Tổng thống Philippines đối mặt với khả năng bị điều tra tài chính

Hội đồng chống rửa tiền (AMLC) thuộc Ngân hàng Trung ương Philippines ngày 28-9 cho biết đã nhận được yêu cầu từ một công tố viên đặc biệt về chống tham nhũng, trong đó đề nghị điều tra tài chính đối với Tổng thống Rodrigo Duterte.

Trong một tuyên bố, AMLC cho hay cơ quan này đã nhận được yêu cầu mở một cuộc điều tra nhằm vào Tổng thống Duterte từ đầu tháng 9-2017. Theo AMLC, yêu cầu trên đề cập đến một số thông tin do Thượng nghị sĩ Philippines Antonio Trillanes cung cấp cho một thanh tra liên quan đến “các tài khoản được cho là của gia đình Tổng thống Rodrigo Duterte”. Tuy nhiên, AMLC cho biết họ vẫn chưa xem xét yêu cầu nói trên cũng như việc khởi động điều tra.

Trong khi đó, Cơ quan thanh tra độc lập danh tiếng của Philippines Ombudsman hôm 26-9 xác nhận đã bắt đầu cuộc điều tra về các hoạt động trong một số tài khoản ngân hàng của ông Duterte trước khi được bầu làm Tổng thống Philippines tháng 5-2016. Trước đó, ông Duterte làm Thị trưởng và nghị sĩ tại thành phố Davao trong hai thập kỷ.

Theo Phó Tổng thanh tra của Ombudsman, ông Arthur Carandang, đơn kiện của Thượng nghị sĩ Antonio Trillanes có đủ cơ sở để văn phòng Ombudsman bắt đầu cuộc điều tra. Carandang cho biết ông được Ombudsman ủy quyền để điều tra về khiếu nại của nghị sĩ Trillanes, do đó đã yêu cầu AMLC cho một xác nhận cuối cùng về hồ sơ giao dịch ngân hàng của gia đình Tổng thống.

Trước đó, Thượng nghị sĩ Trillanes cáo buộc ông Duterte tích lũy 2,2 tỷ peso (43 triệu USD) trong ba tài khoản ngân hàng từ năm 2006-2015, khi ông đương nhiệm chức Thị trưởng Davao. Thượng nghị sĩ cho rằng ông Duterte đã phạm tội hình sự khi không báo cáo điều đó trong kê khai tài sản chính thức.

Phó Tổng thanh tra Carandang nhấn mạnh các hồ sơ ngân hàng ban đầu cho thấy dòng tiền thông qua tiền gửi và tiền rút từ con trai của Tổng thống, Paolo Duterte - Phó Thị trưởng thành phố Davao - cùng các tài khoản chung với con gái ông, Sara Duterte-Carpio, Thị trưởng thành phố Davao. Các tài khoản của phu nhân ông Duterte, bà Honeylet Avancena cũng được đưa vào hồ sơ thu thập của Ombudsman.

Tuy nhiên, ngày 28-9, Hội đồng Chống rửa tiền đã bác bỏ việc cung cấp cho Ombudsman các tài liệu và thông tin có liên quan đến việc điều tra các tài khoản ngân hàng hàng tỷ đô la bị cáo buộc là của Tổng thống Rodrigo Duterte. AMLC cũng cho biết đề nghị điều tra tài chính và các phụ lục đi kèm của Ombudsman có yếu tố “sai và gây hiểu lầm” về số tiền.

Trong khi đó, cùng ngày, Tổng thống Philippines Duterte bày tỏ sự hoan nghênh đối với cuộc điều tra của cơ quan chống tham nhũng về cáo buộc ông che giấu tài sản từ thời làm thị trưởng. Ông khẳng định sẵn sàng từ chức nếu kết quả điều tra cho thấy Tổng thống hay bất kỳ ai trong gia đình ông phạm tội tham nhũng. Phát ngôn viên của Tổng thống, ông Ernesto Abella, cho biết ông Duterte “không có gì để che giấu”.

Tổng thống từng công khai rằng ông có tài sản từ việc bán mảnh đất thừa kế của cha mình, cựu Thống đốc và là một Bộ trưởng nội các dưới thời Tổng thống Ferdinand Marcos. Phát ngôn viên Abella cũng khẳng định “Tổng thống tôn trọng các quy trình nội bộ của Văn phòng Thanh tra như một cơ quan độc lập và tin tưởng vào sự công bằng của họ trong việc tìm kiếm sự thật”.

Nghị sỹ Trillanes cùng ngày nhấn mạnh cho dù Tổng thống có quyền miễn trừ truy tố hình sự khi đang tại nhiệm, ông vẫn có thể bị miễn nhiệm thông qua quá trình luận tội. Tuy nhiên, các chuyên gia chính trị nhận định khả năng này khó xảy ra vì Tổng thống được dân chúng ủng hộ trong cuộc đấu tranh mạnh mẽ chống nạn tham nhũng, ma túy và ông kiểm soát chặt chẽ cơ quan lập pháp.

Theo Minh Thu (An Ninh Thủ Đô)