Iran sẽ lập tức mở lại eo biển Hormuz và chấm dứt xung đột nếu Mỹ - Israel chấp nhận điều kiện này

Theo Al Jazeera, một quan chức cấp cao Iran ngày 17/3 cho biết giải pháp ngoại giao chỉ có thể đạt được nếu đáp ứng các điều kiện như bồi thường thiệt hại cho Tehran, chấm dứt các cuộc tấn công nhằm vào lực lượng đồng minh của Iran tại các nước láng giềng, cũng như yêu cầu Israel rút quân khỏi Li Băng.

Vị quan chức này nhấn mạnh, eo biển Hormuz – tuyến vận tải năng lượng quan trọng của thế giới sẽ chỉ được mở lại hoàn toàn khi lệnh ngừng bắn được thiết lập và các yêu cầu của Iran được thực thi đầy đủ.

“Việc lưu thông qua eo biển Hormuz chỉ có thể khôi phục khi đạt được lệnh ngừng bắn toàn diện và các điều kiện của Iran được tuân thủ vô điều kiện”, nguồn tin cho biết, đồng thời khẳng định mọi đề xuất ngừng bắn không đáp ứng các tiêu chí này đều không thể chấp nhận.

Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cũng thừa nhận rằng tình hình tại eo biển Hormuz khó có thể quay lại trạng thái như trước khi xung đột bùng phát. 

Việc Iran siết chặt tuyến hàng hải chiến lược này đã gây tác động lớn tới kinh tế toàn cầu, đẩy giá dầu và khí đốt tăng mạnh trong thời gian qua.

Về phía Mỹ, Tổng thống Donald Trump đã kêu gọi các đồng minh tại châu Âu và châu Á, trong đó có Hàn Quốc và Nhật Bản, triển khai tàu chiến để hộ tống các tuyến vận tải qua Hormuz, tuy nhiên phản ứng từ các nước này vẫn khá thận trọng.

Trong khi đó, Đại sứ Iran tại Nga Kazem Jalali đưa ra ba điều kiện then chốt để Tehran quay lại bàn đàm phán là chấm dứt hoàn toàn xung đột và không để tái diễn, dỡ bỏ toàn bộ lệnh trừng phạt đối với Iran, và bồi thường toàn bộ thiệt hại mà nước này phải gánh chịu.

Trước đó, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cũng khẳng định bất kỳ thỏa thuận hòa bình nào đều phải bao gồm các khoản bồi thường, bảo đảm an ninh và sự công nhận các quyền hợp pháp của Iran.

Ông nhấn mạnh rằng con đường duy nhất để chấm dứt chiến sự là đảm bảo quyền lợi chính đáng của Tehran, đi kèm các cam kết quốc tế đủ mạnh nhằm ngăn chặn những hành động gây hấn trong tương lai.

Iran cho rằng các đề xuất hòa giải hiện nay từ các bên trung gian vẫn chưa đáp ứng đủ yêu cầu, đồng thời kêu gọi những cam kết cụ thể hơn từ phía Mỹ và Israel.

Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi cho biết một số quốc gia như Nga, Trung Quốc và Pháp đã tiếp cận Tehran liên quan đến khả năng thiết lập lệnh ngừng bắn. Tuy nhiên, điều kiện cốt lõi mà Iran đặt ra là phải chắc chắn rằng các hành động quân sự sẽ không lặp lại.

Xung đột hiện nay bắt đầu từ cuối tháng 2 khi Mỹ và Israel tiến hành các đợt không kích nhằm vào Iran, khiến Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei cùng nhiều quan chức cấp cao thiệt mạng, đồng thời phá hủy nhiều cơ sở quân sự và hệ thống tên lửa của nước này.

Đáp trả, Iran đã tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào lợi ích của Mỹ tại Trung Đông, bao gồm các cơ sở ngoại giao và căn cứ quân sự.

Đây là lần thứ hai Iran hứng chịu các đợt tấn công quy mô lớn trong vòng chưa đầy một năm, sau cuộc xung đột kéo dài 12 ngày vào tháng 6 năm ngoái.