Trong cuộc họp báo diễn ra ngày 7/4 (giờ Mỹ), Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đưa ra nhiều thông điệp cứng rắn liên quan đến tình hình căng thẳng với Iran, thu hút sự chú ý đặc biệt của dư luận quốc tế.

Ban đầu, sự kiện được tổ chức nhằm công bố chiến dịch giải cứu một phi công Mỹ điều khiển tiêm kích F-15. Theo thông tin được công bố, chiến dịch này huy động tới 155 máy bay các loại, cho thấy quy mô và mức độ phức tạp hiếm thấy. Tuy nhiên, nội dung họp báo nhanh chóng chuyển hướng sang các vấn đề chiến lược và quân sự rộng lớn hơn.

Quang cảnh cuộc họp báo 

Tối hậu thư gây sốc nhắm vào Iran

Ông Trump tuyên bố Iran phải chấp nhận ngừng bắn trước thời hạn do Mỹ đưa ra, nếu không sẽ đối mặt với nguy cơ bị tấn công vào các mục tiêu hạ tầng trọng yếu. Những công trình như cầu đường, hệ thống điện và các nhà máy năng lượng được nhắc đến như các mục tiêu tiềm tàng.

Phát biểu này được đánh giá là đặc biệt cứng rắn khi không chỉ dừng ở mục tiêu quân sự mà còn mở rộng sang các yếu tố dân sự, điều vốn rất nhạy cảm trong luật pháp quốc tế.

Ý tưởng kiểm soát eo biển Hormuz gây tranh cãi

Một trong những điểm đáng chú ý nhất là đề xuất liên quan đến eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển dầu mỏ quan trọng hàng đầu thế giới. Ông Trump vừa nhấn mạnh cần đảm bảo tự do lưu thông hàng hải, vừa gợi ý khả năng Mỹ tham gia kiểm soát và thậm chí thu phí các tàu đi qua khu vực này.

Giới phân tích cho rằng đề xuất này khó khả thi trên thực tế, do eo biển Hormuz không thuộc quyền kiểm soát trực tiếp của Mỹ và liên quan đến nhiều yếu tố địa chính trị phức tạp.

Hé lộ quan điểm về “chiến lợi phẩm”

Một điểm gây tranh cãi khác là phát biểu liên quan đến nguồn dầu mỏ của Iran. Ông Trump cho rằng bên giành chiến thắng trong xung đột có thể kiểm soát các nguồn tài nguyên này, như một dạng “chiến lợi phẩm”.

Quan điểm này được cho là đi ngược lại xu hướng hiện đại trong quan hệ quốc tế, nơi việc chiếm đoạt tài nguyên thông qua chiến tranh không còn được chấp nhận rộng rãi.

Nhấn mạnh sức mạnh quân sự Mỹ

Thông qua việc công bố chiến dịch giải cứu phi công, ông Trump cũng tận dụng cơ hội để khẳng định năng lực quân sự của Mỹ. Quy mô chiến dịch với hàng trăm máy bay được xem là thông điệp gửi tới cả Iran lẫn cộng đồng quốc tế về khả năng triển khai lực lượng nhanh chóng và quy mô lớn.

Né tránh câu hỏi về tính hợp pháp

Ông Trump phát biểu vào ngày 6/4 tại Nhà Trắng 

Khi được phóng viên đặt câu hỏi liệu việc tấn công các cơ sở dân sự có thể bị coi là tội ác chiến tranh hay không, ông Trump không đưa ra câu trả lời trực tiếp. Thay vào đó, ông chỉ bày tỏ hy vọng rằng kịch bản này sẽ không xảy ra.

Cách phản hồi này lập tức làm dấy lên tranh luận, khi cộng đồng quốc tế đặc biệt quan tâm đến việc tuân thủ các quy định về xung đột vũ trang.

Căng thẳng với truyền thông

Cuối cùng, ông Trump còn gây chú ý khi đề cập đến việc có thể xử lý các nhà báo nếu họ không tiết lộ nguồn tin trong một số trường hợp. Ông cảnh báo khả năng áp dụng các biện pháp mạnh, bao gồm cả việc truy cứu trách nhiệm pháp lý.

Phát biểu này lập tức vấp phải phản ứng trái chiều, khi nhiều ý kiến cho rằng nó có thể ảnh hưởng đến quyền tự do báo chí.

Những phát biểu trong cuộc họp báo cho thấy lập trường cứng rắn của Mỹ, đồng thời phản ánh một chiến lược vừa gây sức ép quân sự, vừa để ngỏ khả năng đàm phán. Tuy nhiên, cách tiếp cận này cũng tiềm ẩn nguy cơ làm gia tăng căng thẳng trong khu vực, đặc biệt trong bối cảnh các bên chưa đạt được bất kỳ thỏa thuận nào.