Vụ nổ hôm thứ Năm tuần trước ở một khu vực thử nghiệm của quân đội Nga gần thành phố cảng Severodvinsk phía tây bắc nước Nga cho đến nay vẫn gây ra nhiều đồn đoán, bởi đã có 5 nhà khoa học hạt nhân hàng đầu của tập đoàn năng lượng hạt nhân Nga (Rosatom) thiệt mạng.
Thành phố Severodvinsk phía tây bắc nước Nga, nơi xảy ra vụ tai nạn

Theo thông tin chính thức, các nhà khoa học này gặp tai nạn trong một vụ thử nghiệm hệ thống lực đẩy nhiên liệu lỏng.

Tại thành phố nhỏ Sarov, các nghi thức của một lễ tang cấp nhà nước đang được thực thi. Sarov, được biết đến trong thời Chiến tranh lạnh với cái tên Arzamas-16, là một trong những thành phố bí mật của Nga, theo một bản tin của CNN.

Đài truyền hình Mỹ mô tả Sarov tương tự như thành phố Los Alamos ở bang New Mexico của Mỹ, một trong những nơi sản sinh ra các thiết kế vũ khí hạt nhân của Mỹ. Sarov được nói là cấm cửa khách nước ngoài và chỉ vào được đây nếu có giấy phép đặc biệt.

Vụ nổ động cơ tên lửa mạnh đến nỗi thiết bị này thổi tung thành nhiều mảnh, và các chuyên gia bị hất văng xuống biển, theo tập đoàn hạt nhân Nga Rosatom.

Điều cho đến nay là chắc chắn chính là thông tin vụ nổ có liên quan đến yếu tố hạt nhân và chính vì thế càng gây đồn đoán trong khi giới chức Nga không thể công bố nhiều chi tiết về vụ việc.

Thành phố cảng Severodvinsk có một căn cứ hải quân, cơ sở đóng tàu quân sự và hãng tin TASS, trích dẫn cơ quan phụ trách các tình trạng khẩn cấp, ban đầu nói vụ nổ xảy ra trên một con tàu.

Thống đốc vùng Arkhangelsk nói với TASS rằng khu vực xung quanh nơi xảy ra vụ nổ không cần phải sơ tán. Nhưng các bản tin nói mức phóng xạ tăng lên cộng thêm tình trạng thiếu thông tin về vụ việc là nguồn cớ cho các đồn đoán.

Hôm đầu tuần, Tổng thống Mỹ Donald Trump nói Mỹ “học được nhiều” từ vụ tai nạn ở vùng Arkhangelsk của Nga. “Mỹ học được nhiều điều từ vụ thử tên lửa thất bại ở Nga. Chúng tôi có công nghệ tương tự, cho dù tiên tiến hơn”, ông Trump viết trên Twitter.

“Vụ nổ “Skyfall” của người Nga khiến người ta lo lắng về không khí xung quanh khu vực, và xa hơn nữa. Không tốt”, Tổng thống Mỹ bình luận thêm.

“Skyfall” là cách gọi của NATO dành cho loại tên lửa 9M730 Buresvestnik của Nga. Tên lửa 9M730 Buresvestnik được nói là đã trải qua hàng chục vụ thử nghiệm và thu hái được thành công nhất định. Nó được nói là có khả năng bay nhiều ngày liên tục bởi sử dụng động cơ năng lượng hạt nhân. Cộng đồng tình báo thế giới tin rằng nó phải cần đến 10 năm nữa để có thể hoàn thiện, đưa vào sử dụng.

Tuy nhiên, chưa có thông tin nào khẳng định vụ nổ ở Arkhangelsk vừa qua có liên quan đến 9M730 Buresvestnik hay không.

Hãng tin TASS dẫn nguồn cơ quan thời tiết quốc gia Nga cho biết, mức độ phóng xạ ở thành phố Severodvinsk tăng 16 lần vào ngày 8/8, hôm xảy ra vụ nổ.

Bộ Quốc phòng Nga ban đầu nói mức độ phóng xạ vẫn bình thường sau vụ nổ, nhưng chính quyền thành phố Severodvinsk nói có sự gia tăng độ phóng xạ.

Một vụ nổ liên quan đến hạt nhân, lại có yếu tố vũ khí ở Nga đương nhiên gây chú ý, nhất là từ giới quan sát phương Tây.

Jeffrey Lewis, chuyên gia của viện nghiên cứu quốc tế Middlebury ở California, Mỹ cho rằng vụ tai nạn tên lửa có yếu tố khác thường.

Trên Twitter, ông Lewis liên kết một tấm ảnh vệ tinh chụp ngày 8/8 cho thấy tàu Serebryanka, một tàu chở nhiên liệu hạt nhân gần khu thử tên lửa nơi vụ nổ xảy ra. Sự hiện diện của con tàu, theo suy đoán của ông Lewis, có thể có liên quan đến việc thử nghiệm một tên lửa hành trình sử dụng động cơ năng lượng hạt nhân.

Ông Lewis lưu ý, tàu Serebrynka cũng là tàu được sử dụng trong lần thử nghiệm tên lửa hành trình sử dụng động cơ năng lượng hạt nhân ở bán đảo Novaya Zemlya hồi mùa hè năm ngoái.

“Chúng tôi hoài nghi về tuyên bố thứ được thử nghiệm là động cơ phản lực nhiên liệu lỏng”, ôngLewis nói với CNN. “Chúng tôi nghĩ rằng đó là tên lửa hành trình năng lượng hạt nhân mà họ gọi là Burevestnik”. Một quan chức Mỹ nói với CNN rằng “có thể” vụ nổ có liên quan đến nguyên mẫu của tên lửa Skyfall.

Theo Anh Minh (Tiền Phong)