Một động thái ngoại giao đáng chú ý vừa xuất hiện khi Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky công khai thư ngỏ gửi Tổng thống Nga Vladimir Putin, đề xuất cuộc gặp trực tiếp nhằm tìm lối thoát cho cuộc chiến kéo dài hơn 4 năm.

Ngày 4/6, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky công bố bức thư ngỏ gửi người đồng cấp Nga Vladimir Putin, trong đó kêu gọi hai nhà lãnh đạo trực tiếp đối thoại để tìm kiếm giải pháp chấm dứt cuộc xung đột đã kéo dài nhiều năm qua.

Trong thông điệp được đưa ra, ông Zelensky nhấn mạnh Ukraine mong muốn kết thúc chiến tranh thông qua đối thoại trực tiếp ở cấp lãnh đạo cao nhất. Ông đề xuất một cuộc gặp giữa hai bên nhằm thống nhất con đường hướng tới hòa bình, đồng thời khẳng định Kiev sẽ tiếp tục chiến đấu nếu không xuất hiện cơ hội thực chất để chấm dứt cuộc chiến.

Theo nhà lãnh đạo Ukraine, hòa bình cần được khởi đầu từ chính chiến tuyến, nơi đang chứng kiến những diễn biến căng thẳng nhất. Ông cho rằng việc chờ đợi đến khi cuộc xung đột ở châu Âu trở lại tâm điểm chú ý của thế giới sẽ là một sai lầm, đặc biệt trong bối cảnh Mỹ hiện đang dành nhiều sự quan tâm cho tình hình tại Iran.

Trong thư gửi tới nhiều quốc gia, bao gồm cả Mỹ, ông Zelensky nhận định phần lớn người dân Nga đã cảm thấy mệt mỏi trước những tác động kéo dài của chiến sự, từ các cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái cho tới áp lực lạm phát và tình trạng thiếu nhiên liệu. Theo ông, đây là thời điểm thích hợp để thúc đẩy tiến trình hòa bình.

05-1780617016-ong-zelensky-gui-thu-truc-tiep-cho-ong-putin-moscow-khang-dinh-san-sang-thoa-hiep
Nga tuyên bố vẫn để ngỏ khả năng đạt được thỏa thuận nếu các bên chấp nhận những nhượng bộ cần thiết

Tổng thống Ukraine cũng tái khẳng định sự ủng hộ đối với một lệnh ngừng bắn toàn diện trong suốt thời gian diễn ra các cuộc đàm phán. Ông cho rằng đây là thông lệ cần thiết để tạo môi trường thuận lợi cho các nỗ lực ngoại giao.

Bên cạnh đó, ông Zelensky đề xuất xác định một thời điểm cụ thể cho cuộc gặp và gợi ý một số địa điểm từng đóng vai trò trung gian trong các tiến trình hòa bình quốc tế, bao gồm Thụy Sĩ, Thổ Nhĩ Kỳ và một số quốc gia thuộc thế giới Ả Rập.

Khép lại bức thư, nhà lãnh đạo Ukraine kêu gọi Tổng thống Putin lựa chọn con đường đưa cuộc chiến đến hồi kết, cho rằng đây là quyết định quan trọng nhất vào thời điểm hiện nay.

Phản hồi trước động thái từ Kiev, Điện Kremlin cho biết đã tiếp nhận nội dung bức thư và sẽ báo cáo tới Tổng thống Vladimir Putin.

Trong khi đó, phát biểu bên lề diễn đàn kinh tế thường niên lớn nhất của Nga cùng ngày, Tổng thống Putin tái khẳng định lập trường của Moscow đối với cuộc xung đột tại Ukraine.

Nhà lãnh đạo Nga cho biết quân đội nước này vẫn duy trì đà tiến quân trên toàn bộ chiến tuyến. Ông nhấn mạnh Nga hiện kiểm soát hoàn toàn lãnh thổ Lugansk và hơn 85% diện tích khu vực Donetsk.

Tuy nhiên, ông Putin cho rằng việc tiếp tục kiểm soát thực địa và theo đuổi một giải pháp chính trị không phải là hai mục tiêu đối lập. Theo ông, tiến trình đạt được thỏa thuận hòa bình hoàn toàn có thể song hành với những diễn biến trên chiến trường.

Tổng thống Nga cũng đề cập tới các nội dung từng được thảo luận trong các cuộc tiếp xúc Nga - Mỹ tại Anchorage vào tháng 8 năm ngoái. Ông cho biết Moscow vẫn sẵn sàng chấp nhận những thỏa hiệp đã được đưa ra trong các cuộc trao đổi này và cho rằng xung đột có thể nhanh chóng kết thúc nếu phía Ukraine đồng ý với những điều khoản tương tự.

Dù bày tỏ mong muốn đạt được hòa bình thông qua các biện pháp ngoại giao, ông Putin đồng thời khẳng định Liên minh châu Âu cũng như các quốc gia thành viên không thể đảm nhận vai trò trung gian hòa giải. Theo lập luận từ phía Nga, việc các nước này đang hỗ trợ trực tiếp cho Ukraine khiến họ không còn giữ được vị thế trung lập cần thiết trong các cuộc đàm phán.

Nhà lãnh đạo Nga nhấn mạnh Moscow sẵn sàng hướng tới một giải pháp hòa bình dựa trên những nội dung đã được thảo luận trước đó với phía Mỹ. Ông cho rằng nếu cả Nga và Ukraine cùng chấp nhận những thỏa hiệp cần thiết, cuộc xung đột có thể tiến tới hồi kết trong thời gian ngắn.

Ở một diễn biến liên quan, Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục kêu gọi cả Moscow lẫn Kiev nhượng bộ để tạo điều kiện cho hòa bình. Ông bày tỏ kỳ vọng hai bên sẽ có những bước đi cần thiết nhằm thu hẹp khác biệt và mở đường cho một thỏa thuận chấm dứt chiến sự.

Trong bối cảnh các bên đồng thời phát đi những tín hiệu về đối thoại nhưng vẫn duy trì các lập trường riêng, tương lai của tiến trình hòa bình vẫn là dấu hỏi lớn. Tuy nhiên, việc xuất hiện lời đề nghị gặp trực tiếp giữa hai nhà lãnh đạo cùng những tuyên bố sẵn sàng thỏa hiệp từ phía Moscow đang mở ra thêm một cơ hội mới cho các nỗ lực ngoại giao nhằm tìm kiếm lối thoát cho cuộc xung đột kéo dài suốt hơn bốn năm qua.

Thuỳ Dương (SHTT)