Tội phạm mạng nhắm vào học sinh, sinh viên để "bắt cóc online"

Chiều 16/10, tại buổi khảo sát, đánh giá thực trạng, kết quả phối hợp thực hiện công tác bảo đảm an ninh trật tự, phòng chống tội phạm và vi phạm pháp luật trong cơ sở giáo dục giữa Công an TPHCM và đoàn công tác Bộ Giáo dục & Đào tạo, ông Trần Văn Đông, Phó trưởng phòng An ninh Chính trị nội bộ (PA03), cho biết từ tháng 4 đến nay, thành phố đã ghi nhận 69 vụ “bắt cóc online”.

Các đối tượng thường giả danh giáo viên, công an, bạn bè hoặc người quen, gọi điện cho phụ huynh báo tin con bị bắt cóc, kèm hình ảnh hoặc giọng nói được cắt ghép tinh vi. Nhiều phụ huynh vì hoảng loạn đã chuyển tiền chuộc theo yêu cầu, chỉ đến khi liên hệ trực tiếp mới phát hiện bị lừa.

Theo thống kê, từ năm 2020 đến giữa năm 2025, TP.HCM xử lý hơn 1.000 vụ vi phạm trật tự xã hội có liên quan đến 2.743 học sinh, sinh viên. Trong đó, nhiều vụ liên quan đến hành vi cướp giật, trộm cắp, gây rối trật tự công cộng hoặc bạo lực học đường. Cùng thời gian, hơn 55.000 trường hợp vi phạm giao thông của học sinh, sinh viên bị phát hiện.

Đổi mới cách tiếp cận, để giới trẻ tự phòng vệ

Theo Công an TP.HCM, dù đã tổ chức hàng nghìn buổi tuyên truyền và sản xuất hàng ngàn tin – bài, phóng sự, hiệu quả trong giới trẻ vẫn chưa đạt kỳ vọng.

“Các bạn trẻ không còn đọc báo giấy hay nghe đài như trước. Trong khi đó, thông tin sai lệch trên các trang mạng xã hội, đặc biệt là các fanpage giáo dục, lại lan rất nhanh và khó kiểm soát,” ông Đông nói.

Thực tế, nhiều trường học gặp khó khi đính chính tin giả hoặc xử lý các trang mạng tung tin thất thiệt về giáo viên, học sinh. Theo đánh giá của lực lượng công an, nếu chỉ dừng ở hình thức tuyên truyền truyền thống, việc nâng cao nhận thức an ninh mạng trong học sinh – sinh viên sẽ rất hạn chế.

Từ thực tế trên, Công an TPHCM đề xuất đổi mới cách thức tuyên truyền, sử dụng ngôn ngữ, hình ảnh, âm nhạc, clip ngắn gần gũi hơn với giới trẻ. Những nội dung này cần được lan tỏa qua nền tảng mạng xã hội – nơi học sinh, sinh viên tiếp cận hàng ngày.

Cùng với đó, cần tăng cường phối hợp giữa nhà trường – công an – phụ huynh, xây dựng kênh phản ứng nhanh khi có vụ việc liên quan đến an ninh mạng. Việc trang bị kỹ năng phát hiện, xử lý và bảo mật thông tin cá nhân cho học sinh cũng được xem là biện pháp phòng ngừa bền vững.

Cục An ninh mạng và Phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05 – Bộ Công an) hiện đang triển khai chiến dịch “Không một mình”, nhằm bảo vệ trẻ em và thanh thiếu niên trước các hành vi dụ dỗ, lừa đảo và bắt cóc trên không gian mạng.

“Thay đổi cách tuyên truyền không chỉ là làm mới hình thức, mà là làm mới cách tiếp cận, giúp các em học sinh – sinh viên trở thành người chủ động bảo vệ mình,” đại diện Công an TP.HCM nhấn mạnh.