Bị thương nặng, mất cả hai chân khi chưa tròn 19 tuổi, người lính Võ Ngọc Ánh dành gần nửa thế kỷ sống cùng thương tật. Ngày ông qua đời cũng là lúc tuổi 67 vừa bắt đầu.

19 tuổi rời chiến trường với đôi chân không còn nguyên vẹn

“Vậy là anh không còn phải chịu những cơn đau hành hạ nữa...”. Lời tiễn biệt được Trung tâm Điều dưỡng thương binh Nghệ An đăng tải sau khi thương binh Võ Ngọc Ánh qua đời khiến nhiều người xúc động.

Gần nửa thế kỷ trước, ông là một người lính trẻ trở về từ chiến trường với những thương tích đặc biệt nặng. Từ đó, những vết thương chiến tranh trở thành một phần cuộc đời ông.

Ông Võ Ngọc Ánh sinh ngày 26/9/1960, quê Khối Lam Sơn, phường Nghĩa Hòa, tỉnh Nghệ An. Là thương binh hạng 1/4 với tỷ lệ tổn thương cơ thể 91%, ông có gần 50 năm được chăm sóc, điều dưỡng tại Trung tâm Điều dưỡng thương binh Nghệ An.

Ông là người con thứ ba trong gia đình có 8 anh chị em. Cha từng tham gia đội du kích xã, còn mẹ là thành viên đội cứu thương tổ khu phố trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp.

Ngày 22/8/1978, khi mới 18 tuổi, chàng trai Võ Ngọc Ánh tình nguyện nhập ngũ. Sau thời gian huấn luyện, tháng 1/1979, ông được điều về Sư đoàn 337, Quân khu 4.

27-1790471993-19-tuoi-mat-doi-chan-noi-chien-truong-nguoi-linh-ve-dat-me-dung-ngay-sinh-nhat
Thương binh Võ Ngọc Ánh.

Ngày 17/2/1979, chiến sự tại biên giới phía Bắc nổ ra. Đơn vị ông nhận lệnh cơ động ra Lạng Sơn. Trưa 25/2/1979, những người lính trẻ thuộc Đại đội 6, Tiểu đoàn 2, Trung đoàn 4 có mặt tại Lạng Sơn. Chưa kịp ăn cơm, họ đã bước vào trận chiến tại Cầu Khánh Khê.

Gần hai tháng sau, ngày 22/4/1979, trong một trận đánh tại xã Thụy Hùng, huyện Văn Lãng, tỉnh Lạng Sơn, ông Ánh bị thương rất nặng. Hai chân bị cụt, tay trái cũng bị thương. Khi ấy, ông chưa tròn 19 tuổi.

Tuổi thanh xuân còn dang dở nhưng chiến tranh đã lấy đi đôi chân của người lính trẻ, để lại những thương tật đeo bám ông trong suốt phần đời còn lại.

Sau khi bị thương, ông được chuyển về tuyến sau điều trị. Từ tháng 5 đến tháng 11/1979, ông điều trị tại Bệnh viện Quân y 110. Đến tháng 12 cùng năm, ông được chuyển về Đoàn 157 để tiếp tục điều trị, an dưỡng.

Ngày 15/7/1982, ông được phục viên với tỷ lệ thương tật 91% và chuyển về Trung tâm Điều dưỡng thương binh Nghệ An. Từ thời điểm đó, nơi đây trở thành mái nhà gắn bó với ông suốt hàng chục năm.

Gần nửa thế kỷ sống tại nơi được gọi là mái nhà

Ông Nguyễn Thiếu Lâm, Giám đốc Trung tâm Điều dưỡng thương binh Nghệ An, cho biết Võ Ngọc Ánh là một trong những thương binh có thời gian gắn bó lâu năm với Trung tâm.

Mang thương tật đặc biệt nặng, ông Ánh sống khá khép kín. Không có vợ con, phần lớn cuộc đời sau chiến tranh của ông gắn liền với Trung tâm, nơi cán bộ, nhân viên và những người đồng đội thương binh trở thành gia đình của ông.

27-1790471993-19-tuoi-mat-doi-chan-noi-chien-truong-nguoi-linh-ve-dat-me-dung-ngay-sinh-nhat
Ông Nguyễn Thiếu Lâm - Giám đốc Trung tâm Điều dưỡng thương binh Nghệ An tiễn biệt thương binh Võ Ngọc Ánh.

Trong những năm tháng ở đây, ông luôn chấp hành tốt nội quy, quy định và các y lệnh điều trị. Trung tâm không đơn thuần là nơi ông được chăm sóc mà dần trở thành mái nhà chở che ông trong phần lớn cuộc đời sau chiến tranh.

Theo ông Lâm, các thương binh sống tại Trung tâm nhiều năm nên giữa họ và cán bộ, nhân viên hình thành tình cảm đặc biệt, như những thành viên trong cùng một gia đình. Vì thế, sự ra đi của một thương binh không chỉ là mất mát của người thân mà còn là nỗi buồn chung của cả tập thể.

Cuộc đời ông Ánh là hành trình kéo dài từ chiến trường trở về. Vết thương năm 19 tuổi theo ông qua nhiều thập niên, cùng những cơn đau tái phát và những lần điều trị. Dù vậy, ông vẫn kiên cường sống và gắn bó với nơi đã trở thành mái nhà của mình.

Cuối tháng 8/2026, thương tật tái phát cùng bệnh tật hiểm nghèo khiến ông phải nhập viện. Trong gần một tháng, các y, bác sĩ Bệnh viện Hữu nghị Đa khoa Nghệ An, Bệnh viện Quân y 4 cùng cán bộ, viên chức Trung tâm và gia đình tận tình điều trị, chăm sóc nhưng tình trạng bệnh không thuyên giảm.

Đến 17h15 ngày 25/9/2026, thương binh Võ Ngọc Ánh trút hơi thở cuối cùng, hưởng thọ 67 tuổi.

Chỉ vài giờ sau, ngày 26/9 - đúng ngày sinh của ông - gia đình, đồng đội và những người từng chăm sóc ông đưa người lính năm xưa về nơi an nghỉ cuối cùng.

27-1790471993-19-tuoi-mat-doi-chan-noi-chien-truong-nguoi-linh-ve-dat-me-dung-ngay-sinh-nhat
Khoảnh khắc tiễn biệt người thương binh Võ Ngọc Ánh.

Sinh nhật lần thứ 67 của ông không còn những lời chúc mừng tuổi mới. Thay vào đó là những nén hương tiễn biệt người lính đã dành gần trọn cuộc đời mang trên mình những thương tích của chiến tranh.

Năm 19 tuổi, Võ Ngọc Ánh rời chiến trường khi đôi chân không còn nguyên vẹn. 67 tuổi, ông trở về với đất mẹ đúng vào ngày mình sinh ra.

Một cuộc đời khép lại, nhưng câu chuyện về người lính trẻ năm nào vẫn còn trong ký ức của những người từng sống, chăm sóc và đồng hành cùng ông suốt gần nửa thế kỷ.

QT (SHTT)