Sử dụng Windows và Office "bẻ khóa" (crack) để bán cho trường học, doanh nghiệp, hàng loạt giám đốc công ty công nghệ bị khởi tố, khám xét trong vụ án phần mềm lậu đầu tiên cả nước.

Ngày 11/6, Công an tỉnh Phú Thọ cho biết Cơ quan Cảnh sát điều tra đã ra quyết định khởi tố vụ án hình sự về tội xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan. Đây được xác định là vụ án đầu tiên tại Việt Nam bị xử lý hình sự liên quan đến hành vi sử dụng trái phép phần mềm máy tính có bản quyền.

Cùng với quyết định khởi tố, lực lượng chức năng đã tiến hành khám xét khẩn cấp tại 5 địa điểm ở Hà Nội và Phú Thọ. Các địa điểm này là nơi hoạt động của những doanh nghiệp chuyên cung cấp máy tính và cài đặt phần mềm cho khách hàng.

Theo cơ quan công an, tình trạng sử dụng phần mềm không bản quyền, đặc biệt là hệ điều hành Windows và bộ ứng dụng Microsoft Office, vẫn diễn ra khá phổ biến. Nhiều đối tượng đã lợi dụng các website, diễn đàn trực tuyến và sàn thương mại điện tử để mua bán, chia sẻ công cụ bẻ khóa nhằm vô hiệu hóa cơ chế bảo vệ bản quyền của nhà sản xuất.

Cơ quan CSĐT đọc lệnh khám xét khẩn cấp nơi ở và nơi làm việc của Nguyễn Thị Thanh Huyền, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Sông Lam. Ảnh: CACC

Phát hiện hàng trăm máy tính cài đặt Windows và Office trái phép

Qua công tác nắm tình hình, Phòng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh Phú Thọ phát hiện Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Sông Lam đã cung cấp 81 máy tính cho nhiều doanh nghiệp và đơn vị trên địa bàn.

Doanh nghiệp này có trụ sở tại phường Nông Trang, tỉnh Phú Thọ, do bà Nguyễn Thị Thanh Huyền (SN 1981) làm giám đốc. Kết quả kiểm tra cho thấy toàn bộ số máy tính được cài đặt sẵn hệ điều hành Windows và bộ ứng dụng Office thông qua các công cụ kích hoạt bản quyền trái phép.

Mở rộng điều tra tại một cơ sở giáo dục trên địa bàn, lực lượng chức năng tiếp tục phát hiện thêm 350 máy tính có dấu hiệu vi phạm tương tự. Số thiết bị này được xác định do Công ty TNHH Hệ thống thông tin Athena Việt Nam và Công ty TNHH Giải pháp công nghệ Tek-Solution cung cấp.

Hai doanh nghiệp trên đều có trụ sở tại quận Thanh Xuân, Hà Nội. Cơ quan điều tra đang tiếp tục làm rõ vai trò, mức độ liên quan của các tổ chức và cá nhân trong vụ việc.

Cơ quan CSĐT thi hành lệnh khám xét khẩn cấp nơi làm việc đối với Khuất Tiến Minh, Giám đốc Công ty TNHH MTV giải pháp công nghệ Tek-solution tại phường Hà Đông, thành phố Hà Nội. Ảnh: CACC

Thiệt hại ước tính hàng chục tỷ đồng

Theo cơ quan điều tra, chi phí bản quyền hợp pháp của hệ điều hành Windows và bộ ứng dụng Microsoft Office hiện dao động từ khoảng 4 đến 9 triệu đồng cho mỗi máy tính.

Với số lượng lớn thiết bị vi phạm được phát hiện, thiệt hại trực tiếp đối với các chủ thể quyền sở hữu trí tuệ được ước tính lên tới hàng chục tỷ đồng.

Không chỉ gây tổn thất kinh tế, hành vi sử dụng phần mềm không bản quyền còn ảnh hưởng đến hoạt động nghiên cứu và phát triển sản phẩm của các đơn vị sở hữu quyền. Đồng thời, tình trạng này cũng làm giảm hiệu quả thực thi các quy định bảo vệ sở hữu trí tuệ và tác động tiêu cực đến môi trường cạnh tranh lành mạnh.

Cảnh báo nguy cơ mất an toàn thông tin

Công an tỉnh Phú Thọ cũng đưa ra cảnh báo về những rủi ro an ninh mạng khi sử dụng phần mềm được kích hoạt trái phép.

Theo cơ quan chức năng, các phiên bản Windows và Office không bản quyền có thể bị cài cắm mã độc hoặc phần mềm gián điệp. Đây là một trong những nguyên nhân làm gia tăng nguy cơ bị tấn công mạng, đánh cắp dữ liệu và xâm phạm thông tin của cá nhân, doanh nghiệp cũng như các cơ quan, tổ chức.

Hiện Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Phú Thọ đang tiếp tục mở rộng điều tra để làm rõ toàn bộ hành vi vi phạm và các cá nhân, tổ chức có liên quan.