Tổng thống Putin xử một thống đốc là trùm tổ chức tội phạm

Gaizer, người vùng Komi, 48 tuổi, từng làm phó cho thống đốc Vladimir Torlopov vào năm 2009. 

Điện Kremlin hậu thuẫn ông ta trúng cử thống đốc năm 2014 với 79% số phiếu cử tri, và ông ta giúp đảng cầm quyền thắng cử ở cuộc bầu cử địa phương hồi tháng 9 này.

Luật sư của Gaizer nói ông ta có thể bị kết án 25 năm tù, khi phiên tòa có thể sẽ mở trong hai tháng nữa. Gaizer khẳng định ông ta chẳng làm gì sai trái, đang hợp tác với cơ quan điều tra.

 

Thống đốc Gaizer bị tống vào tù

Vladimir Markin, người phát ngôn Ủy ban điều tra liên bang  Nga (IC, cơ quan điều tra tương đương FBI của Mỹ) nói Gaizer làm trùm tổ chức tội phạm từ năm 2006, âm mưu chiếm đoạt tài sản nhà nước. 

Ngoài Gaizer bị bắt, IC cũng bắt hoặc truy nã ít nhất 14 cán bộ cấp cao và doanh nhân ở Komi, buộc tội họ lợi dụng chức vụ để tư lợi. Trong số những người bị bắt còn có Phó thống đốc Aleksey Chernov và Igor Kovzel, Chủ tịch quốc hội vùng.

Một nguồn tin ở Điện Kremlin nói với báo Vedemosti: Tổng thống Nga Vladimir Putin đã phê duyệt những vụ bắt giữ này. Báo cũng  gọi những vụ bắt giữ là “động thái chưa từng có chống lại giới quyền thế địa phương”.
Cuối tuần qua, các điều tra viên IC phối hợp với Cơ quan an ninh liên bang Nga (FSB) tiến hành hơn 80 cuộc khám xét nhà ở Komi, St Petersburg và Moscow, tịch thu hơn 60kg đồ trang sứckim loại quý, 150 chiếc đồng hồ (trị giá từ 30.000 đến 1 triệu USD/chiếc).

Nhân viên IC cũng tịch thu các tài liệu hợp thức hóa số tiền hơn 1 tỉ rúp (15 triệu USD) bị các công chức tham nhũng chiếm đoạt, theo báo Kommersant. 

Dân Nga nức lòng khi "bọn hút máu bị tống vào tù"

Alexander Kynev, một chuyên gia về chính trị ở Cao học Kinh tế Moscow, nói: “Đây là một vụ không tiền khoáng hậu, bắt cả đám quan chức. Trong lúc kinh tế khó khăn, nhà nước cần chứng minh họ đang chống tham nhũng, cũng như phát thông điệp tới giới quyền thế, rằng họ chớ nên quá tự tin trong thời buổi khó khăn”.

Valery Fedorov, chủ nhiệm trung tâm thăm dò dư luận VTSIOM (thuộc nhà nước) nói: “Đây là cuộc chiến chống tham nhũng thứ 2. Người dân rất hả dạ khi bọn hút máu bị nhốt sau song sắt”.

Hiện các cuộc thăm dò dư luận cho biết người Nga đang phản đối việc bị giảm thu nhập trong lúc kinh tế giảm tốc, nên họ rất bất mãn trước nạn tham nhũng, đúng vào lúc tinh thần yêu nước (từng dâng cao sau khi Nga sáp nhập Crimea hồi năm ngoái) đã xuống thấp.

Nga hiện xếp hạng 136/175 quốc gia trong bảng xếp hạng mức độ tham nhũng của tổ chức Minh bạch quốc tế (TI).

Ghế thống đốc rất nguy hiểm

Theo các nhà phân tích, các quan chức Điện Kremlin từng hứa truy quét tham nhũng, nhưng các lần tiến hành trước chỉ có được chút ít kết quả.

Nhưng lần này, xem ra  Điện Kremlin quyết tâm hơn khi sức ép đang tăng từ nền kinh tế bị giảm tốc, giá dầu thô giảm mạnh, trong việcxử lý các nghi phạm tham nhũng ở cấp thống đốc và thấp hơn.

Chính quyền Nga đã mở nhiều cuộc điều tra các quan chức chính quyền địa phương, từ vùng Viễn Đông đến vùng Caucasus, sau khi Alexander Khoroshavin, thống đốc vùng Sakhalin nhiều dầu khí bị bắt hồi tháng 3. Ông này đang bị nhốt chờ ngày hầu tòa về tội nhận  hối lộ.

Thống đốc vùng đang là đối tượng lọt vào tầm ngắm của Điện Kremlin. Nước Nga cho đến nay vẫn chưa bỏ tù quan chức cấp cao nào

Ông Andrei Pertsev của tổ chức nghiên cứu Trung tâm Carnegie (ở Moscow) viết bình luận: “Nay ghế thống đốc trở thành ghế nguy hiểm. Nó vừa tầm để chính phủ thi triển một cuộc chiến chống tham nhũng thực sự. Ngoài ra, các phe nhóm cấp liên bang bắt đầu đấu với các phe nhóm cấp vùng”, khi nguồn tài chính đang ngày càng thiếu hụt.

Theo chính khách Nga đối lập Vladimir Milov, công ty dầu khí nhà nước Rosneft từ lâu muốn giành phần thắng trong cuộc cạnh tranh với công ty Lukoil ở Komi.

Komi là vùng rộng lớn phía tây dãy Ural, có khoảng 2 triệu dân. Vùng này nhiều dầu khí, than, bô xít và gỗ, là một trong những vùng giàu nhất Nga, không bị tình trạng thiếu kinh phí như các vùng nghèo ở Nga đang hứng chịu.