10.000 tiếp viên một hãng hàng không đình công khiến hơn 600 chuyến bay bị huỷ, 130.000 hành khách mắc kẹt

Hơn 10.000 tiếp viên hãng hàng không Air Canada, đại diện bởi Công đoàn Công nhân Canada (CUPE), vừa chính thức bước vào một cuộc đình công kéo dài — lần đầu tiên kể từ năm 1985 — sau khi đàm phán hợp đồng mới hoàn toàn đổ vỡ. Động thái khiến Air Canada và Air Canada Rouge buộc phải ngừng toàn bộ hoạt động bay ngay lập tức, theo Reuters.

Trước đó, hãng đã phê duyệt kế hoạch hủy dần 623 chuyến bay, làm ảnh hưởng tới khoảng 100.000 hành khách. Con số dự báo sẽ còn tăng nhanh khi cuộc đình công kéo dài.

Tổng cộng, mỗi ngày có tới 130.000 hành khách bị ảnh hưởng, trong đó hàng nghìn người mắc kẹt tại nước ngoài. Air Canada khẳng định sẽ hỗ trợ đổi vé hoặc hoàn tiền, trong khi nhu cầu mùa du lịch cao khiến nhiều khách hàng “kẹt giữa các chuyến bay vốn đã kín chỗ”.

Cuộc đình công nảy sinh từ bế tắc đàm phán tiền lương và điều kiện làm việc. Tiếp viên đề nghị được trả lương cho thời gian làm việc trên mặt đất — như kiểm tra an toàn, hỗ trợ hành khách lên xuống, thời gian chờ — những công việc chưa được đền bù đầy đủ. Mùa hè năm ngoái, phi công của Air Canada đã nhận mức tăng lương 26%, trong khi đề xuất cho tiếp viên chỉ là 8% mỗi năm, khiến sự chênh lệch trong chế độ đãi ngộ càng được nhấn mạnh.

CUPE cho rằng gói “38% tăng lương trong 4 năm” do hãng đưa ra thực chất chỉ tăng khoảng 17,2% thực tế, chưa kể mức trợ cấp cho công việc ở mặt đất chỉ bằng 50% mức lương tiêu chuẩn, rất thấp so với yêu cầu.

Trước tình thế bế tắc, Chính phủ Canada đã kêu gọi hai bên quay lại bàn đàm phán. Bộ trưởng Patty Hajdu nhấn mạnh phải nỗ lực để tránh đình công và bảo vệ nền kinh tế, bởi điều này sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng tới ngành du lịch và chuỗi cung ứng quốc gia.

Tác động của cuộc đình công là sâu rộng. Hàng trăm chuyến bay bị hủy, hàng chục ngàn hành khách bị kẹt, kế hoạch du lịch quốc tế bị đảo lộn. Air Canada cảnh báo có thể mất tới 1 tuần mới khôi phục hoàn toàn hoạt động nếu lao động của họ quay trở lại làm việc ngay lập tức sau khi đạt thỏa thuận.

Quyết định đình công của 10.000 tiếp viên Air Canada là bước ngoặt lớn của ngành hàng không Canada. Đây không chỉ là cuộc khủng hoảng trong nước mà còn tác động tới các đối tác trong liên minh Star Alliance – nơi Air Canada đóng vai trò quan trọng trong mạng lưới toàn cầu. Con đường giải quyết sẽ là phép thử cho cả chính phủ, công đoàn và hãng hàng không trong việc cân bằng quyền lực, trách nhiệm và sự tôn trọng giá trị lao động.

Được biết, theo một khảo sát, 59% người dân Canada ủng hộ yêu cầu được trả công cho công việc mặt đất của tiếp viên — thể hiện sự đồng cảm với nhu cầu công bằng trong ngành hàng không.

Air Canada là hãng hàng không quốc gia của Canada, có trụ sở chính tại Montreal, Quebec. Được thành lập từ năm 1937 với tên gọi Trans-Canada Air Lines, hãng hiện khai thác mạng lưới bay đến hơn 200 điểm trên khắp thế giới và là thành viên sáng lập liên minh hàng không toàn cầu Star Alliance. Mỗi năm, Air Canada phục vụ hàng chục triệu lượt khách, đóng vai trò trụ cột trong ngành hàng không Canada, đồng thời là cầu nối quan trọng giữa Bắc Mỹ với châu Âu và châu Á.