Xe bán tải trước “lằn ranh” cấm giờ: Loại nào được miễn trừ?

Theo Thông tư 53 ban hành năm 2024, phần lớn các dòng bán tải hiện nay được xếp vào nhóm ôtô tải. Điều này đồng nghĩa, về nguyên tắc, các phương tiện này phải tuân thủ toàn bộ quy định áp dụng cho xe tải, từ làn đường, tốc độ cho đến thời gian lưu thông tại các đô thị lớn.

Tại TP.HCM, xe tải nhẹ bị cấm di chuyển vào khu vực nội đô trong hai khung giờ 6-9h sáng và 16-20h chiều mỗi ngày. Trước đây, theo quy định cũ năm 2018, xe bán tải không nằm trong diện bị siết như xe tải nhẹ. Tuy nhiên, từ khi Thông tư 53 có hiệu lực vào năm 2025, những mẫu xe có đăng kiểm ghi rõ “ôtô tải pickup” bắt đầu bị “xếp chung mâm” với xe tải và có thể bị hạn chế lưu thông theo khung giờ này.

Thực tế, điều này đồng nghĩa với việc nhiều mẫu bán tải phổ biến trên thị trường hiện nay có nguy cơ không được phép vào trung tâm TP.HCM trong giờ cao điểm. Dù vậy, vẫn tồn tại một số trường hợp ngoại lệ, chẳng hạn các xe được đăng ký dưới dạng ôtô con như một số phiên bản Ford Ranger Raptor đời cũ, vẫn được lưu thông bình thường.

Sự thay đổi này cũng kéo theo nhiều băn khoăn, đặc biệt với các phương tiện bán tải phục vụ công việc thiết yếu như sửa chữa điện, cấp thoát nước hay chăm sóc cây xanh. Nếu áp dụng cứng nhắc, các hoạt động duy tu, xử lý sự cố trong đô thị có thể bị ảnh hưởng.

Tuy nhiên, quy định hiện hành vẫn dành “cửa” cho một số nhóm xe đặc thù. Theo nội dung điều chỉnh từ Quyết định 23, các phương tiện phục vụ sửa chữa điện, khắc phục sự cố hạ tầng, chiếu sáng công cộng, giao thông, cấp thoát nước hay cây xanh… có thể được cấp phép lưu thông tạm thời trong giờ hạn chế.

Ngoài ra, các xe chuyên dụng như cứu hộ giao thông, vận chuyển máu, chế phẩm y tế, ôxy hay vắc-xin cũng nằm trong nhóm được xem xét cho phép hoạt động trong khung giờ cấm, với điều kiện đáp ứng đầy đủ yêu cầu và có phương án lưu thông cụ thể.

Như vậy, dù phần lớn xe bán tải đang dần bị siết chặt theo cách quản lý của xe tải, vẫn có những ngoại lệ dành cho các phương tiện phục vụ mục đích công cộng, thiết yếu. Tuy nhiên, ranh giới giữa “được đi” và “bị cấm” giờ đây phụ thuộc nhiều vào cách đăng kiểm và mục đích sử dụng của từng chiếc xe.