Trước lời đe dọa cắt đứt nguồn cung năng lượng và sức ép buộc phải ký kết thỏa thuận từ phía Washington, giới lãnh đạo Cuba khẳng định chủ quyền quốc gia và tuyên bố sẵn sàng bảo vệ Tổ quốc "đến giọt máu cuối cùng".
Chủ tịch Cuba Miguel Diaz-Canel. Ảnh: Xinhua.

Căng thẳng giữa Washington và Havana vừa được đẩy lên nấc thang mới sau những tuyên bố cứng rắn của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Trên nền tảng Truth Social ngày 11/1, ông Trump khẳng định sẽ chấm dứt hoàn toàn dòng chảy dầu mỏ và tiền bạc từ Venezuela sang Cuba. Nhà lãnh đạo Mỹ đồng thời đưa ra lời cảnh báo đầy ẩn ý: "Tôi khuyến nghị họ nên đạt được một thỏa thuận, trước khi quá muộn".

Phản ứng trước động thái này, Chủ tịch Cuba Miguel Diaz-Canel đã ngay lập tức bác bỏ thẩm quyền của Washington trong việc ra lệnh cho Havana. Ông khẳng định Cuba là một quốc gia tự do, độc lập và có chủ quyền, đồng thời nhắc lại lịch sử 66 năm quốc gia này bị Mỹ tấn công. "Cuba không tấn công ai, không đe dọa ai. Chúng tôi sẵn sàng và quyết tâm bảo vệ Tổ quốc đến giọt máu cuối cùng", ông Diaz-Canel nhấn mạnh trên mạng xã hội X.

Cùng chung quan điểm, Ngoại trưởng Bruno Rodriguez tuyên bố Cuba có quyền tự do nhập khẩu nhiên liệu từ bất kỳ đối tác nào trên thế giới. Ông cũng phủ nhận các cáo buộc cho rằng Cuba nhận được lợi ích vật chất hay bồi hoàn tài chính để đổi lấy các dịch vụ an ninh cung cấp cho nước ngoài. Sự kiên định này cũng được phản ánh qua thái độ của người dân Havana. Anh Alberto Jimenez, một người bán nông sản tại địa phương, chia sẻ rằng người dân Cuba đã sẵn sàng cho mọi tình huống và không hề sợ hãi trước những đe dọa từ phía Mỹ.

Thực tế cho thấy, an ninh năng lượng của Cuba đang đối mặt với thử thách lớn. Venezuela hiện là nhà cung cấp dầu lớn nhất, đáp ứng khoảng 50% mức tiêu thụ của đảo quốc này với sản lượng khoảng 26.500 thùng mỗi ngày trong năm ngoái. Tuy nhiên, kể từ khi Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro bị lực lượng Mỹ bắt giữ hồi đầu tháng 1 đi kèm lệnh phong tỏa nghiêm ngặt, dòng dầu sang Cuba đã hoàn toàn ngưng trệ.

Trong khi nguồn cung từ đối tác truyền thống bị gián đoạn, Washington và chính quyền lâm thời Venezuela của bà Delcy Rodriguez đang tiến triển trong thỏa thuận dầu mỏ trị giá 2 tỷ USD hướng về thị trường Mỹ. Điều này buộc Cuba phải tìm kiếm các giải pháp thay thế. Theo các dữ liệu vận tải gần đây, Mexico đang nổi lên như một nhà cung cấp nhiên liệu thay thế quan trọng cho Havana, dù khối lượng hiện tại vẫn còn ở mức khiêm tốn.

Bối cảnh chính trị giữa hai nước càng trở nên u ám sau cuộc đột kích của Mỹ vào Venezuela hôm 3/1 khiến hơn 30 nhân viên thuộc lực lượng vũ trang và tình báo Cuba thiệt mạng. Dù phía Cuba xác nhận những người này làm nhiệm vụ an ninh và quốc phòng, nhưng chi tiết về sự hiện diện này vẫn chưa được công bố. Giữa vòng vây trừng phạt và áp lực thiếu hụt nhiên liệu để duy trì mạng lưới điện cũng như giao thông, Cuba vẫn khẳng định sẽ không lùi bước trước bất kỳ nỗ lực ép buộc nào nhằm thay đổi quỹ đạo chính trị của mình.