Cựu lãnh đạo NATO tiết lộ thời điểm khối bên bờ vực tan rã

aA

Cựu Tổng thư ký Tổ chức Bắc Đại Tây Dương (NATO) Jens Stoltenberg cho biết, liên minh quân sự này đã ở bên bờ vực tan rã trong nhiệm kỳ đầu tiên của Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Cựu Tổng thư ký NATO và ông Trump. Ảnh: Nhà Trắng — Cựu Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg (trái) và Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: Nhà Trắng

Hãng tin RT dẫn lời ông Stoltenberg nói, Tổng thống Trump từng đe dọa rút Mỹ khỏi NATO và điều này có thể đẩy liên minh quân sự được thành lập vào năm 1949 này tới bờ vực sụp đổ.

Theo một trích đoạn trong cuốn hồi ký sắp ra mắt mang tên "On My Watch", ông Stoltenberg kể, trước thềm hội nghị thượng đỉnh của NATO tại Brussels, Bỉ vào năm 2018, ông Trump, khi đó đang giữ chức Tổng thống Mỹ nhiệm kỳ đầu tiên, đã phàn nàn rằng nước này đang phải chi trả 80 - 90% chi phí của khối và họ sẽ không tiếp tục làm như vậy nữa. Ông Trump còn dọa sẽ rút Mỹ khỏi NATO.

Ông Stoltenberg trích lại lời Tổng thống Trump phát biểu khi đó: "Các vị cần NATO, chúng tôi không cần", đồng thời lưu ý nếu Mỹ rút lui, khối sẽ tan rã.

Sau đó, ông Trump được cho đã đưa ra tuyên bố tương tự tại hội nghị thượng đỉnh của NATO, khi khẳng định Mỹ không cần liên minh và sẽ tự lo liệu nếu các nước thành viên của khối ở châu Âu không tăng chi tiêu quân sự lên 2% GDP. Ông Trump cũng dọa sẽ bỏ họp vì bản thân "không có lý do gì để ở đây nữa".

Thái độ của lãnh đạo Nhà Trắng đã làm dấy lên lo ngại rằng NATO có thể tan rã. Theo ông Stoltenberg, Thủ tướng Đức khi đó Angela Merkel và Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã cố gắng xoa dịu căng thẳng, trong khi Thủ tướng Hà Lan khi đó Mark Rutte (hiện là Tổng thư ký NATO) đã giúp thuyết phục ông Trump từ bỏ ý định bằng cách lưu ý rằng các thành viên khối đã tăng chi tiêu 33 tỷ USD.

Cựu Tổng thư ký NATO cho hay, nếu ông Trump rút Mỹ khỏi NATO, điều đó sẽ khiến hiệp ước và các đảm bảo an ninh của khối trở nên vô giá trị. Ông nhấn mạnh, thực tế này cho thấy sự phụ thuộc của khối đối với Mỹ.