Gia Cát Lượng là một nhà chiến lược tài ba, nhưng liệu ông đã luôn đặt niềm tin đúng chỗ?
Con gái danh tướng Quan Vũ, ái nữ họ Quan là một nhân vật ít được nhắc đến nhưng lại có vai trò quan trọng trong lịch sử và văn hóa Trung Quốc.
Ngoài ngựa Xích Thổ, "võ thánh" Quan Vũ nổi tiếng với một binh khí luôn mang theo bên người là Thanh Long Yển Nguyệt Đao. Vũ khí này gắn với giai thoại ly kỳ.
Dưới ngòi bút của La Quán Trung, Quan Vũ hiện lên như một biểu tượng bậc nhất của lòng hào hiệp, là người võ nghệ siêu quần, tinh thần trượng nghĩa và sự trung thành tuyệt đối.
Từng nổi danh khắp Trung Quốc nhờ vai diễn Quan Công trong "Tam quốc diễn nghĩa", song ở tuổi xế chiều Lục Thụ Minh phải đến những vùng quê nghèo biểu diễn kiếm sống.
Được biết, chi phí xây dựng bức tượng Quan Vũ là hơn 170 triệu Nhân dân tệ (26,3 triệu USD), và chi phí để di dời bức tượng là 155 triệu Nhân dân tệ (23,9 triệu USD).
Trong khi nhiều ngôi mộ của các vị tướng nổi tiếng trong lịch sử Trung Hoa bị những kẻ trộm mộ nhòm ngó thì nơi an nghỉ của Quan Vũ vẫn nguyên vẹn suốt gần 2.000 năm.
Khi Quan Vũ đầu hàng, Tào Tháo cố ý sắp đặt cho ông và hai người vợ Lưu Bị ở cùng một phòng để ông mắc lỗi đạo với Lưu Bị và không trở về với họ Lưu được nữa.
Việc hội đàm giữa Quan Vũ và Lỗ Túc được La Quán Trung thêu dệt thành việc Quan Vũ “đơn đao phó hội” (một đao tới hội) với Lỗ Túc. Ông đã dùng mưu trí và uy dũng của mình để thoát khỏi sự uy hiếp của quân Đông Ngô, bắt Lỗ Túc làm con tin, xem các tướng Đông Ngô như trẻ nít. Thực tế thì hoàn toàn ngược lại.
Theo tiểu thuyết Tam quốc diễn nghĩa, Hoa Đà chính là người đã chữa bệnh cho Quan Vũ bằng cách mổ vai để nạo chất độc do mũi tên đâm vào trong lúc Quan Vũ vẫn bình thản đánh cờ. Tuy nhiên, đây chỉ là tình tiết hư cấu của La Quán Trung.
Hong Kong có nhiều nơi thờ các vị thần, nhưng chỉ có Quan Vũ được cả cảnh sát và xã hội đen Trung Quốc thờ.
La Quán Trung là người có tư tưởng bảo hoàng, nên trong tiểu thuyết Tam Quốc diễn nghĩa, những nhân vật chính của nhà Thục Hán, qua ngòi bút của tác giả họ La thường được tô vẽ, thêu dệt, phóng đại rất nhiều so với chính sử.
Hình tượng Quan Vũ mặt đỏ, râu dài, tay cầm cây trường đao, cưỡi ngựa Xích thố, đã đi vào văn hóa dân gian Trung Quốc và khu vực Đông Á gần 2000 năm qua như là “tạo hình mặc định” của Võ Thánh. Nhưng theo những nghiên cứu lịch sử đáng tin cậy, Quan Vũ chưa từng sử dụng loại vũ khí có tên “Thanh Long Yển Nguyệt Đao” này.
Trong Tiểu thuyết Tam Quốc diễn nghĩa, La Quán Trung mô tả Lưu Bị là người nhân nghĩa nhưng nhu nhược, chẳng có tài cái gì đặc biệt nhưng trên thực tế, Lưu Bị của chính sử, lại là một nhân vật hoàn toàn khác. Thậm chí có thể nói ông sở hữu những phẩm chất xuất sắc của một bậc đế vương!
Một đời danh tiếng của Võ thánh Quan Vũ, rốt cuộc, lại kết thúc theo cách thảm hại nhất. Mất Kinh Châu, thua liên tiếp nhiều trận, hao binh tổn tướng, bị bắt sống và hành quyết tại chỗ. Nhưng tại sao, lịch sử lại có quá ít ghi chép và đánh giá đúng vai trò của viên tiểu tướng đã lập chiến công bắt được Quan Vũ?
Theo sách sử Tam Quốc chí, gia tộc Quan Vũ đã bị tận diệt sau cuộc “tắm máu” trả thù của Bàng Hội (con trai Bàng Đức – người bị Quan Vũ chém ở trận chiến Phàn Thành) năm 264. Nhưng những nghiên cứu sau này chỉ ra rằng, một nhánh của dòng Quan Vũ đã đổi sang họ Môn, lánh về Quảng Đông lập nghiệp. Và truyền nhân đời sau của Võ Thánh không ít người làm rạng danh dòng họ Quan.
Lã Mông, đại đô đốc đời thứ ba Đông Ngô, lập nhiều đại công trong binh nghiệp mà đỉnh cao chính là chiếm Kinh Châu, bắt Quan Vũ. Nhưng trong “Tam Quốc diễn nghĩa”, Lã Mông đã bị La Quán Trung bôi bác khi cho danh tướng này chết bởi… oan hồn Quan Vũ. Dĩ nhiên, theo ghi chép chính sử, Lã Mông chết bởi nguyên nhân hoàn toàn khác.
Quan Vũ là nhân vật có thật trong lịch sử, đứng đầu Ngũ hổ tướng nhà Thục Hán, có ảnh hưởng sâu rộng tới văn hóa Trung Quốc nói riêng và Đông Á nói chung. Nhưng hình tượng của Quan Vũ, qua tiểu thuyết “Tam quốc Diễn nghĩa”, đã được thần thành hóa quá mức đặc biệt là các chiến tích của ông. Bởi theo ghi chép chính sử, cả đời đánh trận, Quan Vũ thực ra chỉ… chém đầu đúng 2 tướng địch.