Sáu tháng trước, Jia Zhang vẫn là chủ doanh nghiệp nhỏ tại tỉnh Chiết Giang (Trung Quốc). Thế nhưng công việc làm ăn của cô bị ảnh hưởng nặng nề bởi dịch bệnh, lợi nhuận thu được quá nhỏ so với công sức bỏ ra.
Jia Zhang du lịch cùng cha mẹ tại Hàng Châu (Trung Quốc) (Ảnh: NBC News)

"Sau khi suy nghĩ kĩ lưỡng, tôi đã nghỉ việc," Zhang, một bà mẹ hai con cho biết, thêm rằng cô gặp nhiều khó khăn trong cân bằng công việc với chăm sóc cha mẹ, con cái.

Hiện tại, cô đã tìm được việc mới: làm con toàn thời gian cho cha mẹ cô. Đổi lại, họ chu cấp cho cô 8.000 nhân dân tệ mỗi tháng, trên mức lương trung bình ở Trung Quốc.

"Công việc của tôi là sống cùng cha mẹ, chẳng hạn như đưa họ đi mua thực phẩm, và dọn dẹp nhà cửa. Nếu cha mẹ muốn ra ngoài, tôi sẽ chuẩn bị trước, đưa họ tới nhiều cửa hàng khác nhau," Zhang chia sẻ.

Trong những tháng gần đây, từ khóa "con cái toàn thời gian" được chú ý trên mạng xã hội Trung Quốc, thu hút hàng triệu lượt xem. Từ này chỉ những người đã trưởng thành nhưng thất nghiệp, được cha mẹ chu cấp tiền để làm việc nhà và có mặt bất cứ lúc nào họ cần.

Tình trạng thất nghiệp thanh thiếu niên được cho là một thách thức nghiêm trọng tại Trung Quốc, theo NBC News. Tỷ lệ thất nghiệp ở độ tuổi 16-24 lên đến 21,3% hồi tháng 06/2023, theo Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc.

Số liệu tương tự được ghi nhận ở các nước như Italy và Thụy Điển, trong khi Tây Ban Nha và Hy Lạp báo cáo tỷ lệ cao hơn. Tại Mỹ, tỷ lệ thất nghiệp thanh thiếu niên hồi tháng 06 là 7,5%.

Những "đứa con toàn thời gian" như Zhang đã chia sẻ trải nghiệm của họ trên các nền tảng mạng xã hội. Hơn 4.000 người thảo luận về chủ đề này trên Douban.

"Tôi thích nấu nướng. Tôi nấu bữa trưa, bữa tối từ thứ Hai tới thứ Sáu cho gia đình," một người tự nhận là "con gái toàn thời gian" chia sẻ. "Cha mẹ chu cấp tiền bạc nhưng không can thiệp vào cuộc sống của tôi. Mỗi ngày tôi đều thấy rất hạnh phúc".

Một số "con cái toàn thời gian" không tự nguyện như vậy, mà họ chỉ chờ đợi cho tới khi tìm được việc mới, hay theo đuổi bằng cấp. Cici Gong, 24 tuổi, tự nhận là "cong ái toàn thời gian" sau khi sống ba năm cùng cha mẹ ở thành phố Đại Liên mà không phải trả tiền nhà. Cả ba năm cô đều trượt thi tuyển sau đại học.

"Lần thi trượt đầu tiên và cũng là thời điểm chia tay một mối tình, tôi bị suy sụp tinh thần. Thời gian ở nhà đã giúp tôi hồi phục tâm lý," Gong chia sẻ, nói thêm rằng cha mẹ chỉ chi tiền cho các hoạt động thiết yếu của cô nhưng không trả lương.

Dư luận tranh cãi rằng liệu việc ở nhà làm con cái toàn thời gian có phải là nghề nghiệp hay không.

"So với các năm trước, người trẻ thất nghiệm ở nhà để luyện thi ít tự tin hơn về việc họ sẽ thi đậu, tìm được việc làm," phó giáo sư Lu Xi tại Đại học Quốc gia Singapore trả lời phỏng vấn NCB News. Ông cho rằng một số ý kiến mô tả việc ở nhà làm con cái toàn thời gian thể hiện "hiếu thuận", nhưng về bản chất đây vẫn là vấn đề thất nghiệp.

Zhang và Gong đều khẳng định việc làm "con cái toàn thời gian" không phải lựa chọn số một của họ. Cuộc sống của họ bị ảnh hưởng bởi nền kinh tế hồi phục chậm hơn dự kiến sau đại dịch Covid-19.

"Nếu việc làm ăn thuận lợi, có lẽ tôi sẽ không làm con gái toàn thời gian. Đó là một quyết định không tự nguyện, nhưng là một lựa chọn," Zhang nói.

Cả hai cho biết đã gặp nhiều bình luận, chê trách từ người thân cũng như cộng đồng mạng, những người cáo buộc họ "ăn bám" cha mẹ già. Người thân của Gong thậm chí chỉ trích cô "lười biếng", "hút máu" cha mẹ.

Victor Gong, cha của Cici Gong, nói rằng ban đầu ông không ủng hộ con gái, nhưng đã sớm thay đổi suy nghĩ sau khi nói chuyện với cô, cũng như với vợ.

"Rất nhiều tin tức nói rằng sinh viên tốt nghiệp đại học tìm việc hay theo đuổi bằng cấp cao hơn không dễ dàng. Là con cái toàn thời gian hay ăn bám cha mẹ, dù có gọi như thế nào đi nữa, cũng không phải là thứ vĩnh viễn. Chúng tôi biết đây chỉ là một giai đoạn trong cuộc đời con gái, nhưng chúng tôi muốn hỗ trợ nó khi nó cần," Victor Gong nói.

Một số "con cái toàn thời gian" coi đây chỉ là một lựa chọn ngắn hạn, không phải định hướng cuộc đời họ. Gong chia sẻ cô đã nhận được đề nghị làm giáo viên tiếng Anh toàn thời gian.

Trong khi đó, Zhang cho biết cô sẽ tiếp tục làm con gái toàn thời gian thêm một thời gian, bởi bản thân cô và cha mẹ đều hài lòng. Dù vậy, cô vẫn sẽ nghĩ tới những cơ hội nghề nghiệp mới.

Thế nhưng cô không cho rằng bản thân "ăn bám cha mẹ", khẳng định cô đang làm việc vì họ và đóng góp cho gia đình.

"Từ khi trở thành con gái toàn thời gian, tất cả mọi người, bao gồm cha mẹ tôi, đều hạnh phúc hơn. Trước đây tôi không có thời gian đi cùng cha mẹ, nhưng giờ tôi đã có thể," Zhang chia sẻ.

Linh Giang (SHTT)