Hà Nội quy hoạch 17 quảng trường, mở rộng không gian văn hóa và sáng tạo trong 100 năm tới

Tại khu trưng bày Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm đặt tại Bảo tàng Hà Nội, Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội đã giới thiệu nhiều mô hình tổ chức không gian mới, trong đó nổi bật là hệ thống 17 quảng trường được quy hoạch trên toàn thành phố. Không chỉ mang ý nghĩa kiến trúc, các quảng trường còn được định hướng trở thành không gian sinh hoạt cộng đồng, tổ chức sự kiện văn hóa và góp phần nâng cao đời sống của người dân.

Nhóm quảng trường nằm trong khu vực trung tâm và lõi di sản lịch sử gồm nhiều địa điểm quen thuộc như Ba Đình, Đông Kinh Nghĩa Thục, Đài Độc lập, Cách mạng Tháng Tám, tượng đài Lý Thái Tổ và Quảng trường 1/5. Mỗi địa điểm được xác định những vai trò riêng, từ nơi tổ chức các sự kiện chính trị, nghi lễ quan trọng đến các không gian văn hóa, nghệ thuật và giao lưu cộng đồng.

Bên cạnh đó, Hà Nội cũng quy hoạch hệ thống quảng trường gắn với các đầu mối giao thông theo mô hình phát triển đô thị định hướng giao thông công cộng (TOD). Các khu vực ga Hà Nội, ga Gia Lâm, ga Hà Đông và ga Phú Xuyên sẽ được phát triển thành những quảng trường đô thị kết hợp với hạ tầng giao thông, tạo động lực kết nối các khu vực trong thành phố cũng như thúc đẩy giao thương.

Đối với các khu đô thị mới, trung tâm công nghệ và giáo dục, nhiều quảng trường mới cũng được định hướng hình thành. Trong đó có khu thể thao Mỹ Đình phục vụ các hoạt động thể thao và giải trí quy mô lớn, khu đô thị Tây Hồ Tây với không gian giao lưu quốc tế, quảng trường trung tâm khu đô thị Gia Lâm, quảng trường Khu công nghệ cao Hòa Lạc và quảng trường Đại học Công nghệ - Hòa Lạc, hướng tới xây dựng các trung tâm khoa học, giáo dục và đổi mới sáng tạo.

Ở các đô thị vệ tinh và khu vực giàu giá trị văn hóa, Hà Nội dự kiến phát triển quảng trường Cổ Loa nhằm kết nối không gian di sản lịch sử lâu đời, đồng thời xây dựng quảng trường đô thị Sóc Sơn như trung tâm của khu vực phía Bắc, phục vụ định hướng phát triển dịch vụ sinh thái và tâm linh.

Theo quy hoạch, hiện Hà Nội đã có sáu quảng trường được hình thành gồm Ba Đình, Đông Kinh Nghĩa Thục, Cách mạng Tháng Tám, Lý Thái Tổ, Quảng trường 1/5 và khu thể thao Mỹ Đình. Những quảng trường còn lại đã được xác định vị trí hoặc đưa vào định hướng phát triển trong quy hoạch chung.

Song song với việc mở rộng hệ thống quảng trường, Hà Nội đặt mục tiêu phát triển thành một đại đô thị sáng tạo của khu vực châu Á, đồng thời trở thành trung tâm kết nối toàn cầu trong lĩnh vực văn hóa. Quy hoạch mới hướng tới xây dựng đồng bộ các thiết chế văn hóa, giải trí hiện đại nhằm nâng cao chất lượng đời sống tinh thần cho người dân.

Một trong những điểm nhấn là trục cảnh quan sông Hồng, nơi dự kiến hình thành không gian triển lãm văn hóa - nghệ thuật quy mô lớn dọc hai bờ sông cùng hệ thống công trình mỹ thuật công cộng mang đậm bản sắc Thủ đô.

Khu vực ven sông Đuống sẽ được phát triển thành tổ hợp du lịch sinh thái kết hợp thể thao cộng đồng, cùng các công viên chuyên đề như Hoa Lâm Viên tái hiện văn hóa thời Lý hay công viên Phù Đổng Thiên Vương.

Ở phía Bắc sông Hồng và khu vực núi Sóc, quy hoạch định hướng xây dựng trung tâm thương mại văn hóa, trường quay và khu vui chơi giải trí quy mô quốc tế, tạo thêm động lực phát triển cho ngành công nghiệp giải trí của Thủ đô.

Để gia tăng diện tích không gian công cộng tại khu vực nội đô, Hà Nội cũng sẽ chuyển đổi công năng một số trụ sở bộ, ngành và các cơ sở sản xuất cũ. Quỹ đất sau chuyển đổi sẽ ưu tiên dành cho các không gian văn hóa sáng tạo và công viên chuyên đề phục vụ cộng đồng.

Đáng chú ý, quần thể số 19 Lê Thánh Tông sẽ được phát triển thành không gian Di sản - Học thuật - Ngoại giao cấp quốc gia, vừa bảo tồn giá trị lịch sử vừa thúc đẩy hoạt động nghiên cứu, học thuật và phát triển loại hình du lịch học thuật.

Theo định hướng quy hoạch, các không gian di sản của Hà Nội sẽ được số hóa, phục dựng bằng công nghệ hiện đại, kết nối nhiều địa điểm văn hóa tiêu biểu như khu phố cổ, phố cũ với cầu Long Biên, trục Hoàng thành Thăng Long - Ba Đình - Tây Hồ, không gian văn hóa xứ Đoài, quần thể Hương Sơn, công viên lịch sử Cổ Loa và khu vực đền Hát Môn.

Thành phố cũng hướng tới việc đưa nhiều di sản và danh thắng như gốm Bát Tràng, quần thể Hương Sơn, di tích Cổ Loa hay cầu Long Biên được UNESCO công nhận là di sản thế giới. Đồng thời, không gian Văn Miếu - Quốc Tử Giám sẽ được nghiên cứu mở rộng và phục dựng để kết nối với các điểm văn hóa tiêu biểu khác.

Trong tương lai, Hà Nội còn đặt mục tiêu trở thành địa điểm đăng cai thường niên các sự kiện nghệ thuật biểu diễn quốc tế, từng bước xây dựng những lễ hội đặc trưng của Thủ đô thành các thương hiệu văn hóa có sức cạnh tranh trên phạm vi toàn cầu.