Nắng nóng kỷ lục thiêu đốt Bắc Bộ và Trung Bộ: Hà Nội, Nghệ An chạm mốc "đỉnh" 41,1°C

Cường độ của đợt nắng nóng diện rộng tại Bắc Bộ và Trung Bộ đang tiếp tục leo thang mạnh mẽ khi bước sang ngày thứ tư. Hàng loạt tỉnh thành ghi nhận mức nhiệt vượt ngưỡng 40°C, biến thời điểm này trở thành giai đoạn nắng nóng đặc biệt gay gắt.

Chảo lửa bao vây từ đồng bằng đến miền núi

Theo số liệu từ Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia, thủ đô Hà Nội đang là tâm điểm của đợt nắng nóng này. Tại trạm Láng, nhiệt độ đạt 41,1°C, tăng thêm gần 0,5°C so với ngày hôm trước. Sức nóng bao trùm toàn thành phố khi bốn trạm đo khác gồm Hoài Đức, Ba Vi, Sơn Tây và Hà Đông đều báo cáo mức nhiệt vượt qua 40°C.

Lý giải về việc Hà Nội có mức nhiệt cao hơn hẳn các tỉnh thành khác dù nằm ở trung tâm đồng bằng, các chuyên gia khí tượng cho biết khu vực này đang chịu tác động nặng nề của hiệu ứng đảo nhiệt đô thị. Mật độ bêtông hóa quá cao, hệ thống đường nhựa dày đặc, các tòa nhà cao tầng san sát kết hợp cùng lượng phương tiện giao thông khổng lồ và nguồn nhiệt thải từ sinh hoạt đã khiến nhiệt lượng bị tích tụ mạnh mẽ vào ban ngày, đồng thời quá trình giải phóng nhiệt về đêm diễn ra rất chậm.

Không riêng gì thủ đô, các tỉnh trung du, đồng bằng và miền núi phía Bắc cũng đang trải qua những ngày nắng nóng đặc biệt gay gắt khi nhiệt độ từ 39°C trở lên. Các điểm đo tại Lạc Sơn, Chi Nê (Hòa Bình), Vĩnh Yên (Phú Thọ), Hoàng Su Phì, Bắc Mê (Tuyên Quang), Hưng Yên và Phủ Lý (Ninh Bình) đồng loạt vượt ngưỡng 40°C. Khu vực Yên Châu (Sơn La) cũng ghi nhận mức nhiệt trên 39°C, các nơi khác tại Bắc Bộ phổ biến từ 38 đến 39°C.

Tại miền Trung, sự khắc nghiệt của thời tiết cũng không hề kém cạnh. Đô Lương (Nghệ An) chạm mốc 41,1°C, ngang ngửa với mức đỉnh tại Hà Nội. Các khu vực Hồi Xuân, Tĩnh Gia (Thanh Hóa) và Đồng Hới (Quảng Trị) duy trì quanh ngưỡng 40°C. Xuôi về phía nam đèo Hải Vân, nền nhiệt tiếp tục tăng cao khi Đà Nẵng, Tam Kỳ, Quảng Ngãi và Hoài Nhơn (Gia Lai) đều vượt 39°C, riêng Tuy Hòa chạm mức 40°C.

Nguyên nhân cốt lõi của đợt thiên tai này là do sự phát triển và mở rộng của vùng áp thấp nóng phía tây, kết hợp với gió mùa tây nam vượt qua dãy Trường Sơn tạo nên hiệu ứng phơn (gió Lào) khô nóng. Thêm vào đó, tình trạng trời ít mây, bức xạ mặt trời hoạt động mạnh trong khi gió lại yếu khiến mặt đất hấp thụ nhiệt rất nhanh và giữ nhiệt cao liên tục trong nhiều giờ.

Báo động đỏ nguy cơ cháy rừng và thời điểm hạ nhiệt

Nắng nóng đặc biệt gay gắt kéo dài đang đặt hệ thống rừng phòng hộ trên cả nước vào tình trạng báo động đỏ. Hệ thống giám sát của Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm cho biết, chỉ trong vòng 24 giờ qua đã ghi nhận tới 66 điểm cháy rừng. Đáng ngại hơn, có hơn 1.700 điểm được đưa vào danh sách cảnh báo nguy cơ cháy, trong đó gần 700 điểm đang ở cấp cực kỳ nguy hiểm – cấp độ cảnh báo cao nhất. Các khu vực có nguy cơ cháy rừng cao nhất hiện tập trung tại Gia Lai, Bắc Ninh, Lâm Đồng, Quảng Trị, Đăk Lăk, Quảng Ngãi và Phú Thọ.

Cơ quan khí tượng đưa ra dự báo, trong ngày mai, khu vực đồng bằng Bắc Bộ, Phú Thọ và các tỉnh từ Thanh Hóa đến Huế sẽ tiếp tục đối mặt với nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt. Nhiệt độ phổ biến từ 38 đến 40°C, có nơi vượt 40°C; độ ẩm không khí giảm sâu xuống mức 40-45% và thời gian nắng nóng kéo dài suốt từ 9h đến 19h. Các vùng khác của Bắc Bộ và duyên hải Nam Trung Bộ duy trì mức 36-38°C.

Đến ngày 28/5, cường độ nóng tại Bắc Bộ sẽ bắt đầu giảm dần nhưng vẫn xảy ra trên diện rộng với mức nhiệt 35-37°C. Từ Thanh Hóa đến Huế tiếp tục nóng 37-39°C, có nơi trên 39°C. Phải sang đến ngày 29/5, đợt nắng nóng diện rộng ở Bắc Bộ mới cơ bản khép lại, còn khu vực Trung Bộ sẽ giảm dần về cường độ.

Trước mắt, người dân được khuyến cáo cần đặc biệt cẩn trọng với các nguy cơ cháy nổ tại khu dân cư và tình trạng quá tải của hệ thống lưới điện. Người dân nên hạn chế tối đa việc di chuyển, làm việc ngoài trời vào khung giờ cao điểm từ 11h đến 15h, cần chủ động bổ sung nước và các biện pháp bảo hộ để tránh bị kiệt sức, mất nước hoặc sốc nhiệt. Cơ quan chức năng cũng lưu ý, nhiệt độ cảm nhận thực tế ngoài trời tại các khu vực nhiều bê tông, đường nhựa và ít cây xanh có thể cao hơn nhiệt độ dự báo từ 2 đến 4°C, thậm chí cao hơn nữa.