 điểm (demerit points). Cần nhớ là nếu bị trừ điểm demerit points này thì có thể ảnh hưởng đến phí hiểm xe hơi của lái xe sau này khi mua bảo hiểm xe tại các công ty bảo hiểm.

Người học và người có bằng P1 tạm thời sẽ vượt quá ngưỡng điểm bị trừ và bị mất bằng nếu bị bắt quả tang sử dụng điện thoại di động trong lúc lái. Cơ quan Giao thông vận tải bang NSW có hướng dẫn tổng quan đầy đủ về các quy tắc quản lý điện thoại di động và bằng lái xe số trên xe trên trang web của mình.

Tại Nam Úc (SA), các quy tắc khi sử dụng điện thoại lái xe là:

Người lái xe không thể sử dụng điện thoại của mình để tạo, gửi hoặc xem tin nhắn văn bản hoặc tin nhắn video - hoặc truy cập Bằng lái xe số của mình - khi đang lái xe. Người lái có thể sử dụng điện thoại để thực hiện hoặc nhận cuộc gọi nếu điện thoại được gắn cố định vào xe hoặc được vận hành từ xa. Nếu điện thoại được cố định trong giá đỡ, lái xe có thể chạm vào điện thoại để thực hiện và nhận cuộc gọi. Lái xe không thể chạm vào điện thoại nếu nó không được bảo đảm an toàn. Người học và người lái xe bằng P1 bị cấm sử dụng bất kỳ chức năng nào của điện thoại di động khi lái xe. Những tài xế bị phát hiện sử dụng điện thoại bất hợp pháp sẽ bị phạt tiền và trừ ba điểm. Bộ Cơ sở hạ tầng và Giao thông vận tải có đầy đủ thông tin về tất cả các luật ở Nam Úc liên quan đến việc sử dụng điện thoại di động khi lái xe.

Quy định về sử dụng điện thoại di động khi lái xe ở bang Queensland:

Các quy định mới được ban hành vào ngày 26/7/2021 cho phép người lái xe ở Queensland cầm điện thoại khi dừng lại an toàn để xuất trình bằng lái xe số cho cảnh sát nếu được yêu cầu.

Việc cầm điện thoại di động trên tay hoặc đặt điện thoại trên bất kỳ bộ phận nào của cơ thể khi lái xe là vi phạm pháp luật. Người có giấy phép mở và P2 được phép sử dụng điện thoại của họ ở chế độ rảnh tay khi lái xe nếu điện thoại ở trong giá đỡ để nhận cuộc gọi, sử dụng ứng dụng bản đồ hoặc bỏ qua bài hát. Chỉ có thể điều khiển điện thoại bằng giọng nói nếu để trong túi hoặc túi đựng.

Lái xe có thể bị phạt 1.033 AUD (khoảng 15,4 triệu VNĐ) và trừ 4 điểm vì sử dụng điện thoại di động trái phép khi lái xe. Điều này bao gồm cả khi lái xe dừng lại ở đèn giao thông hoặc tạm dừng lại khi tham gia giao thông.

Từ ngày 1/7/2020, tiểu bang Tây Úc (WA) phạt tại chỗ 1.000 AUD (khoảng 1,5 triệu VNĐ) và 4 điểm demerit points đối với tội nhắn tin, gửi email, sử dụng mạng xã hội, xem video hoặc truy cập internet trong khi lái xe. Ngay cả việc chạm vào điện thoại di động của lái xe khi đang dừng ở đèn giao thông hoặc cầm điện thoại gọi được coi là một hành vi vi phạm nhẹ hơn và sẽ bị phạt 500 UAD (khoảng 7,5 triệu VNĐ) kèm trừ 3 điểm trừ.

Bang WA tham gia cùng Vùng Thủ đô Canberra (ACT) để phân biệt giữa mức độ nghiêm trọng của các kiểu sử dụng điện thoại khác nhau trên đường. Chính quyền bang WA đang có lập trường cứng rắn hơn sau khi có đến 31 người, tương đương 19% tổng số ca tử vong trên đường, thiệt mạng trên đường của bang vào năm 2019 do lái xe không chú ý. Bộ trưởng An toàn Đường bộ Michelle Roberts cho biết trong 5 năm qua, Cảnh sát WA đã bắt được 77.000 tài xế sử dụng điện thoại của họ khi lái xe.

Các hình phạt tương tự có hiệu lực ở  bang Queensland vào ngày 1/2/2020. Cảnh sát Queensland đã phạt 1.000 AUD đối với 218 tài xế trong vòng chưa đầy một tuần. Chủ tịch Hội đồng An toàn Đường bộ Iain Cameron cho biết các hình phạt khắc nghiệt hơn đã phản ánh "tải trọng nhận thức" việc sử dụng điện thoại di động trong khi lái xe. Năm 2019 chứng kiến ​​sự gia tăng 48% số người thiệt mạng trong các vụ va chạm do thiếu chú ý trên đường ở WA so với mức trung bình của 5 năm trước đó.

Không có lý do gì để bất cứ ai sử dụng điện thoại di động trong khi lái xe, trừ khi việc sử dụng đó nằm trong luật để thực hiện hoặc nhận cuộc gọi trên điện thoại được gắn chắc chắn trong xe hơi. WA và Queensland có một số hình phạt khắc nghiệt nhất đối với việc tài xế sử dụng điện thoại di động trong cả nước.

Các hình phạt lái xe sử dụng điện thoại ở các tiểu bang khác như sau: 

Bang New South Wales: 344 AUD (5,1 triệu VNĐ) và trừ 5 điểm, với hình phạt tăng lên 457 AUD (6,8 triệu VNĐ) nếu vi phạm trong các khu vực trường học. 

Bang Queensland: 1.000 AUD và trừ bốn điểm. Người tái phạm sẽ bị phạt 2.000 AUD (29,9 triệu VNĐ) và gấp đôi số điểm trừ nếu bị bắt lại trong vòng 12 tháng kể từ lần vi phạm trước.

Bang Victoria: 496 AUD (7,4 triệu VNĐ) và trừ 4 điểm.

Vùng Thủ đô Canberra (ACT): 480 AUD (7,1 triệu VNĐ) và trừ 3 điểm cho việc sử dụng điện thoại cầm tay và phạt tiền 589 AUD (8,8 triệu VNĐ) và trừ 4 điểm cho người lái xe sử dụng thiết bị di động để nhắn tin, mạng xã hội, ứng dụng di động hoặc truy cập internet.

Bang Nam Úc: 534 AUD (khoảng 8 triệu VNĐ) và trừ 3 điểm.

Bang Tây Úc: 400 AUD (khoảng 6 triệu VNĐ) và trừ 3 điểm.

Lãnh thổ phía Bắc (NT): 500 AUD (7,5 triệu VNĐ) và trừ 3 điểm.

Bang Tasmania: 336 AUD (khoảng 5 triệu VNĐ) và trừ 3 điểm.

Theo Lê Minh Toàn (VietNamNet)