Vụ sát hại vợ vì bắt gặp người đàn ông khác trong nhà có tình tiết giảm nhẹ vì bị kích động mạnh không?

Nguyễn Quang Thoại (37 tuổi, quê Phú Thọ) hiện bị Công an tỉnh Tuyên Quang tạm giữ để điều tra về hành vi có dấu hiệu giết người. Thoại liên quan vụ án mạng xảy ra tối 3/5 tại xã Phù Lưu khiến chị B.T.B. (32 tuổi) tử vong.

Theo cơ quan công an, Thoại và nạn nhân đã tổ chức đám cưới nhưng chưa đăng ký kết hôn, sống chung như vợ chồng tại Hà Nội. Ngày 3/5, khi về quê vợ, Thoại phát hiện chị B. đang ở cùng một người đàn ông khác. Sau khi xảy ra cãi vã, Thoại được cho là đã dùng dao chém nhiều nhát khiến nạn nhân tử vong tại chỗ rồi bỏ trốn khỏi hiện trường. Đến ngày hôm sau, đối tượng bị bắt giữ tại khu vực Bến xe Nước Ngầm (Hà Nội).

Với diễn biến vụ việc, việc cơ quan điều tra xem xét trách nhiệm hình sự của Thoại về tội giết người được đánh giá là có căn cứ. Tuy nhiên, nhiều ý kiến đặt ra câu hỏi liệu đối tượng có phạm tội trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh khi chứng kiến vợ ở cùng người đàn ông khác hay không.

Luật sư Lưu Thị Kiều Trang cho biết, theo hướng dẫn tại Chương 2 Nghị quyết số 04/HĐTP/NQ ngày 29/11/1986 của Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao, trạng thái tinh thần bị kích động mạnh là tình trạng người phạm tội không hoàn toàn làm chủ, không tự kiềm chế được hành vi của mình và sự kích động đó phải xuất phát tức thời từ hành vi trái pháp luật nghiêm trọng của nạn nhân.

Ngoài ra, cũng có trường hợp hành vi trái pháp luật mang tính đè nén, áp bức kéo dài, lặp đi lặp lại trong thời gian dài, đến một thời điểm tiếp tục tái diễn khiến người bị tác động không còn khả năng kiềm chế bản thân. Nếu chỉ xét riêng hành vi cuối cùng có thể chưa đủ để coi là kích động mạnh, nhưng khi đánh giá toàn bộ quá trình diễn biến thì có thể xác định là trạng thái kích động mạnh hoặc rất mạnh.

Theo luật sư, có thể hiểu rằng người phạm tội được xem là rơi vào trạng thái tinh thần bị kích động mạnh khi hành vi trái pháp luật nghiêm trọng của nạn nhân tác động trực tiếp đến họ hoặc người thân thích của họ, khiến tinh thần bị dồn nén, mất khả năng kiểm soát và dẫn tới hành vi phạm tội.

Đối chiếu với vụ việc của Thoại, luật sư nhận định dưới góc độ tâm lý, việc bắt gặp vợ ở cùng người đàn ông khác chắc chắn khiến đối tượng bị kích động về mặt tinh thần.

Tuy nhiên, để xác định có thuộc trường hợp “kích động mạnh” theo quy định pháp luật hay không, cơ quan điều tra cần làm rõ liệu phía nạn nhân có hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng như xúc phạm, nhục mạ, đánh đập hoặc vi phạm nghiêm trọng chế độ một vợ một chồng… dẫn tới hành vi mất kiểm soát của Thoại hay không. Đây được xem là yếu tố quan trọng để đánh giá bản chất vụ án và trách nhiệm pháp lý của bị can.

Trong trường hợp kết quả điều tra xác định Thoại phạm tội trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh, cơ quan tố tụng có thể xem xét xử lý theo tội danh “Giết người trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh”. Ngược lại, nếu không đủ căn cứ áp dụng, Thoại vẫn bị xử lý về tội giết người nhưng trạng thái tinh thần bị kích động có thể được cân nhắc là một tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự.