Huấn “Hoa Hồng”, Phú Lê đối mặt những tội danh nào theo quy định pháp luật?

Sau Bùi Xuân Huấn, thường được biết đến với tên Huấn “Hoa Hồng”, Lê Văn Phú, tức Phú Lê, cũng bị khởi tố cùng 3 đồng phạm về các hành vi liên quan đến kế toán và hóa đơn.

Theo thông tin được cung cấp, Phú Lê cùng các đồng phạm bị khởi tố về tội Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng và In, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách Nhà nước. Trước đó, Huấn “Hoa Hồng” cũng bị khởi tố về Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng và Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Điểm đáng chú ý là những người bị xử lý không phải đều hoạt động trong lĩnh vực kế toán chuyên nghiệp. Tuy nhiên, theo phân tích của luật sư, quy định pháp luật không giới hạn chủ thể của tội Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng ở những người làm nghề kế toán.

Không chỉ kế toán mới có thể phạm tội về kế toán

Theo thông tin từ cơ quan công an, Huấn “Hoa Hồng” bị cáo buộc cùng vợ và các đồng phạm kinh doanh nước hoa với tổng doanh thu hơn 300 tỷ đồng nhưng không xuất hóa đơn giá trị gia tăng, để doanh thu ngoài sổ sách kế toán, gây thiệt hại cho ngân sách Nhà nước.

Trong khi đó, Công ty Thiên Phú do vợ chồng Phú Lê thành lập được xác định đã bán hàng nhưng không lập hóa đơn, không kê khai đầy đủ doanh thu. Hơn 107 tỷ đồng tiền bán hàng được chuyển vào nhiều tài khoản cá nhân nhưng không được hạch toán vào sổ sách.

Để hợp thức hóa số hàng đã bán nhưng vẫn được ghi nhận là hàng tồn kho, nhóm của Phú bị xác định đã thu thập thông tin căn cước của người thân, bạn bè để lập hàng trăm hóa đơn bán hàng khống với tổng giá trị lên tới hàng tỷ đồng.

Với những hành vi này, Huấn và Phú đều bị khởi tố về tội Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng theo khoản 3 Điều 221 Bộ luật Hình sự 2015.

Luật sư Trần Hoàng Linh, Đoàn Luật sư TP Hà Nội, cho biết đây là tội danh được thực hiện với lỗi cố ý, xâm phạm trật tự quản lý kinh tế của Nhà nước trong lĩnh vực kế toán.

Theo luật sư, chủ thể của tội danh không chỉ là kế toán viên hoặc người có chuyên môn về kế toán. Quy định còn có thể áp dụng với người có chức vụ, quyền hạn và khả năng quyết định các vấn đề liên quan đến sổ sách, hóa đơn, chứng từ của doanh nghiệp. Đây có thể là người đứng đầu doanh nghiệp hoặc người được giao, ủy quyền thực hiện những công việc liên quan.

Các hành vi được quy định tại Điều 221 bao gồm giả mạo, khai man, tẩy xóa tài liệu kế toán; cung cấp hoặc xác nhận thông tin, số liệu kế toán sai sự thật; để ngoài sổ kế toán tài sản của đơn vị; hoặc lập từ hai hệ thống sổ kế toán tài chính trở lên nhằm bỏ ngoài sổ sách tài sản, nguồn vốn, kinh phí.

Người vi phạm có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu gây thiệt hại từ 100 triệu đồng trở lên hoặc dưới mức này nhưng trước đó đã bị xử lý kỷ luật, xử phạt hành chính về hành vi tương tự mà vẫn tái phạm.

Luật sư cũng lưu ý hậu quả có thể được xác định thông qua thiệt hại về tài sản của doanh nghiệp hoặc khoản thuế đáng lẽ phải nộp vào ngân sách Nhà nước nhưng bị giảm do doanh thu, tài sản không được kê khai đầy đủ.

Trong trường hợp thiệt hại được xác định là khoản phải thu của ngân sách Nhà nước, hành vi có thể đồng thời có dấu hiệu của tội Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng và tội Trốn thuế. Việc xác định và áp dụng chế tài sẽ do cơ quan tiến hành tố tụng xem xét trên cơ sở khách quan, toàn diện.

Đáng chú ý, theo khoản 3 Điều 221 Bộ luật Hình sự 2015, nếu hành vi gây thiệt hại về tài sản từ 1 tỷ đồng trở lên, mức hình phạt có thể là 10-20 năm tù. Trường hợp hành vi được thực hiện nhiều lần và đủ điều kiện xử lý hình sự từ hai lần trở lên, người vi phạm còn có thể bị xem xét tình tiết tăng nặng phạm tội từ hai lần trở lên.

Các tội danh liên quan đến hóa đơn, tài sản

Bên cạnh tội danh về kế toán, Huấn “Hoa Hồng” và Phú Lê còn bị khởi tố về những hành vi khác.

Theo luật sư Hoàng Trọng Giáp, Giám đốc Công ty Luật Hoàng Sa, Đoàn Luật sư TP Hà Nội, tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản được xác định khi người phạm tội sử dụng thủ đoạn gian dối nhằm chiếm đoạt tài sản của người khác. Thủ đoạn có thể khác nhau nhưng đều hướng đến việc đưa ra thông tin không đúng sự thật để người khác tin tưởng, từ đó thực hiện hành vi chiếm đoạt.

Khoản 4 Điều 174 Bộ luật Hình sự 2015 quy định trường hợp chiếm đoạt tài sản từ 500 triệu đồng trở lên có thể bị áp dụng khung hình phạt 12-20 năm tù hoặc tù chung thân.

Đối với tội In, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách Nhà nước, Điều 203 Bộ luật Hình sự 2015 quy định trách nhiệm hình sự có thể được đặt ra khi số hóa đơn, chứng từ dạng phôi từ 50 số trở lên; hóa đơn, chứng từ đã ghi nội dung từ 10 số trở lên hoặc thu lợi bất chính từ 30 triệu đồng trở lên.

Mức phạt cơ bản của tội danh này là phạt tiền 50-200 triệu đồng, cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm. Nếu hành vi được xác định gây thiệt hại cho Nhà nước từ 100 triệu đồng trở lên, người phạm tội có thể bị phạt tiền 200-500 triệu đồng hoặc phạt tù từ 1-5 năm.

Như vậy, theo phân tích của các luật sư, những quy định liên quan đến kế toán và hóa đơn không chỉ hướng tới người trực tiếp làm công việc kế toán. Trong doanh nghiệp, người có chức vụ, quyền hạn và vai trò quyết định đối với việc quản lý doanh thu, sổ sách, hóa đơn, chứng từ cũng có thể trở thành chủ thể chịu trách nhiệm nếu có hành vi vi phạm và đủ căn cứ theo quy định pháp luật.